34 Chiến Sĩ Và Khẩu Súng Kíp Giữa Rừng Trần Hưng Đạo

Mùa đông năm 1944, vùng núi rừng Cao Bằng chìm trong cái lạnh thấu xương của miền biên viễn. Giữa lúc phong trào cách mạng bị thực dân Pháp khủng bố gắt gao, đồng chí Võ Nguyên Giáp nhận được chỉ thị từ lãnh tụ Hồ Chí Minh: Thành lập một lực lượng vũ trang tập trung để làm nòng cốt cho phong trào đấu tranh, lấy tên là "Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân". Chữ "Tuyên truyền" được đặt lên trước chữ "Giải phóng" để nhấn mạnh rằng trong giai đoạn đầu, chính trị trọng hơn quân sự.

Ngày 22 tháng 12 năm 1944, trong khu rừng Trần Hưng Đạo (thuộc huyện Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng), lễ thành lập đội được diễn ra vô cùng giản dị nhưng trang nghiêm. Bản thân người chỉ huy Võ Nguyên Giáp lúc ấy khoác trên mình chiếc áo dạ dài màu xám, chân đi giày vải, gương mặt cương nghị toát lên phong thái của một bậc học giả uyên bác nhưng tràn đầy chí khí cách mạng.

Đứng trước ông là 34 chiến sĩ đầu tiên của đội – những người con ưu tú được chọn lọc từ các dòng tộc Kinh, Tày, Nùng, Dao, Cao Lan... Họ đều là những thanh niên tràn đầy nhiệt huyết, nhưng hành trang quân sự lúc bấy giờ lại vô cùng nghèo nàn và thô sơ. Toàn đội chỉ có vỏn vẹn 34 khẩu súng các loại, bao gồm một vài khẩu súng kíp, súng hoóc-môn, súng khai sơn và phần lớn là giáo mác, gậy gộc tự chế.

Dưới bóng cây cổ thụ đại ngàn, đồng chí Võ Nguyên Giáp dõng dạc đọc bản Tuyên cáo thành lập và long trọng tuyên thệ 10 lời thề danh dự của người chiến sĩ cách mạng. Tiếng hô "Xin thề!" vang lên dồn dập, đồng thanh từ 34 lồng ngực trẻ tuổi, chấn động cả một góc rừng già.

Ngay sau buổi lễ, Đại tướng (lúc đó gọi là anh Văn) hiểu rằng lực lượng còn non trẻ cần phải có ngay một chiến thắng để tạo tiếng vang và củng cố niềm tin cho nhân dân. Chỉ sau đó 3 ngày, bằng lối đánh mưu trí, hóa trang giả làm lính dõng để lọt vào đồn, ông đã trực tiếp chỉ huy đội mưu phạt, đánh thắng liên tiếp hai trận Phai Khắt và Nà Ngần, tiêu diệt hai tên đồn trưởng Pháp và thu toàn bộ vũ khí mà không hề tổn thất một chiến sĩ nào.

Chiến thắng mở màn từ những khẩu súng kíp thô sơ ấy đã trở thành bệ phóng lịch sử. Từ 34 con người đầu tiên giữa rừng hoang năm ấy, người chỉ huy Võ Nguyên Giáp đã từng bước rèn luyện, chèo lái để lực lượng ấy lớn mạnh thần tốc thành một Quân đội Nhân dân Việt Nam hùng cường, đánh bại hai đế quốc sừng sỏ bậc nhất thế giới.