11 THÂN NHÂN LIỆT SĨ

Ngày Thương binh Liệt sĩ 27/7 hàng năm là dịp để toàn thể dân tộc Việt Nam bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc, sự tri ân đối với những người con ưu tú đã hy sinh vì nền độc lập, tự do của Tổ quốc, vì hạnh phúc của nhân dân. Trong bối cảnh thiêng liêng ấy, những người thân nhân liệt sĩ - những người ở lại mang trong mình cả niềm tự hào lẫn nỗi mất mát khôn nguôi - luôn là những nhân chứng sống động, những người mang trong mình câu chuyện về sự hy sinh cao cả và sức mạnh của tình yêu thương, lòng thủy chung.

Theo quy định tại Khoản 1 Điều 4 Nghị định 31/2013/NĐ-CP, thân nhân liệt sĩ bao gồm cha đẻ, mẹ đẻ, vợ hoặc chồng, con đẻ hoặc con nuôi, người có công nuôi dưỡng liệt sĩ. Họ là những người đã trực tiếp trải qua những năm tháng gian khổ, chứng kiến những mất mát, hy sinh trong các cuộc chiến tranh, và cho đến ngày nay, vẫn tiếp tục gánh vác những tình cảm, trách nhiệm mà thế hệ đi trước đã gửi gắm.

Họ là những người mẹ tóc bạc da mồi, ngày đêm khắc khoải mong chờ hình bóng con mình trở về, để rồi mãi mãi chỉ còn là nỗi nhớ khôn nguôi. Họ là những người vợ, người chồng, gạt nước mắt tiễn người thân ra chiến trường, mang theo lời hẹn ước, để rồi vĩnh viễn không còn ngày gặp lại. Họ là những người con, dù đã trưởng thành, vẫn mang trong tim hình ảnh cha mẹ, người thân đã hy sinh cho đất nước, và luôn cố gắng sống sao cho xứng đáng với sự hy sinh ấy.

Sự hy sinh của các anh hùng liệt sĩ là vô giá, nhưng nỗi đau và gánh nặng mà thân nhân liệt sĩ phải gánh chịu cũng là điều không thể đong đếm. Họ không chỉ mang trong mình nỗi đau mất mát, mà còn là những người gìn giữ ký ức, là cầu nối giữa quá khứ hào hùng và hiện tại. Mỗi nấm mồ liệt sĩ không chỉ là nơi an nghỉ của người đã khuất, mà còn là nơi để thân nhân đến thăm viếng, thắp nén hương tưởng nhớ, chia sẻ những tâm sự, những vui buồn trong cuộc sống.

Ông chia sẻ: "Mình chỉ khác các ông, các anh đã ngã xuống là họ đang ở cõi âm, còn mình ở cõi dương, đang sống mà thôi chứ với thương tật như vậy thì mình còn làm được gì?". Lời tâm sự mộc mạc ấy chứa đựng cả một tấm lòng bao la, một tinh thần trách nhiệm cao cả. Ông không chỉ chăm sóc từng ngôi mộ, mà còn nỗ lực tìm kiếm thông tin để kết nối những phần mộ liệt sĩ chưa có thân nhân với gia đình. Ông ghi số điện thoại lên báo, mong sao sẽ có thân nhân đến tìm mộ cha, tìm mộ con, tìm mộ anh em mình.

Trong Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Nghi Lộc, còn khoảng trên 400 ngôi mộ liệt sĩ chưa có thân nhân đến nhận, dù thông tin về tên tuổi, quê quán của họ vẫn còn. Phần lớn họ quê ở các tỉnh miền Bắc như Hải Dương, Ninh Bình, Thái Bình, Thanh Hóa, hoặc các huyện trong tỉnh như Tân Kỳ, Thanh Chương, Nghi Lộc. Có thể là do người thân không còn những người chủ yếu, hoặc chính họ không nắm giữ được giấy tờ, bằng chứng khi liệt sĩ hy sinh. Câu chuyện của ông Trưng và những người quản trang như ông là minh chứng cho thấy, dù thời gian có trôi đi, dù chiến tranh đã lùi xa, nhưng nghĩa tình đồng đội, tình người vẫn còn đó, vẫn luôn được vun đắp và giữ gìn.