9 Phút Hiên Ngang Trước Pháp Trường: Tiếng Hô Xé Nát Bầu Trời Sài Gòn Của Nguyễn Văn Trỗi (15/10/1964)

Vào đầu năm 1964, phong trào đấu tranh đô thị tại Sài Gòn diễn ra vô cùng mạnh mẽ. Nguyễn Văn Trỗi, một thanh niên 24 tuổi làm nghề thợ điện, đã tình nguyện nhận một nhiệm vụ tuyệt mật: Ám sát Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara nhân chuyến thị sát Sài Gòn. Theo kế hoạch, anh cùng đồng đội sẽ gài mìn tại cầu Công Lý (nay là cầu Nguyễn Văn Trỗi, TP.HCM), nơi phái đoàn Mỹ bắt buộc phải đi qua từ sân bay Tân Sơn Nhất.

Tuy nhiên, vào ngày 09/05/1964, khi đang tiến hành chôn giấu thuốc nổ dưới gầm cầu, Nguyễn Văn Trỗi không may bị lộ và sa lưới giặc. Kẻ thù đã dùng mọi cực hình tra tấn dã man nhất, từ đánh đập, chích điện đến dụ dỗ bằng tiền tài, chức tước hòng moi móc thông tin về cơ sở hoạt động của ta. Thế nhưng, người thanh niên trẻ ấy chỉ đáp lại bằng sự im lặng như thép nguội. Không khuất phục được anh, chính quyền Sài Gòn lúc bấy giờ đã đưa ra một bản án tử hình, bất chấp sự phản đối dữ dội của dư luận quốc tế.

Sáng ngày 15/10/1964, không khí tại Khám Chí Hòa đặc quánh sự căng thẳng. Chính quyền địch cố tình mời rất nhiều phóng viên báo chí trong và ngoài nước đến chứng kiến buổi hành quyết hòng ra oai. Thế nhưng, chúng không thể ngờ rằng chính những ống kính đó lại ghi lại một trong những khoảnh khắc oai hùng nhất của thế kỷ 20.

Đúng 9 giờ 45 phút, Nguyễn Văn Trỗi bị áp giải ra pháp trường. Anh bước đi hiên ngang, đôi mắt sáng rực nhìn thẳng vào những kẻ sắp tước đi mạng sống của mình. Khi một tên lính tiến đến định bịt mắt anh bằng một dải băng đen, anh đã giật phắt ra và dõng dạc tuyên bố:

"Không, phải để tôi nhìn mảnh đất này, mảnh đất thân yêu của tôi!"

Trong suốt 9 phút đứng trước họng súng của đội đao phủ, người thanh niên ấy không hề nao núng. Trái lại, anh đã biến pháp trường thành diễn đàn để vạch trần tội ác của kẻ thù. Khi tiếng lách cách của những nòng súng vừa lên đạn, Nguyễn Văn Trỗi đã dồn hết chút sức lực cuối cùng, dõng dạc hô lớn:

"Hãy nhớ lấy lời tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Đả đảo Nguyễn Khánh! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!"

Đúng 9 giờ 54 phút ngày 15/10/1964, loạt đạn oan nghiệt vang lên. Nguyễn Văn Trỗi ngã xuống khi lý tưởng và tuổi thanh xuân vẫn còn đang rực cháy.

Dành chút thời gian rảnh rỗi trong ngày để đọc lại những trang sử vàng này, hay đôi khi cùng những người bạn đồng hành dạo bước qua các di tích lịch sử ngấm màu thời gian, ta mới chợt tĩnh lặng lại để thấu hiểu sâu sắc hơn về cái giá của hòa bình. Những người thanh niên như Nguyễn Văn Trỗi đã ngã xuống ở tuổi đôi mươi, để tuổi trẻ của thế hệ hôm nay được sống trong một đất nước không còn bóng giặc. Sự hy sinh ấy không chỉ là lịch sử, mà là ngọn đuốc soi đường cho lòng yêu nước mãnh liệt của dân tộc.