AHLLVTND Trần Văn Lích

Anh hùng phi công Lâm Văn Lích sinh năm 1932 tại xã Định Thành, huyện Giá Rai, tỉnh Bạc Liêu (nay thuộc xã Tắc Vân, TP Cà Mau). Từ năm 13 tuổi, ông đã tham gia làm giao liên cho cách mạng. Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954, ông tập kết ra Bắc, tiếp tục học tập và đứng trong hàng ngũ Quân đội nhân dân Việt Nam. Cuối năm 1960, ông cùng nhiều đồng đội được tuyển chọn sang Trung Quốc huấn luyện lái máy bay chiến đấu trong suốt bốn năm, góp phần đặt nền móng cho việc xây dựng lực lượng Không quân Việt Nam. Trở về nước năm 1964, ông công tác tại Trung đoàn Không quân 921 Sao Đỏ anh hùng. Năm 1965, khi Liên Xô viện trợ máy bay tiêm kích MiG-21 cho Việt Nam, ông lại được lựa chọn cùng 16 phi công sang Liên Xô huấn luyện loại máy bay hiện đại này; trong khi đó, Trung đoàn 923 Yên Thế tiếp tục sử dụng MiG-17, còn Trung đoàn 921 đảm nhiệm MiG-21 chuyên đánh đêm.

Trong bối cảnh đế quốc Mỹ leo thang chiến tranh phá hoại miền Bắc, lực lượng Không quân ta còn non trẻ, số lượng máy bay ít ỏi, trang bị thua kém xa đối phương, nhưng các phi công Việt Nam đã thể hiện bản lĩnh, trí tuệ và lòng quả cảm phi thường. Một trong những chiến công tiêu biểu, hiếm có trong lịch sử không chiến thế giới chính là trận xuất kích đầu tiên đánh đêm bằng MiG-17 của phi công Lâm Văn Lích trên bầu trời Hòa Bình đêm 3-2-1966. Trong điều kiện bay đêm hoàn toàn phụ thuộc vào dẫn đường ra-đa từ mặt đất, ông đã bình tĩnh, mưu trí tiếp cận mục tiêu và chỉ trong chưa đầy hai phút đã liên tiếp bắn rơi hai máy bay AD-6 của Không lực Hải quân Mỹ. Chiến công này khiến đối phương kinh hoàng và trở thành một kỳ tích của Không quân nhân dân Việt Nam.

Dù lập công xuất sắc, Anh hùng Lâm Văn Lích luôn khiêm nhường, ít nói về bản thân. Trong các cuộc gặp gỡ đồng đội, ông thường dành lời ca ngợi cho những phi công khác như Anh hùng Nguyễn Văn Bảy, người nổi tiếng với bảy lần xuất kích MiG-17 bắn rơi bảy máy bay Mỹ. Tuy nhiên, chính các đồng đội lại khẳng định chiến công xuất kích lần đầu đã hạ hai máy bay địch trong thời gian cực ngắn của Lâm Văn Lích là “có một không hai”. Với thành tích đặc biệt xuất sắc đó, ngày 1-1-1967, ông vinh dự được Chủ tịch Hồ Chí Minh phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sau này, ông còn cùng đồng đội bắn rơi thêm nhiều máy bay Mỹ khác như F-4C và F-105D trong các năm 1967.

Cuộc đời binh nghiệp của Anh hùng Lâm Văn Lích là biểu tượng tiêu biểu cho tinh thần dũng cảm, mưu trí và khiêm nhường của người phi công Việt Nam. Dù không nằm trong danh sách những “át chủ bài” (Ace) được Không quân Hoa Kỳ thống kê, nhưng chiến công đánh đêm bằng MiG-17 trên bầu trời Hòa Bình đã đưa tên tuổi ông trở thành một dấu son đặc biệt trong lịch sử Không quân nhân dân Việt Nam và trong nghệ thuật tác chiến trên không của thế giới.

Nguồn: Báo Công an nhân dân online