ANH HÙNG CAO VĂN KHANG – HUYỀN THOẠI PHÁ BOM NƠI ĐẦU SÓNG NGỌN GIÓ CỒN CỎ
Giữa những năm tháng đối đầu khốc liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, đảo Cồn Cỏ được ví như một "con mắt thần" canh giữ biển trời Tiền tiêu của Tổ quốc, nơi hứng chịu hàng vạn tấn bom đạn cày xới điên cuồng của kẻ thù. Chính tại hòn đảo thép ấy, một tổ công binh vỏn vẹn 3 người đã lập nên những kỳ tích tưởng chừng như không tưởng: tháo gỡ thành công hàng trăm quả bom nổ chậm, thu về hàng tấn thuốc nổ cho đơn vị. Đứng đầu tổ công binh quả cảm ấy là người con ưu tú của quê hương Thanh Hóa — Đại tá, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Cao Văn Khang, người được mệnh danh là "huyền thoại phá bom" trên đảo Cồn Cỏ.
Anh hùng Cao Văn Khang sinh năm 1944 tại xã Hoằng Khánh, huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa. Trước khi khoác lên mình màu áo xanh chiến sĩ vào tháng 4 năm 1963, ông vốn là một học sinh giỏi, một đoàn viên thanh niên lao động tích cực và là "kiện tướng sản xuất" nổi tiếng tại quê nhà. Ý thức sâu sắc trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với sứ mệnh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, chàng trai trẻ Cao Văn Khang đã bước vào đời quân ngũ với tinh thần hăng hái, một lòng quả cảm và không hề sợ hãi trước hy sinh, nguy hiểm.
Thử thách lớn nhất đối với người chiến sĩ công binh Cao Văn Khang chính là những loại vũ khí hủy diệt mới, tinh vi của quân đội Mỹ. Ngày 7 tháng 2 năm 1965, khi giặc Mỹ bắt đầu ném những quả bom bi đầu tiên xuống vùng đất Quân khu 4, dù khi đó mới chỉ được học lý thuyết về một số loại bom cũ, ông đã không ngần ngại tìm tòi, nghiên cứu cấu tạo nguy hiểm của chúng. Bằng sự thông minh và lòng dũng cảm, ông đã tháo gỡ thành công loại bom bi này, từ đó đúc rút và phổ biến kinh nghiệm xương máu cho các đơn vị bạn.
Không lâu sau, chính Cao Văn Khang là người đã trực tiếp đào và tháo gỡ thành công quả bom nổ chậm đầu tiên bị địch trút xuống đảo Cồn Cỏ, mở đầu cho chuỗi chiến công lẫy lừng của lực lượng công binh trên đảo.
Sự khốc liệt của chiến trường Cồn Cỏ nằm ở tần suất đánh phá liên miên của địch. Mỗi lần máy bay Mỹ oanh tạc, bất chấp hiểm nguy, Cao Văn Khang đều tổ chức cho đơn vị quan sát, theo dõi chặt chẽ, nắm chắc từng tọa độ bom rơi. Ngay khi tiếng bom vừa dứt, ông lập tức dẫn tổ công binh đi đánh dấu các khu vực bom chưa nổ, tìm cách đào lên bằng được để mang về khu vực đóng quân nghiên cứu tháo gỡ hoặc kích nổ an toàn.
Có những trận oanh tạc dữ dội, máy bay địch kích nổ hàng loạt cả bom cũ lẫn bom mới, những mảnh bom phạt qua chỉ cách vị trí ông đứng từ 10 đến 20 mét. Để giảm thiểu thương vong, tổ công binh phải giữ khoảng cách rất xa nhau khi làm nhiệm vụ. Trong những lằn ranh sinh tử ấy, Trung đội phó Cao Văn Khang luôn là người xung phong đi đầu, có mặt tại những điểm nóng nguy hiểm nhất, vừa bình tĩnh nghiên cứu phương án trị "tử thần", vừa là điểm tựa tinh thần vững vàng cho đồng đội.
Chỉ trong vòng 16 tháng, tổ công binh 3 người do Cao Văn Khang phụ trách đã tháo gỡ an toàn tổng cộng 715 quả bom và bom nổ chậm, trong đó có 50 quả bom tạ, thu về hàng tấn thuốc nổ quý giá phục vụ cho nhiệm vụ chiến đấu của đơn vị. Sự quả cảm và kỹ thuật tinh thông của ông đã mang lại an toàn tuyệt đối cho con người và vũ khí trang bị trên đảo, không để xảy ra bất kỳ một thiệt hại đáng tiếc nào do bom nổ chậm gây ra.
Không chỉ là một chuyên gia phá bom mưu trí, Cao Văn Khang còn là một người cán bộ, đảng viên gương mẫu, giàu tình yêu thương đồng đội. Ông luôn sẵn sàng nhường cơm sẻ áo, tự nguyện gánh vác những phần việc nặng nề và nguy hiểm nhất về mình. Dưới sự dẫn dắt của ông, tổ ba người trở thành một tập thể mẫu mực, kiên cường; tiểu đội do ông chỉ huy xuất sắc đạt danh hiệu "Tiểu đội tiên tiến" trong hai năm liền. Khi được điều động làm Trung đội phó bộ binh tại hướng phòng thủ chủ yếu của đảo, ông tiếp tục phát huy tinh thần gan dạ, đi đầu trong chiến đấu và luôn sâu sát, chăm lo vẹn toàn cho đời sống của từng chiến sĩ, được toàn đơn vị hết lòng yêu mến, tin cậy.
Với những cống hiến đặc biệt xuất sắc nơi đầu sóng ngọn gió, đồng chí Cao Văn Khang đã được tặng thưởng 1 Huân chương Chiến công hạng Ba và vinh dự là Chiến sĩ thi đua của đơn vị. Ngày 1 tháng 1 năm 1967, khi mới tròn 23 tuổi đời, ông đã được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ký quyết định phong tặng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.
Hành trình phá bom đầy ly kỳ và lòng quả cảm giành giật sự sống từ tay tử thần của Anh hùng Cao Văn Khang đã trở thành một biểu tượng bất tử, góp phần viết nên chương sử vàng rực rỡ "Cồn Cỏ nở hoa độc lập, sừng sững giữa muôn trùng sóng khơi".


