24 TUỔI Ở NGÃ BA ĐỒNG LỘC

Hai mươi bốn tuổi. Một con số rất bình thường nhưng khi đặt cạnh cuộc đời Hồ Thị Cúc, nó trở thành một con số khiến nhiều thế hệ phải suy nghĩ. Chị sinh năm 1944 và hy sinh ngày 24/7/1968 tại Ngã ba Đồng Lộc, khi vừa tròn 24 tuổi. Các nguồn tư liệu xác nhận Hồ Thị Cúc là Tiểu đội phó Tiểu đội 4, Đại đội 552, một trong mười nữ thanh niên xung phong hy sinh tại Đồng Lộc ngày hôm đó. Hai mươi bốn tuổi hôm nay có thể là tuổi của một sinh viên mới tốt nghiệp, một người trẻ bắt đầu công việc đầu tiên, hoặc một cô gái đang chuẩn bị cho những dự định lớn của cuộc đời. Nhưng đối với Hồ Thị Cúc, tuổi 24 là điểm cuối của một hành trình. Chị đã dành những năm tháng tuổi trẻ cho nhiệm vụ của một thanh niên xung phong. Ở Ngã ba Đồng Lộc, chị cùng đồng đội làm nhiệm vụ san lấp hố bom và sửa chữa đường để bảo đảm giao thông. Có lẽ điều khiến chúng ta xúc động nhất không phải là việc chị hy sinh ở tuổi 24, mà là việc chị còn quá nhiều điều chưa kịp thực hiện. Một người 24 tuổi chắc chắn còn nhiều ước mơ. Nhưng chiến tranh không cho những cô gái ấy nhiều lựa chọn. Khi tuyến đường bị đánh phá, họ phải ra làm nhiệm vụ. Khi hố bom xuất hiện, họ phải san lấp. Khi đường bị hư hỏng, họ phải sửa chữa. Công việc cứ thế tiếp diễn. Và đến ngày 24/7/1968, họ không trở về nữa. Ngã ba Đồng Lộc ngày ấy là một trọng điểm giao thông đặc biệt quan trọng. Các nguồn tư liệu cho biết nơi đây thường xuyên chịu những đợt đánh phá nhằm cắt đứt tuyến đường vận tải. Chính vì vậy, công việc của Tiểu đội 4 có ý nghĩa rất lớn. Mỗi lần các cô hoàn thành nhiệm vụ, những chuyến xe lại có thể tiếp tục hành trình. Tuổi trẻ của Hồ Thị Cúc vì thế không chỉ thuộc về riêng chị. Nó gắn với nhiệm vụ của cả đất nước trong những năm chiến tranh. Ngày nay, chúng ta sống trong một hoàn cảnh hoàn toàn khác. Một cô gái 24 tuổi có thể tự do lựa chọn nghề nghiệp, học tập, lập gia đình, đi du lịch hay theo đuổi ước mơ. Những điều tưởng như rất bình thường ấy là thành quả của một thời kỳ mà nhiều người đã phải hy sinh. Hồ Thị Cúc không có cơ hội sống đến tuổi trưởng thành hơn. Nhưng chính sự hy sinh của chị và đồng đội đã góp phần làm nên ký ức về một thế hệ tuổi trẻ sẵn sàng đặt nhiệm vụ chung lên trên cuộc sống riêng. Nhớ về Hồ Thị Cúc không phải để ca ngợi chiến tranh. Ngược lại, nhớ về chị là để hiểu giá trị của hòa bình. Một cô gái 24 tuổi đáng lẽ phải được sống, học tập, yêu thương và xây dựng tương lai. Khi chiến tranh cướp đi điều đó, chúng ta càng hiểu vì sao hòa bình quý giá đến thế. Hồ Thị Cúc đã sống 24 năm, nhưng tên tuổi chị đã sống lâu hơn rất nhiều. Từ Sơn Bằng đến Đồng Lộc, từ năm 1968 đến hôm nay, câu chuyện về chị vẫn được kể lại. Và mỗi lần kể, chúng ta lại có thêm một lý do để trân trọng cuộc sống hiện tại.