1. Người con Thanh Trì bước vào thời đại cách mạng (Ông Ba Quốc)

Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Đặng Trần Đức sinh ngày 19 tháng 10 năm 1922 tại vùng Thanh Trì, Hà Nội. Ông lớn lên khi đất nước còn dưới ách thực dân, đời sống người dân nghèo khó và những phong trào yêu nước liên tục bị đàn áp. Bối cảnh ấy khiến nhiều thanh niên cùng thế hệ sớm phải lựa chọn giữa cuộc sống yên ổn cho riêng mình với con đường đấu tranh đầy nguy hiểm.

Đặng Trần Đức đến với cách mạng từ lòng yêu nước và sự nhạy bén trước thời cuộc. Tháng Tám năm 1945, chính quyền cách mạng ra đời nhưng ngay lập tức phải đối mặt với nhiều thế lực chống phá. Công việc bảo vệ tổ chức, nắm tình hình và phát hiện âm mưu của đối phương trở nên đặc biệt quan trọng. Người cán bộ không chỉ cần can đảm mà phải biết quan sát, giữ bí mật và kiên nhẫn.

Những phẩm chất ấy khá phù hợp với tính cách của Đặng Trần Đức. Đồng đội về sau nhớ ông có vẻ ngoài hiền lành, nói năng điềm đạm và tạo cảm giác đáng tin. Đây chưa phải “vỏ bọc” được dựng lên, mà là nét tự nhiên giúp ông dễ gần người khác, lắng nghe nhiều hơn nói và ít khiến người đối diện đề phòng. Trong nghề tình báo, khả năng hòa vào môi trường đôi khi quan trọng không kém trí nhớ hay kỹ thuật.

Tuổi trẻ của ông không có những chiến công ồn ào được công bố ngay. Hoạt động bí mật vốn để lại rất ít dấu vết; thành công nhiều khi chính là việc không ai biết người cán bộ đã làm gì. Nhưng giai đoạn đầu đã hình thành một nguyên tắc theo ông suốt đời: lý tưởng phải bền vững, còn phương pháp phải linh hoạt theo hoàn cảnh.

Từ một thanh niên Hà Nội, Đặng Trần Đức từng bước bước vào lĩnh vực mà mỗi sai sót có thể trả bằng sinh mạng bản thân và tổn thất của cả mạng lưới. Không ai khi ấy biết người cán bộ trẻ sẽ có ngày mang nhiều cái tên, sống hơn hai thập niên trong lòng đối phương và trở thành một trong những vị tướng tình báo đặc biệt nhất của Việt Nam.