50 năm giải phóng Long An - Những dấu ấn không quên: Long An trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975 (Bài 3)

LONG AN – NHỮNG NGÀY THÁNG TƯ KHÔNG QUÊN

Tháng Tư năm 1975.

Trên những cánh đồng ven sông Vàm Cỏ, một mùa xuân đặc biệt đang đến. Không phải mùa xuân của hoa và những phiên chợ Tết, mà là mùa xuân của một cuộc Tổng tiến công và nổi dậy đang đi đến giờ phút quyết định.

Sau những thắng lợi liên tiếp của quân và dân ta trên các chiến trường, thời cơ giải phóng miền Nam đã đến rất gần. Ở Long An, mệnh lệnh từ chiến trường truyền về: khẩn trương chuẩn bị lực lượng, tranh thủ thời cơ, phối hợp với các đơn vị chủ lực, tiến công và nổi dậy giải phóng quê hương.

Đảng bộ và nhân dân Long An khi ấy đã xác định phương châm giản dị mà mạnh mẽ:

“Xã giải phóng xã, huyện giải phóng huyện, tỉnh giải phóng tỉnh.”

Những ngày đầu tháng 4, từ vùng Chợ Gạo, lực lượng cách mạng mở bàn đạp sang Cần Đước, Cần Giuộc. Nhiều địa phương lần lượt được giải phóng. Quân và dân phối hợp mở đường, tải lương thực, vận chuyển đạn dược, dẫn đường cho bộ đội chủ lực.

Mỗi con đường là một hướng tiến quân.

Mỗi bến sông là một điểm tựa.

Mỗi người dân trở thành một mắt xích góp phần đưa chiến dịch tiến về phía trước.

Ở phía Bắc Long An, quân và dân Đức Hòa, Đức Huệ, Bến Lức, Thủ Thừa cũng đồng loạt hành động. Ngày 28/4, lực lượng Sư đoàn 3 tiến công giải phóng chi khu Hậu Nghĩa; sáng 29/4, Đức Hòa được giải phóng. Đến ngày 30/4, Đức Huệ và Bến Lức tiếp tục được giải phóng.

Nhưng trận đánh quyết định vẫn còn ở phía trước.

LỘ 4 – CON ĐƯỜNG CỦA NGÀY TOÀN THẮNG

Trong những ngày cuối tháng 4, lộ 4, nay là Quốc lộ 1 qua Long An, trở thành một hướng chiến lược đặc biệt quan trọng. Kiểm soát tuyến đường này có ý nghĩa cắt đứt đường cơ động, chi viện của lực lượng đối phương từ miền Tây về Sài Gòn, đồng thời mở đường tiến vào thị xã Tân An.

Sư đoàn 5, trong đội hình Binh đoàn 232, được giao nhiệm vụ quan trọng. Trung đoàn 174 trở thành một trong những lực lượng chủ công tiến về Tân An.

Những người lính đã hành quân qua những cánh đồng, vượt qua bom pháo, tiến dần về phía thị xã.

Họ biết rằng phía trước là trận đánh cuối cùng.

Nhưng không ai biết mình có còn được nhìn thấy buổi sáng ngày mai hay không.

Đêm trước ngày 30/4, trong một khoảng nghỉ ngắn, một chiến sĩ trẻ lấy từ túi áo ra một mảnh giấy nhàu nát.

Đó là lá thư của mẹ.

Anh không đọc thành tiếng. Chỉ lặng lẽ nhìn vài dòng chữ dưới ánh đèn pin rồi gấp lại, cất vào ngực áo.

Người đồng đội bên cạnh hỏi:

— Nhà viết gì vậy?

Anh mỉm cười:

— Mẹ bảo nếu thắng trận thì nhớ về ăn cơm.

Người đồng đội vỗ vai anh:

— Nhất định phải về.

Hai người nhìn nhau.

Không ai nói thêm.

Ngoài kia, tiếng pháo vọng lại.

Bình minh đang đến.

BUỔI TRƯA LỊCH SỬ

Sáng 30/4/1975, các đơn vị từ trận địa tiến lên lộ 4, hướng vào thị xã Tân An. Cuộc chiến đấu vẫn diễn ra quyết liệt. Nhiều cán bộ, chiến sĩ hy sinh trên đường tiến quân, trong đó có những người đã chiến đấu suốt nhiều năm và chỉ còn cách ngày chiến thắng vài giờ.

Rồi khoảnh khắc ấy cũng đến.

Trưa 30/4, các đơn vị thuộc Tiểu đoàn 5 và Tiểu đoàn 6 hợp quân, tiến vào khu vực trung tâm thị xã. Hai lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên nóc Tòa thị chính và Dinh Tỉnh trưởng, báo hiệu Long An hoàn toàn giải phóng.

Có người lính đứng lặng rất lâu dưới lá cờ.

Anh không reo.

Chỉ tháo chiếc mũ trên đầu, cúi xuống.

Bên cạnh anh, một đồng đội hỏi:

— Sao vậy?

Anh đáp:

— Tôi nhớ những người không còn nhìn thấy ngày hôm nay.

Một khoảng im lặng.

Giữa tiếng reo vui của người dân, giữa những lá cờ rợp đường phố, người lính ấy hiểu rằng chiến thắng này được đổi bằng biết bao máu xương.

Từ năm 1972 đến tháng 4/1975, hơn 2.000 cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 5 đã hy sinh, trong đó có hơn 600 cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 174. Riêng trong những trận đánh cuối cùng tại Tân An và vùng phụ cận, nhiều cán bộ, chiến sĩ và đồng bào tiếp tục ngã xuống.

TỪ LONG AN ĐẾN NGÀY NON SÔNG THỐNG NHẤT

Khi lá cờ chiến thắng tung bay trên thị xã Tân An, cuộc chiến ở Long An đã đi đến hồi kết.

Nhưng ở Kiến Tường, cuộc đấu tranh vẫn tiếp tục.

Ngày 1/5/1975, quân và dân ta đánh chiếm các cứ điểm, tiến vào Mộc Hóa. Cơ quan đầu não của đối phương tại đây đầu hàng, Kiến Tường được giải phóng.

Như vậy, từ Tân An đến Mộc Hóa, từ những vùng quê ven Vàm Cỏ đến những tuyến đường chiến lược, quân và dân Long An đã góp phần làm nên thắng lợi chung của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975.

Nửa thế kỷ đã trôi qua.

Những người lính năm xưa nay đã già.

Những con đường từng vang tiếng súng nay đã có những ngôi nhà, trường học, hàng cây và những khu phố mới.

Nhưng mỗi khi tháng Tư trở về, ký ức về mùa xuân năm 1975 vẫn sống dậy.

Đó là ký ức về những người đã đi qua chiến tranh.

Về những người đã nằm lại.

Về những người mẹ chờ con.

Về những người vợ chờ chồng.

Và về một thế hệ đã đặt tuổi thanh xuân của mình vào vận mệnh đất nước.

50 năm nhìn lại, dấu ấn lớn nhất của Long An không chỉ nằm ở những trận đánh, những tuyến đường hay những lá cờ chiến thắng. Dấu ấn sâu sắc nhất nằm trong lòng người dân – một vùng đất “Trung dũng, kiên cường, toàn dân đánh giặc”, đã góp phần viết nên trang sử mùa Xuân đại thắng, để non sông thu về một mối.