81 NGÀY ĐÊM THÀNH CỔ QUẢNG TRỊ
Cuộc chiến 81 ngày đêm (chứ không phải 12 ngày đêm) bảo vệ Thành cổ Quảng Trị mùa hè năm 1972 là một trong những chương bi hùng và khốc liệt nhất trong lịch sử chiến tranh Việt Nam.
Thời gian: Diễn ra từ ngày 28/6 đến 16/9/1972.
Bối cảnh: Sau khi quân ta giải phóng Quảng Trị trong Chiến dịch Xuân - Hè 1972, Mỹ và chính quyền Sài Gòn đã mở cuộc hành quân "Lam Sơn 719" hòng chiếm lại vùng đất chiến lược này nhằm tạo lợi thế trên bàn đàm phán tại Hội nghị Paris.
Sức công phá khủng khiếp:
Trong 81 ngày đêm, Mỹ đã dội xuống thị xã và Thành cổ Quảng Trị khoảng 328.000 tấn bom đạn (tương đương sức công phá của 7 quả bom nguyên tử ném xuống Hiroshima).
Trung bình mỗi chiến sĩ phải hứng chịu hàng trăm quả bom, đạn pháo mỗi ngày. Thành cổ bị san phẳng hoàn toàn, không còn một viên gạch nguyên vẹn.
Tinh thần "Thép":
Hàng nghìn chiến sĩ, đa số là các sinh viên vừa rời ghế nhà trường (từ các trường đại học lớn ở Hà Nội), đã vượt sông Thạch Hãn dưới làn mưa bom để vào giữ thành.
Cuộc chiến đấu diễn ra giành giật từng mét đất, từng góc tường. Khẩu hiệu nổi tiếng thời đó là: "Còn người còn trận địa".
Sự hy sinh:
Hàng nghìn người lính đã ngã xuống và nằm lại trong lòng đất Thành cổ hoặc hòa mình vào dòng sông Thạch Hãn.
Nhà thơ Lê Bá Dương đã viết những vần thơ bất hủ về sự hy sinh này:
"Đò lên Thạch Hãn ơi... chèo nhẹ
Đáy sông còn đó bạn tôi nằm
Có tuổi hai mươi thành sóng nước
Vỗ yên bờ bãi mãi ngàn năm"
