81 NGÀY ĐƯA ĐÒ TRÊN “DÒNG SÔNG MÁU”

“Có những chuyến đò không chỉ chở người qua sông, mà còn chở cả sự sống giữa ranh giới sinh tử.”

Trong kháng chiến chống Mỹ, sông Thạch Hãn (Quảng Trị) là một trong những chiến trường khốc liệt nhất. Nơi đây, dòng nước từng chứng kiến bom đạn, máu và những cuộc vượt sông đầy hiểm nguy của bộ đội ta trong chiến dịch bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972. Giữa hoàn cảnh ấy, nữ du kích Nguyễn Thị Thu (nay đã ngoài 70 tuổi, trú tại Quảng Trị) đã cùng gia đình chồng chèo đò đưa bộ đội vượt sông trong suốt 81 ngày đêm.

Năm 1972, khi chiến sự diễn ra ác liệt, bà Thu mới 17 tuổi, tham gia lực lượng du kích địa phương. Cùng với người thân trong gia đình, bà sử dụng chiếc đò nhỏ làm phương tiện đưa bộ đội vượt sông Thạch Hãn để tiếp cận chiến trường. Thời điểm đó, ban ngày bom đạn dày đặc, nên phần lớn các chuyến đò phải thực hiện vào ban đêm trong điều kiện gần như không ánh sáng. Mỗi chuyến đi là một lần đối diện trực tiếp với nguy hiểm.

Bà Thu từng nhớ lại:

“Kể từ khi chiến dịch bắt đầu, con đò của tôi đưa hàng ngàn chiến sĩ qua sông. Họ còn rất trẻ, chỉ khoảng 18–20 tuổi. Điều day dứt nhất là tôi đưa họ đi… nhưng không phải ai cũng trở về.”

Chiến tranh để lại trong bà những ký ức ám ảnh: tiếng bom nổ, tiếng kêu cứu giữa dòng sông và những chuyến đò đưa người qua sông trong tình thế sinh tử. Có những chiến sĩ bị thương nặng, được đưa sang bờ nhưng không kịp cứu chữa. Bà từng chia sẻ trong xúc động:

“Có những người vừa được tôi đưa đến bờ thì đã hy sinh. Nghe họ gọi mẹ, tôi xót xa vô cùng.”

Dù vậy, bà và gia đình vẫn bám trụ con đò, bởi đây là tuyến vận chuyển quan trọng phục vụ chiến dịch Thành cổ Quảng Trị. Sau chiến tranh, bà Thu trở về cuộc sống bình thường bên dòng Thạch Hãn. Nhiều năm sau, một cựu chiến binh từng được bà đưa qua sông đã quay lại tìm gặp. Cuộc hội ngộ ấy khiến ký ức chiến tranh một lần nữa sống lại, đầy xúc động.

Câu chuyện 81 ngày đêm đưa đò trên sông Thạch Hãn không chỉ là ký ức cá nhân mà còn là một phần lịch sử của Thành cổ Quảng Trị – nơi ghi dấu sự hy sinh của hàng vạn chiến sĩ. Như lời bà Thu nhắn gửi thế hệ hôm nay:

“Các cháu, các con cứ nghe đấy mà nhớ. Nhờ sự hy sinh của các anh nên mới có hòa bình hôm nay.”