Anh hùng Lực lượng vũ trang

AHLLVTND TRỊNH TỐ TÂM “Huyền Thoại Vua Mìn Đèo Hải Vân’’

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, có những cái tên đã trở thành nỗi khiếp sợ của kẻ thù và là niềm tự hào của cả một dân tộc. Một trong số đó là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trịnh Tố Tâm – người được mệnh danh là "Vua mìn đèo Hải Vân", một biểu tượng rực rỡ của thế hệ thanh niên Việt Nam.

Đắk Lắk16/05/2026Đoàn khoa Lý luận chính trị (Trường Đại học Tây Nguyên)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, có những cái tên đã trở thành nỗi khiếp sợ của kẻ thù và là niềm tự hào của cả một dân tộc. Một trong số đó là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trịnh Tố Tâm – người được mệnh danh là "Vua mìn đèo Hải Vân", một biểu tượng rực rỡ của thế hệ thanh niên Việt Nam.

*Người con của quê hương Ứng Hòa.

Trịnh Tố Tâm (1 tháng 6 năm 1945 – 28 tháng 1 năm 1997) quê ở xã Đồng Tân, huyện Ứng Hòa, Hà Nội. Ông là Đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, nguyên Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, nguyên Bí thư Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và nguyên Trưởng Ban Thanh niên Quân đội. Ông cũng là Tổng biên tập đầu tiên của báo Lao động & Xã hội. Ông lên đường nhập ngũ khi tròn 20 tuổi Với bầu máu nóng của tuổi trẻ, ông hăng hái ra trận với mục tiêu duy nhất: Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

*Hải Vân Quan – Trận địa của những linh hồn bất tử

Đèo Hải Vân, nơi được mệnh danh là "Thiên hạ đệ nhất hùng quan", trong những năm tháng chiến tranh lại là "tử địa" đối với quân viễn chinh Mỹ. Đây là con đường huyết mạch nối liền Đà Nẵng và Huế, là cái cuống họng của toàn bộ chiến trường miền Trung.

Quân đội Mỹ đã đổ vào đây hàng tấn tiền của, xây dựng hệ thống đồn bốt dày đặc, trang bị những thiết bị dò mìn tối tân nhất thế giới thời bấy giờ. Chúng tin rằng, với sức mạnh công nghệ, chúng có thể khuất phục được ngọn đèo này. Nhưng chúng đã quên mất một nhân tố: Trí tuệ và lòng quả cảm Việt Nam.

Trịnh Tố Tâm cùng đơn vị của mình đã biến Hải Vân thành một "mê cung chết". Với ông, mỗi hòn đá, gốc cây đều có thể trở thành vũ khí. Ông không đánh địch bằng số lượng, ông đánh bằng sự tinh quái và mưu lược.

*"Nghệ sĩ" của những vụ nổ vang trời

Tại sao gọi Trịnh Tố Tâm là "Vua"? Bởi trong tay ông, thuốc nổ không còn là vật vô tri, nó trở thành một thực thể có linh hồn.

Sáng tạo vô biên: Ông có khả năng chế tạo mìn từ những quả bom lép của địch, biến những thứ vũ khí hiện đại của chúng thành công cụ để tiêu diệt chính chúng.

Lối đánh "điều khiển từ xa": Có những trận đánh, ông kiên nhẫn nằm chờ hàng tuần lễ bên vách đá dựng đứng, chỉ để chờ đợi đúng khoảnh khắc đoàn tàu quân sự địch lọt vào tầm ngắm. Một cú nhấn kíp nổ của ông là cả một đoàn tàu bọc thép đổ nhào xuống vực sâu, kéo theo hàng trăm tên địch và hàng tấn khí tài.

Chiến thuật tâm lý: Ông khiến kẻ thù hoang mang đến mức cực độ. Chúng không biết mìn của "Tâm Mìn" nằm ở đâu. Có khi là ngay dưới chân đồn bốt, có khi lại nằm giữa con đường chúng vừa rà soát xong. Sự xuất hiện của ông giống như một bóng ma – không thể nắm bắt, nhưng sức hủy diệt là có thật.

*Kỷ lục của một chiến thần: 53 lần được phong Dũng sĩ

Nếu có một bảng xếp hạng về lòng dũng cảm, Trịnh Tố Tâm chắc chắn sẽ nằm ở vị trí cao nhất. Trong suốt cuộc đời binh nghiệp, ông đã thiết lập một kỷ lục vô tiền khoáng hậu: 53 lần được tặng danh hiệu Dũng sĩ.

Đó không chỉ là những tấm bằng khen, đó là 53 lần đối mặt trực diện với cái chết, là 53 lần vượt qua giới hạn của bản thân để hoàn thành nhiệm vụ. Ông trực tiếp chỉ huy đánh đổ 16 đoàn tàu, phá hủy 116 xe quân sự. Những con số ấy khô khốc trên trang giấy, nhưng lại là nỗi đau xé lòng của quân thù và là niềm tự hào kiêu hãnh của quân dân ta.

Năm 1971, khi mới 26 tuổi, cái tuổi đẹp nhất của đời người, Trịnh Tố Tâm đã được vinh danh Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Một danh hiệu hoàn toàn xứng đáng cho một con người đã hiến dâng trọn vẹn thanh xuân cho độc lập dân tộc.

*Khí chất người anh hùng giữa thời bình

Sau ngày thống nhất, người "Vua mìn" ấy lại lặng lẽ trở về với cuộc sống đời thường, tiếp tục cống hiến ở những vị trí khác nhau trong quân đội và Nhà nước. Ông từng giữ chức Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bí thư Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh. Dù ở cương vị nào, cốt cách của một người lính, sự chính trực và lòng yêu nước thương dân của ông vẫn không hề thay đổi.

Ông ra đi vào năm 1997, để lại niềm tiếc thương vô hạn. Nhưng tinh thần Trịnh Tố Tâm thì vẫn còn đó. Trên đỉnh Hải Vân lộng gió, dường như người ta vẫn nghe thấy tiếng nổ rầm trời của những đoàn tàu định mệnh, vẫn thấy bóng dáng người chiến sĩ trẻ tuổi năm nào đang ngồi bên vách đá, ánh mắt rực sáng niềm tin chiến thắng.

*Thông điệp gửi lại cho thế hệ trẻ

Gửi các bạn sinh viên – những người đang viết tiếp "Câu chuyện thời hoa lửa" của thế kỷ 21:

Huyền thoại Trịnh Tố Tâm dạy chúng ta rằng: Không có khó khăn nào là không thể vượt qua nếu ta có trí tuệ và lòng quyết tâm. Trong cuộc chiến hôm nay – cuộc chiến chống lại nghèo nàn, lạc hậu và sự tụt hậu về công nghệ – mỗi chúng ta cần phải là một "người lính" dũng cảm trên mặt trận trí thức. Đưa đất nước ngày càng phát triển, giàu mạnh, giàu mạnh hơn nữa.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn