18 đêm đào hào dưới mưa bom

Thời gian: Tháng 3 năm 1954

Địa điểm: Cứ điểm C1 – Điện Biên Phủ

Nhân vật: Trung đoàn trưởng Vũ Lăng và cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 98 (Đại đoàn 316)

Cuối tháng 3 năm 1954, Trung đoàn 98 được giao một nhiệm vụ đặc biệt khó khăn: đánh chiếm cứ điểm C1 ở phía Đông tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.

Muốn đánh được C1, bộ đội không thể xung phong từ xa.

Họ phải đào giao thông hào áp sát từng mét một dưới làn đạn của quân Pháp.

Theo hồi ký của Thượng tướng Vũ Lăng, đó là một cuộc chiến thực sự, dù chưa nổ súng xung phong.

Đêm nào cũng vậy, khi trời vừa tối, hàng trăm cán bộ, chiến sĩ cầm cuốc, xẻng lặng lẽ bò ra phía trước.

Ban ngày, quân Pháp quan sát bằng máy bay và hỏa lực bắn thẳng.

Ban đêm, pháo sáng liên tục được bắn lên để phát hiện lực lượng đào hào.

Muốn tránh hỏa lực trực diện, Trung đoàn 98 nghĩ ra một cách rất sáng tạo.

Bộ đội đan những "con cúi" bằng rơm, dài khoảng hai mét, đường kính hơn một mét. Khi tiến lên, các chiến sĩ lăn những con cúi ấy phía trước để che đạn bắn thẳng, rồi bò sát phía sau, vừa đào vừa mở rộng giao thông hào. Cách làm này giúp giảm đáng kể thương vong trong điều kiện địa hình trống trải.

Trong hồi ký, Vũ Lăng viết:

"Công cuộc đào giao thông hào, trận địa cũng là một cuộc chiến đấu dằng dai đổ máu không ngừng."

Ông kể rằng có những đêm, vừa đào được vài mét thì pháo địch trùm xuống. Đất đá tung lên, nhiều chiến sĩ hy sinh ngay bên chiếc xẻng còn cắm dở xuống đất. Người sau lập tức thay người trước. Giao thông hào vẫn tiếp tục được đào.

Suốt 18 đêm liên tục, đường hào tiến sát từng bước về phía cứ điểm C1.

Là Trung đoàn trưởng, Vũ Lăng không chỉ ở sở chỉ huy.

Ông nhiều lần trực tiếp ra tuyến trước.

Trong hồi ký, ông nhớ lại:

"Đã có đêm tôi ra trận cùng với anh em để kiểm tra và cổ vũ, hướng dẫn cho họ mau chóng hoàn thành nhiệm vụ. Nom những người chiến sĩ lấm láp, hì hục với chiếc xẻng sáng loáng trong chiến hào, mặt bóng nhẫy mồ hôi, loang lổ vết máu, lòng tôi cuộn lên biết bao niềm kiêu hãnh, cảm thương khó tả."

Đó không chỉ là lời kể của một người chỉ huy.

Đó là lời tri ân của một vị tướng dành cho những người lính đã âm thầm mở con đường dẫn tới chiến thắng.

Đến ngày 30/3/1954, khi pháo lệnh nổ vang, những mét hào được đào bằng mồ hôi và máu trong suốt 18 đêm đã trở thành bàn đạp để Trung đoàn 98 áp sát C1, mở đầu một trong những trận đánh ác liệt nhất của Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Giá trị lịch sử

Chiến thắng ở C1 không chỉ đến từ cuộc xung phong cuối cùng mà còn được tạo nên bởi 18 đêm đào giao thông hào dưới bom đạn. Công tác chuẩn bị ấy là minh chứng cho nghệ thuật công kiên của Quân đội nhân dân Việt Nam và tinh thần bền bỉ của người lính Điện Biên.

Ý nghĩa

Có những chiến công được ghi bằng tiếng súng.

Nhưng cũng có những chiến công được tạo nên từ từng nhát cuốc, từng xẻng đất và sự kiên trì không lùi bước của người lính.