29 trận đánh và một chiến công diệt cả tổ lính trên xe tăng
Trước khi được biết đến với hành động chặt tay ở Đông Khê, La Văn Cầu từng một mình nhảy lên xe tăng Pháp năm 1949 để tiêu diệt 10 lính trong trận phục kích Bông Lau - Lũng Phầy tại Cao Bằng.
Trong suốt cuộc chiến tranh Đông Dương, từ năm 1948 đến năm 1952, La Văn Cầu đã tham gia chiến đấu tổng cộng 29 trận, để lại nhiều chiến công trước khi được biết đến rộng rãi với hành động chặt tay tại Đông Khê. Một trong những chiến công gan dạ nhất của ông diễn ra trong trận phục kích trên đường Bông Lau - Lũng Phầy tại Cao Bằng vào năm 1949, khi ông xung phong một mình bắn chết lính Pháp đang ngồi trên xe tăng, rồi nhảy thẳng lên xe của đối phương, dùng chính vũ khí trên xe để tiêu diệt thêm 10 lính Pháp nữa.
Sau khi trở thành Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1952, ông tiếp tục con đường binh nghiệp lâu dài, mang quân hàm Đại tá và giữ nhiều cương vị trong quân đội, trong đó có chức Tiểu đoàn trưởng, chiến sĩ Trung đoàn 704, Sư đoàn 316. Tấm gương chiến đấu của ông đã cổ vũ mạnh mẽ phong trào thi đua giết giặc lập công trong toàn quân, trở thành lá cờ đầu của phong trào thi đua sử dụng bộc phá công đồn, một chiến thuật mới của quân đội ta khởi nguồn từ Chiến dịch Biên giới năm 1950. Dù cánh tay phải bị tháo khớp đến tận bả vai, ông đã nhanh chóng thích nghi với hoàn cảnh mới, quyết tâm biến tay trái của mình thành tay phải để tiếp tục sống và làm việc bình thường.
Ông qua đời ngày 24 tháng 6 năm 2026, khép lại một cuộc đời gắn liền với hình ảnh biểu tượng của ý chí và lòng quả cảm Việt Nam. Câu chuyện về ông, từ một chiến sĩ trẻ tuổi cho đến khi trở thành một trong những gương mặt được nhắc đến nhiều của Chiến dịch Biên giới, vẫn tiếp tục được kể lại cho các thế hệ sau như một minh chứng cho tinh thần "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh" của quân đội cách mạng Việt Nam trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp.
