Ánh Đèn Trong Hiệu Sách Nhỏ

Tựa đề: Ánh Đèn Trong Hiệu Sách Nhỏ

Năm 1972, ở cuối một con phố nhỏ trong làng, có một hiệu sách cũ. Buổi tối, khi cả xóm đã tắt đèn, trong hiệu vẫn có một ngọn đèn dầu sáng vàng hắt ra qua khung cửa kính.

Không sáng rực.

Nhưng đủ để người đi ngang biết nơi đó vẫn còn mở.

Ông chủ hiệu sách là ông Đạt.

Ông không nói nhiều. Mỗi tối chỉ ngồi sau quầy, sắp lại sách, lau bụi, rồi châm đèn.

“Sao ông không đóng cửa sớm cho khỏe?” người ta hỏi.

Ông đáp:
“Còn đèn là còn người ghé.”

Năm 1973, có những ngày ít người mua sách hơn. Nhưng ông vẫn giữ hiệu mở đến tối, đèn vẫn thắp.

Một lần, có cậu bé đứng trước cửa rất lâu mà không vào.

Ông Đạt gọi:
“Vào xem đi con.”

Cậu bé lắc đầu:
“Con không có tiền mua.”

Ông cười:
“Sách không chỉ để mua.”

Cậu bé bước vào.

Ngồi rất lâu trong ánh đèn vàng.

Không mua gì.

Chỉ đọc.

Năm 1974, dầu đèn khan hiếm hơn, ông phải tiết kiệm. Có lúc ngọn đèn nhỏ đến mức chập chờn.

Người ta bảo:
“Đóng sớm đi ông.”

Ông lắc đầu:
“Đèn còn cháy thì còn người tìm đường chữ.”

Năm 1975, chiến tranh kết thúc.

Làng bắt đầu có nhiều cửa hàng mới, nhiều loại sách mới, ánh sáng điện dần thay thế đèn dầu.

Nhưng hiệu sách nhỏ vẫn giữ ngọn đèn cũ.

Một buổi tối, cậu bé năm xưa quay lại.

Giờ đã lớn.

Anh đứng trước cửa.

“Còn mở không ông?” anh hỏi.

Ông Đạt gật đầu.

Anh bước vào.

Hiệu sách vẫn vậy. Kệ gỗ cũ, mùi giấy cũ, và ngọn đèn vàng vẫn treo trên cao.

Anh nói:
“Giờ có nhiều nơi sáng hơn rồi.”

Ông Đạt đáp:
“Nhưng chưa chắc ấm hơn.”

Anh im lặng.

Ông nói tiếp:

“Ánh sáng này không phải để thấy rõ mọi thứ.”

“Vậy để làm gì?”

Ông khẽ nói:

“Để người ta biết là vẫn có nơi đang chờ mình tìm lại những điều đã từng muốn hiểu.”

Ngoài phố, đèn điện sáng rực.

Nhưng trong hiệu sách nhỏ, ánh đèn dầu vẫn vàng và chậm rãi.

Không cạnh tranh.

Không cố gắng sáng hơn ai.

Chỉ lặng lẽ giữ một khoảng ấm, để những người từng đi qua… vẫn có thể quay lại và nhận ra mình chưa từng lạc mất hoàn toàn.