Anh Hùng Bùi Ngọc Đủ - Mười dũng sĩ giữ chốt trên đồi Không Tên
Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, mặt trận Đường 9 – Khe Sanh (Quảng Trị) luôn được biết đến như một trong những chiến trường khốc liệt nhất. Nơi thử thách lòng kiên định của người lính không chỉ là bom rải thảm hay hỏa lực pháo binh dày đặc, mà còn là những trận đánh phòng ngự không cân sức. Câu chuyện về Trung đội phó Bùi Ngọc Đủ (sinh năm 1944) cùng 9 đồng đội kiên cường bám trụ trên đồi Không Tên năm 1967 đã trở thành một biểu tượng mộc mạc, sáng ngời về nghệ thuật tác chiến và lòng dũng cảm của Quân đội nhân dân Việt Nam.
Anh hùng Bùi Ngọc Đủ sinh ra tại xã Đông Ninh, huyện Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa, lớn lên và công tác trong ngành mỏ tại Quảng Ninh trước khi xung phong nhập ngũ. Năm 1967, anh là Trung đội phó thuộc Đại đội 1, Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 84 (Bộ Tư lệnh Pháo binh), đóng quân tại vùng chiến trường Quảng Trị rực lửa. Đầu năm 1967, tiểu đội gồm 10 chiến sĩ do Bùi Ngọc Đủ trực tiếp chỉ huy được giao nhiệm vụ chốt giữ một quả đồi chưa có tên trên bản đồ quân sự (về sau thường gọi là đồi Không Tên hoặc đồi Bùi Ngọc Đủ), nằm gần khu vực Tà Cơn – Làng Vây. Đây là vị trí tiền tiêu có tính chất sống còn: nếu để mất chốt, địch sẽ dễ dàng khống chế toàn bộ đường cơ động và uy hiếp sườn trận địa pháo chiến dịch của ta.
Ngày 28/2/1967, sau nhiều loạt bom đạn rải thảm và pháo kích dồn dập nhằm xóa sổ các công sự lộ thiên, quân đội Mỹ huy động một lực lượng thủy quân lục chiến đông đảo – ước tính khoảng một tiểu đoàn (gần 200 quân) – chia làm nhiều mũi ồ ạt tấn công hòng đánh bật tổ chốt giữ đồi. Tương quan lực lượng quá chênh lệch: 10 người lính công binh - pháo binh đối đầu với gần 200 lính thủy đánh bộ thiện chiến được pháo binh và máy bay yểm trợ tối đa. Trước sức ép lớn của đối phương, Bùi Ngọc Đủ vẫn bình tĩnh động viên đồng đội và phân chia các vị trí hỏa lực hợp lý. Anh tận dụng từng đoạn giao thông hào bị sập, từng gờ đất còn sót lại, hướng dẫn anh em tiết kiệm từng viên đạn, chỉ nổ súng khi bộ binh địch tiến vào cự ly sát thương gần nhất. Địch liên tục thay đổi chiến thuật và tổ chức các đợt xung phong dữ dội. Khi đạn dược vơi dần, Bùi Ngọc Đủ cùng đồng đội tận dụng chính vũ khí, súng đạn thu được của lính Mỹ tử trận để bắn trả lại đối phương. Dưới sự chỉ huy khéo léo của anh, các chiến sĩ đã cơ động linh hoạt, đánh lui hết đợt tấn công này đến đợt tấn công khác, làm cho chỉ huy đối phương lầm tưởng trên đồi là cả một đại đội chủ lực phòng ngự kiên cố. Sau một ngày chiến đấu bền bỉ và quả cảm từ sáng đến chiều tối, tiểu đội 10 người đã bẻ gãy gần 20 đợt xung phong của địch, loại khỏi vòng chiến đấu hàng trăm tên lính, bảo vệ an toàn tuyệt đối điểm cao và giữ vững hành lang bảo vệ cho trận địa pháo của ta.
Chiến công phi thường của tiểu đội giữ đồi Không Tên đã nhanh chóng lan tỏa khắp các mặt trận, trở thành nguồn cảm hứng lớn để nhạc sĩ Huy Du sáng tác ca khúc nổi tiếng mang tên "Bài ca mười anh em" với những giai điệu hào hùng, mộc mạc: "Một tiểu đội mà đánh một tiểu đoàn... Ơi mười anh em trên đồi Không Tên...". Để ghi nhận chiến công xuất sắc và tài năng chỉ huy quả cảm, ngày 18/6/1969, đồng chí Bùi Ngọc Đủ đã được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi mới 25 tuổi. Toàn bộ các chiến sĩ trong tiểu đội đều được tặng thưởng Huân chương Chiến công giải phóng. Sau chiến tranh, người chỉ huy năm xưa tiếp tục phục vụ trong quân ngũ, sau đó nghỉ hưu và về sinh sống tại tỉnh Gia Lai, gắn bó cả cuộc đời còn lại với sự phát triển của mảnh đất Tây Nguyên nắng gió, giữ vẹn nguyên tính cách chân chất, giản dị của người lính cụ Hồ.
Nhìn lại trận chiến trên đồi Không Tên năm 1967, điều khiến người đời sau xúc động không chỉ là chiến thắng trên mặt trận quân sự, mà là sự đồng lòng, tinh thần trách nhiệm và lòng quả cảm phi thường của 10 chàng trai trẻ tuổi. Họ không lùi bước trước sắt thép hay quân số áp đảo, bởi sau lưng họ là sự an toàn của đồng đội và danh dự của người lính bảo vệ Tổ quốc. Nhắc nhớ lại câu chuyện của Anh hùng Bùi Ngọc Đủ là một dịp để chúng ta bày tỏ lòng tri ân chân thành tới một thế hệ đã lấy ý chí và xương máu bám trụ từng tấc đất quê hương, đem lại nền hòa bình trọn vẹn hôm nay.
