64. Viết về MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG LÊ THỊ XÊ (1934 - 2021)

Năm 1958, Mẹ dấn thân vào con đường cách mạng tại xã Cần Thạnh, huyện Cần Giờ, tỉnh Bà Rịa với vai trò chiến sĩ giao liên. Trên chiếc xuồng chèo mộc mạc, Mẹ đã bất chấp hiểm nguy để đưa đón cán bộ, tiếp tế lương thực, thuốc men và tài liệu cơ yếu cho cứ qua rạch Cá Cóc. Mẹ chịu trách nhiệm tuyến đường từ Miễu Ba đến Rạch Lỡ, đồng thời phụ trách mảng tiếp vận tại khu vực Đèn Xanh (nay là Ba Yến - Hòa Hiệp) cho các đồng chí Ba Nhịn và Hai A. Mẹ cũng là giao liên tin cậy của các đồng chí Ba Thề, đồng chí Hai và đặc biệt là bà Năm Thu (Nguyễn Thị Thu) — nguyên Phó Chủ tịch huyện Cần Giờ (1986 - 1988), người trực tiếp quản lý và phối hợp chặt chẽ với Mẹ trong các kế hoạch tiếp vận.

Trong cuộc đời hoạt động của Mẹ, chuyến vượt sông đêm 15 tháng 10 năm 1958 là một ký ức không bao giờ phai. Lúc 22 giờ, tổ công tác nhận lệnh đưa cán bộ từ núi Giồng Chùa (Thạnh An) sang Long Sơn (Bà Rịa). Đêm đó, linh tính có điều bất ổn khi tàu giặc tuần tra dày đặc trên sông Thị Vải, trực thăng gầm rú trên cao. Dù biết có nguy cơ bị lộ, nhưng vì nhiệm vụ khẩn cấp, cả tổ vẫn quyết định lên đường. Chiếc xuồng tam bản chở bốn con người lặng lẽ len lỏi dưới những tán cây, ẩn mình vào các bè lục bình trôi để che mắt địch. Mái chèo khua nhẹ không dám phát ra tiếng động, bởi nước biển đêm khua mạnh sẽ phát sáng lân tinh, dễ bị phát hiện bởi toán lính Đại đội 99 đang thả trôi tàu Hobo phục kích. Khi chỉ còn cách bờ Bà Rịa vài trăm mét, chiếc xuồng bị trực thăng trinh sát phát hiện và xả đạn như mưa. Giữa lằn ranh sinh tử, không một ai nao núng. Giao liên và cán bộ đồng lòng, thậm chí dỡ cả ván sạp làm mái dầm, dốc toàn lực bơi quyết liệt để lao vào vàm Long Sơn. Lên đến bờ, cả đoàn lập tức bỏ xuồng, nhanh chóng tản ra trầm mình dưới những con rạch đầy cá sấu rình rập và bụi rậm để lẩn trốn. Nhờ đêm tối, trực thăng mất dấu. Bằng những tín hiệu quy ước từ chiếc bật lửa đá — vật bất ly thân của người chiến sĩ, bốn con người đã tìm thấy nhau nguyên vẹn, không một vết thương. Họ ôm lấy nhau trong niềm hạnh phúc nghẹn ngào, bất kể tuổi tác hay nam nữ, rồi tiếp tục hành quân về căn cứ Nhà Lớn lúc rạng sáng. Sau chuyến đi, Mẹ lặng lẽ quay về Cần Giờ bằng chuyến đò hợp pháp từ Bến Đình dưới danh nghĩa người đi buôn. Mỗi lần nhớ lại, Mẹ luôn bồi hồi: "Lúc đó làm cách mạng vui và nghĩa tình lắm, chẳng ai nề hà tị nạnh, ai cũng sẵn sàng hy sinh vì sự an toàn của tổ chức!"