16 tuổi trốn nhà đi... bộ đội

Đến năm 1968, bà được đơn vị chuyển sang bộ đội tại trạm 12, trực thuộc Bộ Tư lệnh 559 và một bước ngoặt đã đến khi đơn vị tuyển chọn một số nữ có sức khỏe, nhanh nhẹn sang lái xe! "Tôi biết tin mà rất phấn khởi, tình nguyện ở lại học lái xe. Binh trạm chọn một số anh có tay lái vững, đưa chúng tôi ra sân bay Nam Đàn, Nghệ An học. Chị em chúng tôi, người thì bé, xe thì to, ngồi lọt thỏm trong xe, ban đầu cùng sợ nhưng rồi khắc phục ngay được bằng cách gấp chăn ngồi xuống dưới, lấy cái can xăng 20 lít để dựa vào sau" - bà Vân nhớ lại. Tại đây, bà Vân cùng đồng đội nữ được học lái và sửa chữa xe, còn luật thì tự học. Sau 45 ngày, mỗi người được cấp một giấy phép lái xe tạm thời và đi vào hoạt động tại đơn vị nữ lái xe Nguyễn Thị Hạnh, chở hàng hóa vào chiến trường, đưa thương bệnh binh ra Bắc chữa trị. Mặc dù là những nữ nhi "chân yếu tay mềm", nhưng khi đã nhận nhiệm vụ, bà Vân và đồng đội cũng xốc vác nhiều công việc; ngoài lái xe họ còn bốc vác hàng hóa. Những đến lúc trở thương binh, họ lại trở thành những hộ lý dịu hiền để đưa các anh về trạm điều dưỡng. "Năm tháng vất vả nhưng chị em đều quyết tâm và nỗ lực, chúng tôi thường nói công việc này của nam giới nhưng chị em quyết tâm thì cũng gánh vác, cũng làm được" - bà Vân chia sẻ. Cũng tham gia thanh niên xung phong trong những ngày khói lửa, câu chuyện của bà Hoàng Thị Kim Vinh - cựu thanh niên xung phong càng xúc động hơn khi lúc đó chồng bà đang ở chiến trường, nhưng trước tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, bà đã quyết tâm để lại con thơ 2 tuổi, tình nguyện lên đường ra trận. Năm 1965, Hà Nội phát động phong trào thanh niên "Ba Sẵn sàng", với vai trò là Bí thư chi đoàn, bà Vinh đã vận động thanh niên chi đoàn mình viết đơn tình nguyện tham gia. "Tôi cũng viết đơn. Thành đoàn nghĩ tôi gương mẫu nên viết vì còn con nhỏ, tuy nhiên, trong tôi hừng hực khí thế của phong trào "Ba sẵn sàng" chống Mỹ cứu như các thanh niên khác, nên gửi con ở lại cho ông bà ngoại và đi thanh niên xung phong" - bà Kim Vinh kể lại. Khí thế hừng hực là vậy, nhưng với tình cảm của một người mẹ, giây phút chia tay con để lên tàu "Nam tiến" vẫn khiến người mẹ trẻ thắt lòng. Bà chia sẻ, đến nay, đã 60 năm trôi qua nhưng thời khắc chia tay con đầy xúc động vẫn im đậm trong tâm trí. Bà nhớ lại, ngày 17/7/1965, khi bà cùng mọi người tập trung ở để chuẩn bị lên đường, một số anh em đã báo cho cho gia đình đưa cháu bé ra tiễn mẹ. Đến ga Hàng Cỏ, mọi người xách hộ ba lô để mẹ con được gần nhau lâu hơn. Ôm con trong lòng, người bà bịn rịn, luyến lưu không nỡ rời xa... "Đến khi tàu lăn bánh, tôi ngó ra thấy hai bà cháu đứng dưới vẫy tay. Bùi ngùi lắm, xúc động lắm" - bà Vinh trầm ngâm.