10 cô gái ngã ba Đồng Lộc

10 cô gái ngã ba Đồng Lộc

Lực lượng dân công hỏa tuyến lấp hố bom của địch, mở đường mới cho xe ra chiến trường tại khu vực ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh). Ảnh: TTXVN

Trong cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ, Ngã ba Đồng Lộc (tỉnh Hà Tĩnh) là điểm "yết hầu" của đường Trường Sơn, nơi giao thoa sinh tử giữa hậu phương và tiền tuyến. Từ năm 1964 đến 1972, đặc biệt cao điểm năm 1968, nơi đây trở thành “tọa độ lửa” khi không quân Mỹ ném gần 50.000 quả bom nhằm triệt phá tuyến vận tải chiến lược. Nhưng vượt lên mưa bom bão đạn, hàng vạn người đã kiên cường bám trụ chiến đấu, trong đó có những người con gái tuổi đôi mươi, mang trong tim lý tưởng và khát vọng hòa bình.

Tiêu biểu là Tiểu đội 4, Đại đội 552, Tổng đội Thanh niên xung phong 55 tỉnh Hà Tĩnh gồm 10 cô gái trẻ tuổi do Võ Thị Tần làm tiểu đội trưởng. Nhiệm vụ của họ là san lấp các hố bom, giữ mạch giao thông thông suốt.

Trưa ngày 24/7/1968, Tiểu đội 4 được lệnh san lấp hố bom ở khu vực địch vừa thả bom để nhanh chóng thông đường cho xe qua. Họ làm việc không ngơi tay và đã ba lần các cô bị vùi lấp, nhưng đều rũ đất đá đứng dậy tiếp tục làm việc. Đến 16 giờ 30 phút, trận bom thứ 15 trong ngày dội xuống, sau tiếng gầm rít của tiếng bom dội là bầu không khí tĩnh lặng… Tất cả 10 cô gái trẻ tuổi của tiểu đội 4, đại đội 552 đã hy sinh.

10 đóa hoa bất tử ấy gồm: Võ Thị Tần, Hồ Thị Cúc, Nguyễn Thị Nhỏ, Dương Thị Xuân, Võ Thị Hợi, Nguyễn Thị Xuân, Hà Thị Xanh, Trần Thị Hường, Trần Thị Rạng và Võ Thị Hà - những người con gái giản dị nhưng đã hóa thân thành huyền thoại. Lá thư của chị Tần gửi mẹ với giọng văn hồn nhiên giữa lửa đạn, hay hình ảnh chị Hồ Thị Cúc được tìm thấy sau ba ngày, tay vẫn cào đất tìm lối thoát, là những ký ức chạm đến trái tim bao thế hệ.

Ngày 7/6/1972, Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lao động cho tiểu đội. Năm 2013, Ngã ba Đồng Lộc được công nhận là Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt. Tên các chị không chỉ khắc vào bia đá mà còn sống mãi trong lòng Nhân dân như biểu tượng của tuổi trẻ anh hùng, của người phụ nữ Việt Nam bất khuất.