ANH HÙNG BẾ VĂN ĐÀN: LẤY THÂN MÌNH LÀM GIÁ SÚNG – HUYỀN THOẠI BẤT TỬ CỦA CHIẾN DỊCH ĐIỆN BIÊN PHỦ [Đoàn trường THPT Hai Bà Trưng]

Bế Văn Đàn sinh năm 1931, là người dân tộc Tày, quê tại xã Quang Vinh (nay là xã Triệu Ẩu), huyện Quảng Hòa, tỉnh Cao Bằng. Ông sinh ra trong một gia đình nghèo có truyền thống yêu nước sâu sắc. Lớn lên trong những ngày đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, chứng kiến cảnh quê hương bị giày xéo, người thanh niên Bế Văn Đàn đã sớm giác ngộ cách mạng. Tháng 1 năm 1948, ông chính thức nhập ngũ, mang theo ý chí kiên cường của người con vùng cao với quyết tâm đánh đuổi giặc ngoại xâm.

Trong suốt cuộc đời binh nghiệp ngắn ngủi nhưng vẻ vang của mình, Bế Văn Đàn luôn nêu cao tinh thần gương mẫu, dũng cảm. Ông được đồng đội yêu mến bởi tính cách hiền lành, giản dị nhưng vô cùng kiên định trong chiến đấu. Ông từng giữ các chức vụ Tiểu đội phó, Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam. Dù trong hoàn cảnh thiếu thốn về lương thực hay vũ khí, ông luôn hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ liên lạc, tiếp tế và chiến đấu trực tiếp.

Chiến công lẫy lừng nhất và cũng là khoảnh khắc đi vào lịch sử của Bế Văn Đàn diễn ra trong cuộc hành quân lên Điện Biên Phủ. Vào tháng 12 năm 1953, đơn vị của Bế Văn Đàn (Đại đội 674, Tiểu đoàn 251, Trung đoàn 101, Đại đoàn 325) được lệnh hành quân vào Điện Biên Phủ để bao vây quân địch. Lúc bấy giờ, quân Pháp tập trung hỏa lực mạnh hòng phá vỡ vòng vây của ta tại Mường Pồn.

Trong một trận đánh ác liệt, quân địch dùng máy bay và đại bác bắn phá dữ dội vào đội hình quân ta. Lúc này, khẩu súng trung liên của đồng đội bị hỏng giá súng, không thể bắn trả hiệu quả, trong khi giặc đang điên cuồng phản công. Trước tình thế ngặt nghèo, Bế Văn Đàn đã không ngần ngại lao lên. Ông bất chấp hiểm nguy, dùng hai tay giữ chặt chân súng, đặt lên hai vai của mình và hô lớn:"Bắn! Hãy bắn thẳng vào đầu giặc!".

Đồng đội của ông do dự vì lo cho tính mạng của ông, nhưng Bế Văn Đàn đã khích lệ: "Kẻ thù trước mặt, đồng chí cứ bắn!". Nhờ có "giá súng sống" vững chãi đó, súng trung liên của ta đã nhả đạn chính xác, đẩy lùi nhiều đợt tấn công của địch. Tuy nhiên, do vết thương quá nặng và phải chịu áp lực rung giật quá lớn từ nòng súng, Bế Văn Đàn đã anh dũng hy sinh ngay trên chiến trường khi tay vẫn còn giữ chặt giá súng.

Sự hy sinh của Bế Văn Đàn đã trở thành một cú hích tinh thần cực lớn cho toàn thể quân đội ta trong chiến dịch Điện Biên Phủ. Ngày 31 tháng 8 năm 1955, Bế Văn Đàn được Quốc hội truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và Huân chương Quân công hạng Nhì. Hình ảnh của ông đã đi vào thơ ca, nhạc họa, nổi bật nhất là những vần thơ trong bài "Hoan hô chiến sĩ Điện Biên" của Tố Hữu: "Kháng chiến ba ngàn ngày/ Không đêm nào vui bằng đêm nay/ ... Bế Văn Đàn lấy thân làm giá súng"

Anh hùng Bế Văn Đàn không chỉ là niềm tự hào của đồng bào các dân tộc tỉnh Cao Bằng mà còn là biểu tượng của tinh thần hy sinh quên mình vì độc lập tự do của Tổ quốc. Tên của ông đã được đặt cho nhiều ngôi trường, con đường và phường xã trên khắp cả nước như một lời nhắc nhở thế hệ mai sau về giá trị của hòa bình.