10 NỮ ANH HÙNG NGÃ BA ĐỒNG LỘC: NHỮNG ĐÓA HOA BẤT TỬ TRÊN TỌA ĐỘ CHẾT

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước vĩ đại của dân tộc, có những địa danh đã đi vào lịch sử như một huyền thoại, và có những con người đã hóa thân thành tượng đài bất tử trong lòng thế hệ mai sau. Một trong những biểu tượng sáng ngời nhất cho tinh thần yêu nước, ý chí kiên cường và lòng dũng cảm của tuổi trẻ Việt Nam chính là tập thể 10 nữ anh hùng Thanh niên xung phong (TNXP) tại Ngã ba Đồng Lộc.
Năm 1968, khi cuộc chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ ở miền Bắc bước vào giai đoạn khốc liệt nhất, Ngã ba Đồng Lộc (huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh) trở thành mạch máu giao thông độc đạo, nơi kết nối hậu phương lớn miền Bắc với tiền tuyến lớn miền Nam. Ý thức được vị trí chiến lược này, kẻ địch đã tập trung đánh phá điên cuồng, biến nơi đây thành một "tọa độ chết". Mỗi ngày, mảnh đất chưa đầy một cây số vuông này phải hứng chịu hàng nghìn quả bom cày xới, đất đá bị băm nát, không một cọng cỏ nào có thể mọc nổi.
Giữa bom đạn gầm rú ấy, Tiểu đội 4 thuộc Đại đội 552, Đội 55, Tổng đội TNXP tỉnh Hà Tĩnh gồm 10 cô gái tuổi đời còn rất trẻ – từ 17 đến 24 tuổi – do chị Võ Thị Tần làm Tiểu đội trưởng, đã kiên cường bám trụ. Nhiệm vụ của các chị vô cùng nguy hiểm và gian khổ: ban ngày quan sát máy bay địch thả bom, đo đạc vị trí bom nổ và chưa nổ, cắm biển báo nguy hiểm; ban đêm nhanh chóng ra trận địa san lấp hố bom, mở đường cho những đoàn xe chở hàng, chở quân tiến về miền Nam phía trước. Với khẩu hiệu “Máu có thể chảy, đường không thể tắc”, các chị đã làm việc với tinh thần lạc quan cách mạng, bất chấp hiểm nguy rình rập từng giây từng phút.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Ngày 24 tháng 7 năm 1968 định mệnh, vào lúc 16 giờ 30 phút, nhận 1 thông đường cho đoàn xe cơ giới, 10 cô gái lại ra sát mặt đường đánh đu với tử thần. Khi các chị đang miệt mài cuốc đất, san hố bom thì một tốp máy bay phản lực của Mỹ quay lại oanh tạc bất ngờ. Một quả bom độc ác đã nổ ngay sát căn hầm nơi các chị đang tránh trú. Khói bom mù mịt dứt hẳn, căn hầm sập xuống, cả 10 đóa hoa thanh xuân ấy đã đồng loạt hy sinh khi tuổi đời đang phơi phới, khi bao ước mơ, hoài bão và tình yêu đôi lứa vẫn còn dang dở. Các chị ra đi, nhưng mạch máu giao thông Đồng Lộc vẫn thông suốt, những chuyến xe vẫn kịp giờ ra tiền tuyến.
Sự hy sinh của mười cô gái Ngã ba Đồng Lộc – Võ Thị Tần, Hồ Thị Cúc, Nguyễn Thị Nhỏ, Dương Thị Xuân, Võ Thị Hợi, Nguyễn Thị Xuân, Hà Thị Xanh, Trần Thị Hường, Trần Thị Phùng, Võ Thị Hà – là tổn thất vô cùng to lớn nhưng đã trở thành biểu tượng bất diệt của chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Ngày 7/6/1972, tập thể 10 cô gái đã vẻ vang được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, chiến tranh đã lùi xa, Ngã ba Đồng Lộc hồi sinh trong màu xanh của hòa bình và sự phát triển. Thế nhưng, máu của các chị đã hòa vào lòng đất mẹ, tên tuổi của các chị đã tạc vào dáng đứng non sông. Câu chuyện về 10 nữ anh hùng Ngã ba Đồng Lộc sẽ mãi là khúc tráng ca bất tử, là ngọn đuốc rực sáng giáo dục thế hệ trẻ hôm nay và mai sau về lòng yêu nước, ý chí tự lực tự cường và trách nhiệm gìn giữ độc lập, tự do cho Tổ quốc.



