20 Dũng Sĩ Trung Đội Mai Quốc Ca

Tháng 4 năm 1972, chiến dịch giải phóng Quảng Trị bước vào giai đoạn quyết liệt. Để chặn đứng đường rút lui của địch từ Ái Tử về thị xã Quảng Trị và ngăn quân tiếp viện từ Huế ra, bộ đội ta nhận lệnh phải đánh sập cầu Thạch Hãn. Nhiệm vụ cảm tử này được giao cho một trung đội đặc công gồm 20 chiến sĩ thuộc Đại đội 11, Tiểu đoàn 3, Trung đoàn 9 do Trung đội trưởng Mai Quốc Ca chỉ huy.

Rạng sáng ngày 10 tháng 4 năm 1972, Trung đội Mai Quốc Ca bí mật mang theo 120kg thuốc nổ C4 luồn sâu vào chốt bảo vệ cầu của địch. Tuy nhiên, do địa hình trống trải, đơn vị bị lộ. Địch lập tức huy động 3 tiểu đoàn thiện chiến với sự yểm trợ của xe tăng, pháo binh và trực thăng bao vây chặt lấy 20 người lính đặc công. Một cuộc chiến không cân sức đã diễn ra giữa 20 chiến sĩ với hàng ngàn quân địch trang bị tận răng.

Thực tế trận đánh vô cùng bi tráng. Dưới sự chỉ huy của Mai Quốc Ca, các chiến sĩ lợi dụng địa hình, kiên cường đánh trả, đẩy lùi hàng chục đợt xung phong của địch. Hết đạn, họ dùng lưỡi lê, báng súng đánh giáp lá cà. Quân địch dùng loa gọi hàng nhưng chỉ nhận lại những loạt đạn đanh thép. Đến trưa cùng ngày, 19 chiến sĩ (bao gồm cả Trung đội trưởng Mai Quốc Ca) đã anh dũng hy sinh sau khi tiêu diệt hơn 100 tên địch. Người duy nhất sống sót là chiến sĩ Vũ Quang Thành, bị thương nặng và ngất đi.

Sự hy sinh kiên cường của 19 chiến sĩ đã làm chấn động cả quân thù. Chính những người lính Việt Nam Cộng hòa sau trận đánh, vì quá khâm phục khí tiết của những người cộng sản, đã tự tay xếp thi hài 19 anh hùng nằm thẳng hàng bên cầu Thạch Hãn và chôn cất tử tế. Ngày nay, Đài tưởng niệm Trung đội Mai Quốc Ca đứng sừng sững bên bờ sông Thạch Hãn, tạc hình 19 giọt máu đỏ tươi như một minh chứng bất diệt về tinh thần "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh" trên mảnh đất Quảng Trị anh hùng.