8. PHẠM BÁ QUYẾN

Ông Phạm Bá Quyến, sinh năm 1958, quê tại bản Ken, xã Nam Xuân, tỉnh Thanh Hóa. May mắn được gặp và nghe ông kể về những ngày tháng lịch sử “những bước chân sau chiến tranh”.

Năm nhập ngũ, gia đình ông đông anh em, cuộc sống còn nhiều thiếu thốn. Xa nhà từ khi tuổi đời còn rất trẻ, ông luôn canh cánh nỗi nhớ gia đình, nhưng trên hết là niềm tin son sắt vào Đảng, Nhà nước và Quân đội, xác định rõ trách nhiệm của người thanh niên phải hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao.

Ông được biên chế vào Sư đoàn F332 – Quân khu 4, làm nhiệm vụ khắc phục hậu quả chiến tranh, một mặt trận thầm lặng nhưng đầy hiểm nguy. Năm 1976, từ cầu làng Ken, ông cùng đồng đội bắt đầu những ngày hành quân dài dằng dặc: xuống làng Khằm, xã Hồi Xuân nhận quân tư trang, tiếp tục hành quân về Ngọc Lặc, rồi Huyện đội, sau đó đi tàu vào Nghệ An, qua Vinh, lên xe giải phóng vào Quảng Bình, nghỉ ngắn một ngày lại tiếp tục vào Đà Nẵng, ngủ tại Trạm Giao Liên, rồi hành quân vào Quy Nhơn, An Khê, nơi đơn vị đóng quân suốt nhiều tháng.

Những chặng đường ấy nối dài bằng bước chân người lính trẻ, vượt qua nắng gió miền Trung, rừng núi Tây Nguyên, trong điều kiện thiếu thốn lương thực, nước uống. Có những ngày, cả đơn vị phải hành quân hàng cây số mới tìm được nguồn nước, nhưng tinh thần thì luôn lạc quan, đoàn kết. Bên cạnh ông luôn có một người đồng đội tên Vi Văn Tử (ở xã Thiên Phủ hiện nay) – người bạn kề vai sát cánh, cùng chia sẻ niềm vui, nỗi lo trong những ngày dọn dẹp chiến trường còn đầy dấu tích bom mìn.

Nguy hiểm luôn rình rập. Trong lúc hành quân, nhiều đồng đội không may giẫm phải mìn sót lại của quân địch, để lại những mất mát không thể bù đắp. Nỗi sợ hãi có lúc dâng lên, nhưng người lính không cho phép mình chùn bước. Họ hiểu rằng, mỗi con đường được rà phá an toàn, mỗi khu đất được làm sạch là thêm một phần bình yên cho nhân dân, thêm một nền móng cho ngày mai đất nước hồi sinh.

Những đêm hành quân càng gian nan hơn. Trong bóng tối, bộ đội chỉ buộc một dải vải trắng trên cánh tay để người đi trước dẫn đường cho người đi sau. Chỉ cần lạc nhịp là có thể lạc rừng, lạc đội hình, nhưng kỷ luật, sự tin tưởng lẫn nhau đã giữ cả đơn vị vững bước.

Đến năm 1978, ông Phạm Bá Quyến tiếp tục nhận nhiệm vụ vận chuyển đạn dược lên ô tô tại sân bay Chu Lai, phục vụ tiền tuyến chiến đấu chống quân Pôn Pốt. Công tác tại đây kéo dài khoảng 6 tháng đến 1 năm, với cường độ cao, đòi hỏi tinh thần trách nhiệm tuyệt đối, bởi mỗi chuyến đạn rời bãi tập kết là thêm sức mạnh cho chiến trường phía trước.

Nhìn lại chặng đường đã qua, ký ức của ông Quyến không phải là những trận đánh vang dội, mà là những bước chân bền bỉ sau chiến tranh, nơi người lính lặng thầm đối mặt với hiểm nguy để hàn gắn vết thương chiến tranh, bảo vệ sự sống và tương lai của nhân dân.

Giá trị của những ký ức ấy nằm ở tinh thần trách nhiệm, kỷ luật, đoàn kết và niềm tin. Đó là bài học sâu sắc gửi tới thế hệ trẻ hôm nay, rằng hòa bình không chỉ được tạo nên bởi những trận đánh, mà còn bởi những hy sinh thầm lặng sau tiếng súng và dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào, hãy giữ vững niềm tin, sống có trách nhiệm, sẵn sàng cống hiến cho Tổ quốc và cộng đồng.