“20 km trong đêm”
Đêm 4/8/1972, giữa lúc cảng Phnôm Pênh được đối phương tăng cường phòng thủ, một tổ đặc công phải bí mật vượt qua quãng đường hơn 20 km trên sông trong đêm tối để tiếp cận một tàu vận tải lớn. Người chiến sĩ đặc công Trịnh Xuân Thiều cùng đồng đội phải ngâm mình dưới nước, vượt qua dòng chảy, hệ thống tuần tiễu và ánh pháo sáng để tiếp cận mục tiêu. Sau nhiều giờ chiến đấu với hiểm nguy, tổ đặc công đã tiếp cận được chiếc tàu vận tải trọng tải khoảng 8.000 tấn và đánh chìm tàu ngay giữa cảng. Đó là một trong những ký ức sâu sắc nhất trong cuộc đời người chiến sĩ đặc công.
CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA
1. Tên câu chuyện
“20 km trong đêm”
2. Nhân chứng
Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trịnh Xuân Thiều – cựu chiến binh, người chiến sĩ đặc công từng trực tiếp chiến đấu tại cảng Phnôm Pênh, Campuchia trong những năm kháng chiến.
Ông từng thực hiện nhiều trận đánh đặc công đường thủy, trong đó có những trận phải bí mật bơi trong đêm, vượt qua sự kiểm soát nghiêm ngặt của đối phương để tiếp cận mục tiêu.
3. Mô tả ngắn
Đêm 4/8/1972, giữa lúc cảng Phnôm Pênh được đối phương tăng cường phòng thủ, một tổ đặc công phải bí mật vượt qua quãng đường hơn 20 km trên sông trong đêm tối để tiếp cận một tàu vận tải lớn.
Người chiến sĩ đặc công Trịnh Xuân Thiều cùng đồng đội phải ngâm mình dưới nước, vượt qua dòng chảy, hệ thống tuần tiễu và ánh pháo sáng để tiếp cận mục tiêu.
Sau nhiều giờ chiến đấu với hiểm nguy, tổ đặc công đã tiếp cận được chiếc tàu vận tải trọng tải khoảng 8.000 tấn và đánh chìm tàu ngay giữa cảng.
Đó là một trong những ký ức sâu sắc nhất trong cuộc đời người chiến sĩ đặc công.
4. Nội dung câu chuyện
Nhắc lại những năm tháng chiến tranh, tôi vẫn nhớ rất rõ những đêm trên sông.
Đó là những đêm mà người lính đặc công phải đối mặt với sự sống và cái chết trong gang tấc.
Chúng tôi không chiến đấu theo cách của những trận đánh thông thường.
Nhiệm vụ của người lính đặc công là bí mật tiếp cận mục tiêu, đánh nhanh, chính xác và rút lui an toàn.
Nhưng để làm được điều đó, người lính phải vượt qua vô vàn hiểm nguy.
Tôi vẫn nhớ những trận đánh tại cảng Phnôm Pênh năm 1972.
Cảng được bảo vệ rất nghiêm ngặt.
Đối phương có các đội tuần tiễu hoạt động liên tục.
Pháo sáng có thể quét xuống mặt sông bất cứ lúc nào.
Chỉ cần một tiếng động bất thường, một ánh sáng nhỏ hoặc một sơ suất, cả tổ chiến đấu có thể bị phát hiện.
Nhưng chúng tôi hiểu rằng phía trước là nhiệm vụ.
Vì vậy, mỗi người đều phải giữ bình tĩnh.
Đêm 18/5/1972, tôi cùng một đồng đội bí mật tiếp cận mục tiêu.
Chúng tôi bơi trong dòng nước tối.
Không nói chuyện.
Không gây tiếng động.
Mọi hành động đều phải thật chính xác.
Khi tiếp cận được mục tiêu, chúng tôi bí mật đặt thuốc nổ dưới thân tàu.
Sau đó nhanh chóng rút khỏi khu vực.
Chỉ ít phút sau, hai tiếng nổ lớn vang lên giữa màn đêm.
Một tàu vận tải và một tàu tuần tiễu của đối phương bị đánh chìm.
Nhưng với người lính đặc công, một trận đánh thành công không có nghĩa là hiểm nguy đã kết thúc.
Chúng tôi vẫn phải trở về.
Vẫn phải vượt qua dòng nước.
Vẫn phải tìm cách tránh sự truy đuổi.
Những đêm như thế khiến chúng tôi hiểu rằng chỉ cần một phút mất cảnh giác, mình có thể không bao giờ trở về.
Gần ba tháng sau, chúng tôi lại nhận nhiệm vụ.
Ngày 4/8/1972, cảng Phnôm Pênh đã được đối phương tăng cường phòng thủ.
Mọi thứ trở nên khó khăn hơn rất nhiều.
Nhưng nhiệm vụ vẫn phải hoàn thành.
Lần này, tổ đặc công phải bơi hơn 20 km trong đêm tối để tiếp cận mục tiêu.
Hơn 20 km giữa dòng nước không phải là một khoảng cách dễ dàng đối với bất kỳ người lính nào.
Chúng tôi phải ngâm mình dưới nước trong thời gian dài.
Dòng nước, bóng tối, sự mệt mỏi và nguy cơ bị phát hiện luôn bủa vây.
Nhưng không ai nghĩ đến chuyện bỏ cuộc.
Chúng tôi động viên nhau bằng những tín hiệu rất nhỏ.
Không thể nói to.
Không thể để lộ vị trí.
Chỉ có ánh mắt và sự tin tưởng giữa những người đồng đội.
Từng mét nước được vượt qua.
Từng khoảng cách được rút ngắn.
Mục tiêu ngày càng gần.
Cuối cùng, chúng tôi tiếp cận được chiếc tàu vận tải lớn.
Đó là một chiếc tàu có trọng tải khoảng 8.000 tấn.
Nhiệm vụ lúc ấy là phải thật nhanh và chính xác.
Chúng tôi bí mật tiếp cận, đặt thuốc nổ vào vị trí cần thiết rồi nhanh chóng rút ra.
Chỉ một thời gian ngắn sau, tiếng nổ vang lên.
Chiếc tàu bị đánh chìm ngay giữa lòng cảng.
Một trận đánh đặc công nữa đã hoàn thành.
Nhưng phía sau chiến công ấy là những giờ phút mà người lính phải đối diện với hiểm nguy đến tột cùng.
Có thể bị phát hiện.
Có thể bị bắt.
Có thể hy sinh.
Nhưng chúng tôi không nghĩ quá nhiều về điều đó.
Trong chiến tranh, người lính chỉ nghĩ đến nhiệm vụ.
Và điều khiến chúng tôi có thêm sức mạnh chính là tình đồng đội.
Nếu chỉ có một mình, có lẽ rất khó để vượt qua những đêm dài như vậy.
Nhưng khi biết bên cạnh mình còn có đồng đội, mỗi người lại có thêm niềm tin.
Chúng tôi cùng nhau đi.
Cùng nhau chiến đấu.
Cùng nhau trở về.
Và nếu một người không trở về, những người còn lại sẽ mang theo ký ức về người ấy suốt đời.
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua.
Chiến tranh đã lùi xa.
Nhưng mỗi khi nhớ lại những đêm bơi trên sông, tôi vẫn cảm nhận được sự căng thẳng của những ngày ấy.
Tôi nhớ dòng nước đen.
Nhớ bóng tối.
Nhớ những người đồng đội.
Và nhớ những người đã không thể trở về.
Năm 1975, tôi tiếp tục tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.
Tôi cùng đồng đội đánh vào các cơ sở quân sự của đối phương và tiến vào Sài Gòn cùng đoàn quân giải phóng.
Ngày đất nước thống nhất là một ngày không thể nào quên.
Tôi tự hào vì mình đã được trực tiếp tham gia vào những ngày tháng cuối cùng của cuộc chiến.
Nhưng niềm vui chiến thắng luôn đi cùng một nỗi nhớ.
Bởi có những người đồng đội đã không thể nhìn thấy ngày toàn thắng.
Họ đã gửi lại tuổi trẻ của mình ở những chiến trường mà chúng tôi từng đi qua.
Ngày hôm nay, khi kể lại câu chuyện này, tôi không muốn thế hệ trẻ chỉ nhớ đến những trận đánh hay những con số.
Tôi muốn các cháu hiểu rằng đằng sau mỗi chiến công là con người.
Là những người lính có gia đình.
Có cha mẹ.
Có người thương.
Có những ước mơ riêng.
Nhưng khi Tổ quốc cần, họ đã gác lại tất cả để lên đường.
Vì vậy, tôi mong thế hệ trẻ hôm nay hãy biết trân trọng hòa bình.
Các cháu không phải sống trong những đêm tối giữa chiến trường.
Không phải bơi hàng chục cây số trong dòng nước để hoàn thành nhiệm vụ.
Không phải đối diện với bom đạn mỗi ngày.
Đó là điều rất đáng quý.
Hãy dùng sự bình yên ấy để học tập.
Để lao động.
Để xây dựng quê hương.
Để giúp đỡ những người xung quanh.
Và trên hết, hãy nhớ đến những người đã hy sinh.
Bởi hòa bình hôm nay được xây dựng từ tuổi trẻ, máu xương và sự hy sinh của biết bao thế hệ cha anh.
5. Ý nghĩa câu chuyện
“20 km trong đêm” là câu chuyện chân thực về sự dũng cảm, mưu trí và tinh thần quyết tâm của người lính đặc công trong chiến tranh.
Qua những trận đánh tại cảng Phnôm Pênh năm 1972, câu chuyện cho thấy người chiến sĩ đặc công phải đối mặt với những hiểm nguy đặc biệt: bơi trong đêm, vượt qua sự tuần tra, pháo sáng, dòng nước và hệ thống phòng thủ để tiếp cận mục tiêu.
Đặc biệt, câu chuyện giúp thế hệ trẻ hiểu rằng mỗi chiến công đều được đánh đổi bằng sự hy sinh và lòng quả cảm của những con người cụ thể.
Thông điệp
“Ngày hôm nay chúng ta được sống trong hòa bình, không phải vì chiến tranh chưa từng xảy ra, mà bởi đã có những người dám đi vào nơi nguy hiểm nhất để mang hòa bình trở về.”
Câu chuyện cũng nhắc nhở đoàn viên, thanh niên:
Biết ơn quá khứ – Trân trọng hòa bình – Sống có trách nhiệm – Cống hiến cho quê hương, đất nước.
Nguồn tư liệu
Nội dung được biên soạn dựa trên bài viết “Những câu chuyện thời hoa lửa: Người chiến sĩ đặc công khiến kẻ thù khiếp sợ”, đăng trên Cổng thông tin điện tử UBND xã Cẩm Mỹ ngày 10/6/2026. Nguồn ghi nhận các trận đánh của Anh hùng LLVTND Trịnh Xuân Thiều tại cảng Phnôm Pênh năm 1972, trong đó có trận ngày 18/5 và trận ngày 4/8/1972 với hành trình tiếp cận mục tiêu hơn 20 km trong đêm; đồng thời ghi nhận việc ông tiếp tục tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh năm 1975.


