174. Câu chuyện về Anh hùng Nguyễn Văn Thỏa: Người chiến sĩ công binh 13 lần rà phá bom nổ chậm bằng tay trần

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, ga Lưu Xá (Thái Nguyên) và những trọng điểm giao thông miền Bắc là mục tiêu hủy diệt của máy bay chiến lược B-52. Kẻ thù không chỉ ném bom phá hoại thông thường mà còn thả xuống hàng nghìn quả bom từ trường, bom nổ chậm nhằm phong tỏa hoàn toàn các tuyến đường chi viện. Giữa "tọa độ chết" ấy, chiến sĩ công binh Nguyễn Văn Thỏa nổi lên như một huyền thoại sống, người chuyên đối đầu với những "tử thần bằng thép" bằng lòng dũng cảm vô song.

Một ngày mùa hè năm 1972, máy bay Mỹ trút xuống khu vực cầu trung tâm hàng chục quả bom nổ chậm tinh vi. Có những quả nằm lộ thiên, có những quả cắm sâu lòng đất, chực chờ phát nổ khi có bất kỳ rung động nào. Tuyến đường huyết mạch bị tê liệt, hàng trăm xe tải chở đạn dược, lương thực cho miền Nam phải nằm chờ trong rừng, nguy cơ bị máy bay oanh tạc xóa sổ là rất lớn. Bộ chỉ huy ra lệnh phải giải phóng mặt đường bằng mọi giá.

Nguyễn Văn Thỏa bước ra trận địa với bộ dụng cụ thô sơ: một chiếc xẻng nhỏ, một chiếc kìm cắt dây thép và một trái tim thép. Trước mặt ông là một quả bom tấn nặng gần 1 tấn, một nửa thân cắm sâu xuống lớp đất cát nóng bỏng. Đây là loại bom nổ chậm sử dụng ngòi nổ đồng hồ cơ học hoặc ngòi nổ hóa học, cực kỳ nhạy cảm.

Giữa trưa hè nắng gắt, mồ hôi chảy ròng ròng làm mờ cả mắt, nhưng Nguyễn Văn Thỏa không dám đưa tay lau, bởi chỉ cần một cái rùng mình, một cái chạm tay lệch hướng hay một tiếng động nhỏ từ chiếc khóa thắt lưng cũng có thể kích nổ quả bom ngay lập tức. Ông nằm áp bụng xuống đất, dùng các đầu ngón tay nhẹ nhàng gạt từng hạt cát xung quanh ngòi nổ. Không gian im lặng đến mức ông có thể nghe thấy tiếng tim mình đập thình thịch và tiếng lách cách ghê rợn bên trong vỏ thép quả bom.

Khi ngòi nổ lộ ra, ông phát hiện đây là loại ngòi chống tháo, được thiết kế để nổ tung nếu ai đó cố tình vặn nó ra. Đứng giữa lằn ranh mong manh của sự sống và cái chết, Nguyễn Văn Thỏa bình tĩnh phân tích quy luật. Ông quyết định không tháo ngòi theo cách thông thường mà dùng kỹ thuật vô hiệu hóa hệ thống pin kích nổ bằng cách cắt đường dây mạch ngầm bên trong. Tay ông cầm kìm, nhích từng milimet.

Cạch! Sợi dây đứt. Quả bom bất động. Ông thở phào nhẹ nhõm, ra hiệu cho đồng đội tiến vào kéo quả bom đi. Bằng sự tài trí và thần kinh thép, Nguyễn Văn Thỏa đã tự tay vô hiệu hóa thành công 13 quả bom nổ chậm khổng lồ bằng tay trần, mở toang con đường máu cho những đoàn xe tiến về Nam, được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi vẫn còn là một chiến sĩ trẻ.