Bài viết

* 34 CHIẾN SĨ GIỮA RỪNG GIÀ

Ngày 22 tháng 12 năm 1944, giữa khu rừng Trần Hưng Đạo thuộc tỉnh Cao Bằng, đồng chí Võ Nguyên Giáp thực hiện chỉ thị của lãnh tụ Hồ Chí Minh, tổ chức thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân với vỏn vẹn 34 chiến sĩ. Vũ khí thiếu thốn, điều kiện vô cùng gian khổ, nhưng những người chiến sĩ cách mạng mang trong mình lòng yêu nước, ý chí giành độc lập và niềm tin vào sức mạnh của nhân dân. Từ lực lượng nhỏ bé ấy, dưới sự tổ chức, lãnh đạo và chỉ huy của Võ Nguyên Giáp, đội quân cách mạng đã giành những chiến thắng đầu tiên tại Phai Khắt và Nà Ngần, mở đầu truyền thống chiến đấu của Quân đội nhân dân Việt Nam.

27/10/2026THCS QUANG TRUNG (Phường Vĩnh Hội)1 lượt xem0 lượt chia sẻ

Khi đất nước đang chờ ngày độc lập

Mùa đông năm 1944, núi rừng Cao Bằng chìm trong cái lạnh của những ngày cuối năm. Những dãy núi nối tiếp nhau, những con đường nhỏ xuyên qua rừng sâu và các bản làng nằm giữa thung lũng đã trở thành nơi che chở cho những người hoạt động cách mạng.

Khi ấy, đất nước Việt Nam vẫn đang chịu ách thống trị của thực dân Pháp và sự chiếm đóng của phát xít Nhật. Nhân dân phải sống trong cảnh thiếu thốn, áp bức, cuộc sống nhiều nơi vô cùng cơ cực.

Nhưng giữa những tháng ngày khó khăn ấy, phong trào cách mạng vẫn âm thầm phát triển.

Tại căn cứ địa Cao Bằng, nhiều đồng bào các dân tộc đã tham gia Việt Minh, bảo vệ cán bộ, cung cấp lương thực, dẫn đường và góp sức xây dựng lực lượng cách mạng. Chính tình cảm và sự đùm bọc của nhân dân đã tạo nên nền tảng vững chắc cho cuộc đấu tranh giành độc lập.

Trong hoàn cảnh ấy, Võ Nguyên Giáp được lãnh tụ Hồ Chí Minh giao một nhiệm vụ đặc biệt: tổ chức một đội quân cách mạng có khả năng vừa hoạt động vũ trang, vừa tuyên truyền, vận động nhân dân.

Nhiệm vụ ấy không hề đơn giản.

Lực lượng cách mạng khi đó còn ít người. Vũ khí không đủ, trang bị thô sơ, điều kiện huấn luyện và hậu cần hết sức hạn chế. Trong khi đó, đối phương có tổ chức quân sự, súng đạn và phương tiện vượt trội.

Võ Nguyên Giáp hiểu rằng muốn xây dựng một lực lượng chiến đấu có sức mạnh lâu dài, điều quan trọng không chỉ là số lượng chiến sĩ hay vũ khí, mà còn là lý tưởng, tổ chức, kỷ luật và sự gắn bó với nhân dân.

Đây là những yếu tố đã trở thành nền tảng trong quá trình xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Nhiệm vụ đặc biệt của người chỉ huy

Võ Nguyên Giáp vốn xuất thân là một nhà giáo, từng giảng dạy môn lịch sử tại Hà Nội. Ông đến với hoạt động quân sự thông qua con đường đấu tranh cách mạng.

Từ một người thầy giáo yêu nước trở thành người được giao tổ chức lực lượng vũ trang, đó là một bước ngoặt lớn trong cuộc đời ông.

Đại tướng sau này được biết đến với những chiến công vang dội, nhưng vào cuối năm 1944, nhiệm vụ trước mắt của ông là gây dựng một lực lượng còn vô cùng non trẻ.

Theo chỉ thị của Hồ Chí Minh, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân phải lấy hoạt động chính trị, tuyên truyền và vận động quần chúng làm nhiệm vụ quan trọng, đồng thời thực hiện những hoạt động quân sự cần thiết để phát triển phong trào.

Điều đó cho thấy tầm nhìn của người lãnh đạo cách mạng: quân đội không thể tách rời nhân dân, mà phải được xây dựng từ nhân dân và phục vụ mục tiêu giải phóng dân tộc.

Võ Nguyên Giáp cùng các đồng chí khẩn trương lựa chọn những cán bộ, chiến sĩ ưu tú từ các đội vũ trang và lực lượng du kích ở Cao Bằng, Bắc Kạn, Lạng Sơn.

Những người được lựa chọn có hoàn cảnh xuất thân khác nhau. Họ gồm những người lao động, thanh niên yêu nước và những chiến sĩ đã trải qua quá trình hoạt động cách mạng.

Điểm chung của họ là tinh thần kiên định, lòng dũng cảm và khát vọng giành lại độc lập cho đất nước.

Số chiến sĩ được tập hợp chỉ có 34 người.

Ba mươi tư con người – một lực lượng rất nhỏ bé nếu so với quân đội của những nước đang tham chiến trong Chiến tranh thế giới thứ hai.

Thế nhưng, điều Võ Nguyên Giáp và những người đồng chí của mình hướng tới không phải xây dựng ngay một đội quân đông đảo, mà là hình thành lực lượng nòng cốt có bản lĩnh chính trị, tổ chức chặt chẽ và khả năng phát triển lâu dài.

Từng người được giao nhiệm vụ, từng công việc chuẩn bị được tiến hành khẩn trương.

Giữa khó khăn, tinh thần trách nhiệm và sự đồng lòng trở thành nguồn sức mạnh quan trọng nhất.

Ngày lịch sử giữa rừng Trần Hưng Đạo

Ngày 22 tháng 12 năm 1944, tại khu rừng Trần Hưng Đạo thuộc châu Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng lúc bấy giờ, lễ thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân được tổ chức.

Giữa núi rừng, 34 chiến sĩ tập hợp trong một buổi lễ trang nghiêm.

Đồng chí Võ Nguyên Giáp thay mặt tổ chức cách mạng công bố chỉ thị thành lập đội.

Đồng chí Hoàng Sâm được giao làm Đội trưởng, đồng chí Xích Thắng, tên thật là Dương Mạc Thạch, làm Chính trị viên. Võ Nguyên Giáp được giao trách nhiệm lãnh đạo, tổ chức và chỉ huy chung.

Đội được tổ chức thành ba tiểu đội. Vũ khí ban đầu gồm một số súng trường, súng kíp và súng ngắn cùng một số trang bị khác.

So với lực lượng quân sự của đối phương, trang bị của đội còn hết sức đơn sơ.

Nhưng những người chiến sĩ có một điều vô cùng quý giá: họ hiểu mình đang chiến đấu vì điều gì.

Họ không chiến đấu để giành lợi ích riêng, mà vì mục tiêu giải phóng dân tộc, vì khát vọng một đất nước được độc lập, nhân dân được tự do.

Trong buổi lễ, các chiến sĩ đọc những lời thề danh dự, thể hiện quyết tâm chiến đấu vì Tổ quốc, trung thành với sự nghiệp cách mạng, giữ gìn kỷ luật và đoàn kết với nhân dân.

Những lời thề ấy không chỉ đánh dấu sự ra đời của một đơn vị quân sự. Chúng còn thể hiện những chuẩn mực đạo đức mà người chiến sĩ cách mạng phải phấn đấu thực hiện.

Một đội quân muốn thực sự mạnh phải có lý tưởng đúng đắn, có tổ chức và có sự tin tưởng của nhân dân.

Chính vì thế, sự kiện ngày 22 tháng 12 năm 1944 đã trở thành mốc son đặc biệt trong lịch sử quân sự Việt Nam và được lấy làm ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam.

Sức mạnh không nằm ở số lượng

Điều đặc biệt trong câu chuyện về 34 chiến sĩ là sự chênh lệch rất lớn giữa điều kiện thực tế và mục tiêu mà họ hướng đến.

Họ chưa có doanh trại quy mô lớn, chưa có hệ thống trang bị hiện đại và cũng chưa thể tổ chức những chiến dịch quân sự rộng lớn.

Nhưng họ có ý chí.

Võ Nguyên Giáp hiểu rằng sức mạnh của một lực lượng vũ trang không thể chỉ đánh giá bằng số lượng người hay vũ khí.

Muốn giành thắng lợi, lực lượng cách mạng cần có cách đánh phù hợp, biết phát huy yếu tố bất ngờ, chuẩn bị chu đáo và sử dụng hiệu quả những điều kiện sẵn có.

Điều đó đòi hỏi người chỉ huy phải có tư duy linh hoạt, sự cẩn trọng và khả năng tổ chức.

Đặc biệt, Võ Nguyên Giáp coi trọng vai trò của nhân dân trong quá trình hoạt động.

Nhân dân cung cấp thông tin, lương thực, giúp đỡ các chiến sĩ và góp phần xây dựng cơ sở cách mạng.

Không có sự ủng hộ của đồng bào, một lực lượng còn nhỏ bé khó có thể tồn tại và phát triển trong điều kiện bị đối phương truy lùng.

Vì vậy, xây dựng mối quan hệ gắn bó với nhân dân vừa là yêu cầu thực tiễn, vừa là nền tảng đạo đức của lực lượng vũ trang cách mạng.

Người chiến sĩ không chỉ cần dũng cảm khi chiến đấu, mà còn phải tôn trọng nhân dân, giữ gìn kỷ luật và biết đặt lợi ích chung lên trên lợi ích cá nhân.

Đó cũng là những phẩm chất mà Võ Nguyên Giáp chú trọng trong quá trình xây dựng và chỉ huy quân đội.

Hai trận thắng đầu tiên

Sau ngày thành lập, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân nhanh chóng bước vào thử thách.

Lực lượng mới ra đời cần có những hoạt động quân sự thành công để củng cố tinh thần chiến đấu, phát triển phong trào cách mạng và khẳng định khả năng tổ chức.

Võ Nguyên Giáp cùng các cán bộ chỉ huy lựa chọn hai đồn Phai Khắt và Nà Ngần ở Cao Bằng làm những mục tiêu tiến công đầu tiên.

Đây là những vị trí có ý nghĩa đối với hoạt động kiểm soát của quân Pháp tại địa phương.

Thay vì tiến công trực diện bằng lực lượng lớn, đội sử dụng lối đánh bất ngờ, bí mật và mưu trí nhằm phát huy ưu thế của mình.

Ngày 25 tháng 12 năm 1944, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân tiến công đồn Phai Khắt.

Nhờ sự chuẩn bị và tổ chức chặt chẽ, cuộc tiến công giành thắng lợi.

Ngay sau đó, sáng ngày 26 tháng 12 năm 1944, đội tiếp tục tiến công đồn Nà Ngần và giành thắng lợi.

Hai trận đánh đã giúp lực lượng cách mạng thu được thêm vũ khí, nâng cao tinh thần chiến đấu và tạo tiếng vang trong phong trào đấu tranh ở địa phương.

Chiến thắng Phai Khắt và Nà Ngần có ý nghĩa đặc biệt đối với đội quân vừa mới thành lập.

Đó không phải những trận đánh có quy mô lớn, nhưng chúng cho thấy một lực lượng nhỏ vẫn có thể đạt kết quả quan trọng nếu biết dựa vào nhân dân, chuẩn bị chu đáo và lựa chọn phương pháp phù hợp.

Đối với Võ Nguyên Giáp, những thắng lợi đầu tiên ấy là bước khởi đầu quan trọng trong hành trình xây dựng và phát triển lực lượng vũ trang cách mạng.

Từ 34 con người ban đầu, một lực lượng quân đội ngày càng trưởng thành đã hình thành qua các giai đoạn đấu tranh của dân tộc.

Từ khu rừng nhỏ đến những chiến công lớn

Sau những ngày đầu tại Cao Bằng, lực lượng vũ trang cách mạng tiếp tục phát triển, góp phần vào thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945.

Đất nước bước vào một thời kỳ lịch sử mới với sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Nhưng những thử thách vẫn còn ở phía trước.

Cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bùng nổ, đặt quân đội Việt Nam trước những yêu cầu ngày càng cao.

Trong quá trình ấy, Võ Nguyên Giáp tiếp tục đảm nhiệm những trọng trách quan trọng. Năm 1948, ông được phong quân hàm Đại tướng, trở thành vị Đại tướng đầu tiên của Quân đội quốc gia Việt Nam, sau này là Quân đội nhân dân Việt Nam.

Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, cùng sự chỉ huy của Đại tướng Võ Nguyên Giáp và các tướng lĩnh, quân đội Việt Nam từng bước trưởng thành qua nhiều chiến dịch.

Đỉnh cao của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp là Chiến thắng Điện Biên Phủ ngày 7 tháng 5 năm 1954.

Nhìn lại hành trình ấy, từ 34 chiến sĩ trong khu rừng Trần Hưng Đạo đến một quân đội có khả năng tiến hành những chiến dịch quy mô lớn là một quá trình phát triển đáng tự hào.

Quá trình đó không phải thành quả của riêng một cá nhân, mà là kết tinh từ sự lãnh đạo cách mạng, trí tuệ của những người chỉ huy, lòng dũng cảm của chiến sĩ và sự đóng góp to lớn của nhân dân.

Trong thành quả chung ấy, Võ Nguyên Giáp giữ vai trò đặc biệt quan trọng với tư cách là một trong những người tổ chức, xây dựng và chỉ huy lực lượng vũ trang cách mạng từ buổi đầu.

Bài học từ người Đại tướng

Điều khiến câu chuyện về 34 chiến sĩ giữa rừng già có giá trị lâu dài không chỉ là sự ra đời của một lực lượng quân sự.

Đó còn là bài học về cách con người vượt qua những giới hạn tưởng chừng không thể vượt qua.

Khi bắt đầu xây dựng lực lượng, Võ Nguyên Giáp và những người đồng chí của mình không có đầy đủ những điều kiện cần thiết.

Nhưng họ không vì khó khăn mà từ bỏ mục tiêu.

Họ bắt đầu từ những việc cụ thể, xây dựng từng cơ sở, huấn luyện từng chiến sĩ, tổ chức từng hoạt động và phát huy những nguồn lực đang có.

Đó là biểu hiện của ý chí kiên trì và tinh thần hành động.

Một mục tiêu lớn không nhất thiết phải bắt đầu bằng những điều kiện lớn lao.

Điều quan trọng là xác định đúng hướng đi, chuẩn bị nghiêm túc và không ngừng cố gắng.

Đối với thế hệ trẻ hôm nay, bài học ấy vẫn mang tính thời sự.

Trong học tập, có những học sinh chưa đạt kết quả cao vì thiếu điều kiện, thiếu phương tiện hoặc gặp nhiều khó khăn trong cuộc sống.

Nhưng hoàn cảnh không quyết định hoàn toàn tương lai của mỗi người.

Một học sinh có thể bắt đầu từ việc học tốt một bài học, rèn luyện một kỹ năng hoặc sửa một thói quen chưa tốt.

Từ những tiến bộ nhỏ, các em có thể dần đạt được những mục tiêu lớn hơn.

Trong nghiên cứu khoa học, một nhóm học sinh có thể chưa có nhiều thiết bị hiện đại nhưng vẫn có thể tạo nên những sản phẩm có ích nếu biết quan sát, đặt câu hỏi, thử nghiệm và kiên trì cải tiến.

Trong hoạt động tập thể, một lớp học có thể có những học sinh với tính cách, khả năng và hoàn cảnh khác nhau. Nhưng nếu mọi thành viên biết đoàn kết, tôn trọng nhau và cùng hướng đến mục tiêu chung, tập thể ấy sẽ trở nên vững mạnh.

Đặc biệt, câu chuyện còn nhắc nhở thế hệ trẻ về giá trị của kỷ luật.

Ba mươi tư chiến sĩ năm xưa không thể hoàn thành nhiệm vụ nếu mỗi người chỉ hành động theo ý riêng.

Chính sự thống nhất về mục tiêu, ý thức tổ chức và tinh thần chấp hành nhiệm vụ đã góp phần tạo nên sức mạnh chung.

Ngày nay, tinh thần kỷ luật ấy có thể được thể hiện qua việc học sinh đi học đúng giờ, thực hiện nhiệm vụ được giao, trung thực trong học tập và có trách nhiệm với tập thể.

Đó là những điều tưởng như giản dị nhưng có ý nghĩa sâu sắc trong quá trình hình thành nhân cách.

Ngọn lửa từ rừng Trần Hưng Đạo

Hơn tám mươi năm đã trôi qua kể từ ngày Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân ra đời.

Khu rừng Trần Hưng Đạo ngày nay đã trở thành một địa chỉ lịch sử, nơi lưu giữ ký ức về những ngày đầu hình thành lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Mỗi khi nhắc đến sự kiện ngày 22 tháng 12 năm 1944, người dân Việt Nam có quyền tự hào về những con người đã dám bắt đầu một sự nghiệp lớn lao trong hoàn cảnh vô cùng khó khăn.

Đặc biệt, hình ảnh Võ Nguyên Giáp cùng 34 chiến sĩ đã trở thành biểu tượng của tinh thần yêu nước, đoàn kết và ý chí quyết tâm.

Từ một người thầy giáo, Võ Nguyên Giáp đã trở thành một vị Đại tướng tài năng, có những đóng góp to lớn cho sự nghiệp giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc.

Nhưng bài học quý giá từ cuộc đời ông không chỉ nằm ở những chiến thắng quân sự.

Đó còn là bài học về trách nhiệm, đức tính kiên trì, sự gần gũi với nhân dân và khả năng biến những điều tưởng chừng nhỏ bé thành sức mạnh lớn lao.

Với thế hệ trẻ Việt Nam, lòng biết ơn đối với những người đi trước không nên chỉ dừng lại ở những lời ca ngợi.

Lòng biết ơn ấy cần được thể hiện bằng hành động.

Học tập nghiêm túc, sống trung thực, biết giúp đỡ người khác, có trách nhiệm với gia đình, nhà trường và xã hội chính là những việc làm thiết thực để tiếp nối truyền thống của cha ông.

Từ 34 chiến sĩ giữa rừng già năm 1944, một trang sử mới đã được mở ra.

Và từ trang sử ấy, chúng ta hiểu rằng: Sức mạnh của một dân tộc không chỉ nằm ở những gì dân tộc ấy đang có, mà còn nằm ở lý tưởng, sự đoàn kết và ý chí vươn lên của những con người biết sống vì Tổ quốc.

3. Ý nghĩa và bài học rút ra từ câu chuyện

Câu chuyện về sự ra đời của Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân dưới sự tổ chức và chỉ huy của Võ Nguyên Giáp mang đến những bài học có giá trị sâu sắc đối với thế hệ trẻ hôm nay.

Thứ nhất, bài học về lòng yêu nước và lý tưởng cách mạng. Ba mươi tư chiến sĩ năm xưa đã đặt lợi ích dân tộc lên trên lợi ích cá nhân. Thế hệ trẻ ngày nay cần biết trân trọng hòa bình, độc lập và thể hiện tình yêu Tổ quốc bằng việc học tập, rèn luyện và cống hiến cho cộng đồng.

Thứ hai, bài học về ý chí vượt khó. Từ những điều kiện thiếu thốn, Võ Nguyên Giáp và các chiến sĩ đã xây dựng nên lực lượng nòng cốt đầu tiên. Điều đó nhắc nhở chúng ta không nên nản chí trước hoàn cảnh khó khăn, mà cần chủ động tìm giải pháp và kiên trì thực hiện mục tiêu.

Thứ ba, bài học về tinh thần đoàn kết và kỷ luật. Sức mạnh của 34 chiến sĩ được tạo nên từ sự thống nhất về lý tưởng, tổ chức chặt chẽ và tinh thần trách nhiệm. Học sinh cần biết đoàn kết với bạn bè, tôn trọng tập thể, thực hiện nội quy và hoàn thành nhiệm vụ được giao.

Thứ tư, bài học về tư duy sáng tạo. Biết lựa chọn phương pháp phù hợp, tận dụng những nguồn lực sẵn có và phát huy trí tuệ tập thể là những yếu tố quan trọng giúp vượt qua khó khăn. Đây cũng là phẩm chất cần thiết của thế hệ trẻ trong học tập, lao động và nghiên cứu khoa học.

Thứ năm, bài học về đạo đức cách mạng. Tinh thần sống vì nhân dân, vì tập thể, không ngại gian khổ, có ý thức tổ chức và luôn nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ là những giá trị tốt đẹp mà mỗi người có thể học tập và vận dụng trong cuộc sống.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
* 34 CHIẾN SĨ GIỮA RỪNG GIÀ | Câu chuyện thời hoa lửa