3. Câu chuyện Đại Tướng Lê Trọng Tấn - Gieo hạt giống lực lượng vũ trang ở Tây Bắc

Sau Cách mạng Tháng Tám, Lê Trọng Tấn được điều lên Tây Bắc phụ trách một chi đội Tây Tiến. Địa bàn rộng, hiểm trở, giao thông khó khăn, dân cư gồm nhiều dân tộc và âm mưu chia rẽ của thực dân Pháp khiến việc xây dựng lực lượng cách mạng đặc biệt phức tạp. Trong hoàn cảnh ấy, ông sớm nhận ra rằng muốn giữ được địa bàn không thể chỉ đưa quân từ nơi khác đến, mà phải gây dựng lực lượng tại chỗ và dựa vững chắc vào nhân dân.

Dưới sự chỉ huy của ông, chi đội từng bước phát triển thành Trung đoàn Sơn La, tức Trung đoàn 148. Đội ngũ cán bộ quân sự lúc ấy còn rất thiếu, nên ông lựa chọn những chiến sĩ có năng lực trong lực lượng từ Hà Nội, Hà Đông, Sơn Tây cùng thanh niên ưu tú người địa phương để bồi dưỡng thành hạt nhân. Việc kết hợp cán bộ miền xuôi với con em các dân tộc vừa tăng sức chiến đấu, vừa giúp đơn vị hiểu phong tục, địa hình và xây dựng niềm tin với đồng bào.

Tháng 4 năm 1947, Đội vũ trang tuyên truyền 88 được thành lập với 30 cán bộ, chiến sĩ người Kinh và người dân tộc thiểu số. Quy mô ban đầu nhỏ, nhưng cách tổ chức mang ý nghĩa lâu dài: vừa tuyên truyền, vận động nhân dân, vừa xây dựng cơ sở, bảo vệ phong trào và sẵn sàng chiến đấu. Từ kinh nghiệm này, nhiều đội vũ trang tuyên truyền và đội xung phong khác tiếp tục ra đời, góp phần mở rộng ảnh hưởng của cách mạng ở Tây Bắc.

Khi đảm nhiệm cương vị Khu phó Liên khu 10, Lê Trọng Tấn còn tham gia xây dựng đội xung phong Lào – Bắc, mở cơ sở dọc biên giới Việt – Lào. Công việc ấy đặt nền móng cho sự phối hợp chiến đấu giữa hai dân tộc chống kẻ thù chung.

Những năm Tây Bắc cho thấy một nét quan trọng trong tư duy của Lê Trọng Tấn: xây dựng lực lượng luôn đi trước hoặc song hành với sử dụng lực lượng. Một đơn vị mạnh không chỉ nhờ vũ khí mà còn nhờ cán bộ, tổ chức, kỷ luật và mối quan hệ với nhân dân. Chính nền tảng đó giúp ông sau này tổ chức và chỉ huy những binh đoàn chủ lực trong các chiến dịch ngày càng lớn.