81 Ngày Đưa Đò Trên Dòng Sông Máu

"Có một dòng sông đã đi vào lịch sử không chỉ bằng dòng chảy của địa lý, mà bằng máu và hoa hồng của một thế hệ anh hùng. Đó là dòng Thạch Hãn của mùa hè đỏ lửa năm 1972. Trong suốt 81 ngày đêm chấn động địa cầu, con sông ấy đã trở thành cầu nối giữa sự sống và cái chết, nơi mỗi mét sóng vỗ đều mang theo hơi thở của những người con ưu tú đã ngã xuống vì độc lập dân tộc."Và từ chính con sông nhuốm đậm màu máu đỏ thiêng liêng của người lính hết mình vì Tổ Quốc không những tạo nên hòa bình mà còn chứa đựng những câu chuyện “Thời hoa lửa” khiến cho chúng ta chính là những thế hệ đi sau hiểu rõ hơn về lịch sử dân tộc của cha ông ta đã dốc hết sức mình để giữ lấy đất nước .

”Thời hoa lửa" không đơn thuần là một danh từ chỉ thời gian, mà là một biểu tượng bằng ngôn từ khắc họa vẻ đẹp bi tráng của một thế hệ. Chữ "Hoa" tượng trưng cho tuổi thanh xuân xanh cực, cho những tâm hồn đôi mươi trong sáng với bao ước mơ và tình yêu đôi lứa. Ngược lại, "Lửa" chính là sự khốc liệt của bom đạn, là ranh giới mong manh giữa cái chết và sự sống nơi chiến trường. Khi ghép hai hình ảnh đối lập ấy lại, ta thấy hiện ra một thời đại mà những cánh hoa đời mềm mại phải đương đầu với sức nóng tàn khốc của lửa đạn, nhưng chính trong ngọn lửa ấy, vẻ đẹp của lý tưởng và lòng quả cảm lại rực cháy hơn bao giờ hết. Đó là khúc tráng ca về sự hy sinh, nơi máu và hoa hòa quyện, minh chứng cho một sức sống mãnh liệt của con người Việt Nam: dù trong hoàn cảnh nghiệt ngã nhất, họ vẫn sống rực rỡ và tận hiến như những đóa hoa nở rộ giữa lòng chiến tranh.”

Tiếng bom đạn còn vang vọng trong đầu, tiếng thét đau đớn gọi "mẹ ơi" vẫn chập chờn trong giấc ngủ. Có 4 năm làm du kích nhưng có lẽ điều đọng lại lớn nhất với bà Nguyễn Thị Thu sau này chính là 81 ngày đêm lịch sử chèo đò đưa bộ đội vượt dòng Thạch Hãn.

Vượt mưa bom bão đạn đưa đồng đội qua sông

Những ngày cuối tháng 10, Quảng Trị bắt đầu vào mùa mưa, những trận mưa ào ạt khiến ruộng đồng chìm trong lũ, nước trên dòng Thạch Hãn dâng cao, đục ngầu chảy xiết. Những ngày mưa lớn như thế khiến nữ du kích Nguyễn Thị Thu (71 tuổi, xã Triệu Phong, Quảng Trị) nhớ về những ngày mưa dữ dội của hơn 50 năm trước. Ngày đó, từ trên trời không chỉ đổ nước mà còn trút cả bom, đạn, dưới mặt đất thì máu, mồ hôi và nước mắt của các chiến sĩ hòa vào từng tấc đất thành cổ.

Mùa hè đỏ lửa năm 1972, bà Thu tròn 17 tuổi, tham gia lực lượng du kích tại địa phương. Ở tuổi trăng tròn, bà gặp gỡ, nên duyên với ông Nguyễn Câu (cũng 17 tuổi), con trai ông Nguyễn Con - một ngư dân làm nghề cào hến trên sông Thạch Hãn. Cả hai chỉ mới làm lễ dạm ngõ đơn sơ, chưa kịp đám cưới thì trận chiến nổ ra. Ông Câu

sau đó vào miền Nam, bà Thu ở lại cùng bố chồng giúp bộ đội vượt sông Thạch Hãn.

Bà Thu chỉ vào mình thời còn là thiếu nữ du kích 17 tuổi chèo đò giúp bộ đội vượt sông Thạch Hãn.

"Lúc đó cả hai chúng tôi chưa tổ chức đám cưới, chỉ mới thăm hỏi nhưng cũng đã coi nhau như vợ chồng. Tôi tham gia lực lượng du kích địa phương, cùng bố chồng ở lại để phục vụ cách mạng, may thay hồi đó có chiếc đò làm phương tiện để đưa các chiến sĩ vượt sông, tiếp cận được thành cổ", bà Thu nhớ lại.

Di chứng bom đạn khiến bà Thu bây giờ nhớ nhớ quên quên. Thế nhưng có những ký ức không bao giờ rời khỏi trí óc, tiếng người bị thương gọi mẹ, tiếng rên la thất thanh, và những chuyến đò đêm mà bà biết nhiều người đi nhưng ít ai trở về.

"Kể từ khi chiến dịch bắt đầu, con đò của tôi đưa hàng ngàn chiến sĩ qua sông. Họ còn trẻ lắm, 18 - 20 tuổi. Đa phần là sinh viên các trường đại học ngoài Hà Nội mới gác bút cầm súng. Điều day dứt nhất là tôi đưa họ đi… nhưng chẳng mấy ai trở lại", bà Thu nghẹn ngào.

Gặp lại chiến sĩ năm xưa

Để bảo vệ Thành cổ Quảng Trị, hàng vạn sinh viên đã đặt bút xuống, khoác lên mình màu áo lính rồi tham gia huấn luyện chỉ trong vài tháng đã lập tức lên đường vào miền Nam. Đến Quảng Trị, họ được chia ra nhiều mũi, nhiều cánh quân để vượt sông Thạch Hãn, tiếp cận thành cổ và chiếc đò của bố con bà Thu chính là phương tiện sống còn. "Ban ngày địch đánh ác liệt, máy bay quần thảo thả bom, bắn phá. Hầu hết những chuyến đò của tôi đều phải chèo vào ban đêm. Đêm tối như mực, chỉ khi có ánh lửa từ bom đạn lóe lên mới nhìn được mặt nhau một thoáng", bà Thu kể.

Thời điểm đó, ở khu vực gần Thành cổ Quảng Trị chỉ có duy nhất bà Thu cùng ông Con là người đưa bộ đội vượt sông. Ngoài chèo đò, cả hai còn làm người dẫn đường cho các chiến sĩ tiếp cận thành cổ. Bà kể chiếc đò chỉ có 1, mỗi ngày đưa được 10 chuyến, mỗi chuyến chở không quá 10 chiến sĩ, số còn lại bơi vượt sông.

"Ban ngày địch đánh ác liệt, máy bay quần thảo thả bom, bắn phá. Hầu hết những chuyến đò của tôi đều phải chèo vào ban đêm. Đêm tối như mực, chỉ khi có ánh lửa từ bom đạn lóe lên mới nhìn được mặt nhau một thoáng", bà Thu kể.

Thời điểm đó, ở khu vực gần Thành cổ Quảng Trị chỉ có duy nhất bà Thu cùng ông Con là người đưa bộ đội vượt sông. Ngoài chèo đò, cả hai còn làm người dẫn đường cho các chiến sĩ tiếp cận thành cổ. Bà kể chiếc đò chỉ có 1, mỗi ngày đưa được 10 chuyến, mỗi chuyến chở không