A Vai

A Vai - Hồ Đức Vai thuở nhỏ có tên là Cu The, người dân tộc Pa Cô, quê quán ở xã Hồng Bắc, huyện A Lưới, tỉnh Thừa Thiên. Bố mất từ khi A Vai chưa lọt lòng, mẹ cũng mất sớm. Nhà có ba anh em thì mỗi người đi ở một nơi để kiếm cơm... Lớn lên giữa núi rừng Trường Sơn nghèo khổ, A Vai được cán bộ miền xuôi dìu dắt, giác ngộ và đã tham gia liên lạc bí mật rồi vào du kích, sau đó trở thành xã đội trưởng. Chỉ trong vòng từ năm 1961 đến 1963, Vai đã trực tiếp đánh 42 trận, tiêu diệt gần 50 tên địch chỉ bằng vũ khí tự tạo thô sơ. Bản làng của Vai cách đồn A Lưới khoảng 2 cây số, nhưng sau bao đợt càn quét, địch không tài nào tìm được đường vào. Xã đội trưởng A Vai đã chỉ huy đội du kích thành công trong việc rào làng chiến đấu. Dưới những vành đai cây xanh là những hầm chông được ngụy trang dày đặc gồm 26 thứ bẫy, gần chục loại chông do chính A Vai sáng chế đã làm kinh hồn bạt vía biết bao tên lính Mỹ hung tàn.

Năm 1965, tại Đại hội Anh hùng chiến sĩ thi đua toàn miền Nam lần thứ nhất, A Vai vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sau đại hội này, Vai cùng một số anh hùng chiến sĩ thi đua, thương binh miền Nam vinh dự được ra thủ đô báo công với Bác Hồ và 5 lần được gặp Bác. Những giây phút được ở bên Bác là niềm hạnh phúc lớn nhất trong cuộc đời của ông A Vai. Bác dặn Vai : “Cháu là thanh niên Pa Cô, cháu phải cố gắng học chữ, học được nhiều tiếng phổ thông để phát âm đúng, đọc thông, viết thạo mới phục vụ tốt công việc của mình”…

Theo gương người chú A Vai, hai chị em Kan Lịch và A Nun cũng đã sớm giác ngộ và đi theo cách mạng, trở thành tấm gương sáng chói, niềm tự hào của bà con dân tộc A Lưới.