81 ngày đêm bảo vệ thành cổ Quảng Trị (1)

Đây là câu chuyện do chính ông nội Thân Trọng Quy của em kể lại, chỉ khắc hoạ được một phần nhỏ bé của cuộc chiến ác liệt trong 81 ngày đêm.

Ngày 10/2/ 1972 tiểu đoàn 2 thuộc trung đoàn 2 sư đoàn 316A được lệnh kết hợp với các đơn vị pháo binh, đặc công đánh vào cứ điểm Cồn Tiên dốc miếu Do Linh tỉnh Quảng Trị. Cứ điểm Cồn Tiêu dóc miếu gồm có 1 tiểu đoàn lính nguỵ và tiểu đoàn lính mỹ bảo vệ cứ điểm quan trọng. Cồn Tiêu dốc miếu là cứ điểm quan trọng được bao bọc xung quanh là 8 lô cốt và nhiều hầm ngầm công sự giao thông hào, hàng rào giây thép gai kiên cố và những bãi mìn đèn pha tối tân bảo vệ.

Cứ điểm Cồn Tiêu đốc miếu theo hợp đồng tác chiến của các đơn vị, đúng giờ R là 1h đêm các đơn vị phải tiếp cận mục tiêu cứ điểm. Đơn vị trinh sát và đặc công có nhiệm vụ mở đường để bộ đội bộ binh tấn công. Các chiến sĩ tiếp cận cứ điểm cắt dây thép gai nổ mìn các hướng bộ binh tấn công. Đúng 2h sáng đơn vị pháo binh đồng loạt nổ súng vào cứ điểm của địch. Hàng loạt quả pháo đầu tiên đã trúng mục tiêu, bọn địch bị đánh bất ngờ nên tỷ lệ bị chết và thương vong rất nhiều.

Sau loạt đạn pháo công kích xong lính trinh sát và lính đặc công cùng bộ binh ta đồng loạt tấn công vào cứ điểm. Sau đợt tấn công của pháo kích ta, quân định giờ đã ổn định lấy lại tinh thần và chúng chống trả quyết liệt từ các ụ súng máy và trong lo cốt bắn ra đạn bay tới tấp làm cho quân ta thương vong nhiều. Nhưng với sự dũng cảm mưu trí và gan dạ quân ta dần lấy lại tinh thần đánh chiếm các lô cốt và tiêu diệt các ụ súng máy, buộc địch phải co cụm vào hầm ngầm cố thủ. Chúng kêu gọi quân cứu trợ bắn vào đội hình tấn cong của ta.

Sau 3 giờ đồng hồ giao tranh ác liệt bộ đội ta được lệnh rút khỏi cứ điểm. Kết thúc trận đánh bộ đội ta bị thương và hy sinh rất nhiều. Các đồng chí hy sinh và bị thương được đưa đến các trạm xá tiền phương điều trị. Kết thúc mỗi trận đánh bộ đội được họp và rút kinh nghiệm cho các trận đánh sau.

Cảm xúc của những chiến sĩ sống sót trở về sau mỗi trận đánh thường rất phức tạp, đan xen nhiều trạng thái trái ngược, không thể gói gọn trong một từ và đó củng chính là cảm xúc của ông em hiện tại.

Trước hết là niềm vui được sống – niềm vui rất lặng. Không ồn ào, không reo hò, chỉ là cảm giác thở được, còn nhìn thấy đồng đội, còn nghe tiếng gọi nhau giữa khói lửa. Với họ, sống sót sau một trận đánh đã là một điều kỳ diệu. Nhưng đi cùng niềm vui ấy là nỗi đau và sự mất mát. Nhiều chiến sĩ trở về mà thiếu vắng đồng đội, những người vừa còn nói cười đó đã vĩnh viễn nằm lại chiến trường. Có người mang trong lòng cảm giác day dứt, tự hỏi vì sao mình còn sống khi bao người khác đã hy sinh. Họ cũng mang theo sự ám ảnh của chiến tranh: tiếng bom nổ, mùi khói súng, hình ảnh máu và đất đá văng tung tóe. Dù đã rời trận địa, những ký ức ấy vẫn theo họ rất lâu, thậm chí suốt cả cuộc đời.

Bên cạnh đau thương là niềm tự hào và ý chí tiếp tục chiến đấu. Sống sót không phải để dừng lại, mà để tiếp tục chiến đấu cho đồng đội đã ngã xuống, cho Tổ quốc. Chính điều đó giúp họ đứng vững, vượt qua sợ hãi, bước vào những trận đánh tiếp theo. Cuối cùng là sự lặng thầm. Những người trở về sau trận đánh thường ít nói về mình. Họ hiểu rằng chiến tranh không có người thắng – chỉ có những người còn sống mang theo ký ức và trách nhiệm nhớ thay cho những người đã hy sinh.

Thành cổ Quảng Trị hôm nay