Anh hùng Cao Xuân Thọ trong Chiến dịch Điện Biên Phủ

Đồng chí Cao Xuân Thọ, sinh năm 1926, quê ở xã Hoằng Giang, huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa. Năm 1946, đồng chí xung phong vào Đội tự vệ Thủ đô. 2 năm sau đồng chí Cao Xuân Thọ tình nguyện lên đường nhập ngũ. Đồng chí tham gia cách mạng, gia nhập thanh niên xung phong (TNXP) để cống hiến trí tuệ, sức lực, tài năng cho sự nghiệp chiến đấu, giải phóng dân tộc.

Năm 1953, Đoàn TNXP được thành lập với mật danh Đoàn X-P, khi đó Đoàn quyết định thành lập đội phá bom nổ chậm. Hai đội TNXP 40 và 34 được điều ra làm nhiệm vụ bảo vệ Đường 13 và 41 phục vụ Chiến dịch Điện Biên Phủ. Đồng chí Cao Xuân Thọ được cử làm Đội trưởng Đội phá bom, Đại đội 404 (thuộc Đội 40), đội của đồng chí phụ trách phá bom, thông đường tại ngã ba Cò Nòi và đường ngầm Hát Lót (Sơn La).

Cò Nòi là ngã ba nối liền giữa Quốc lộ 13A (quốc lộ 37 hiện nay) và Quốc lộ 41 (quốc lộ 6 hiện nay), là một thung lũng hẹp và sâu. Hai bên là đồi đất, nằm ở tọa độ rất thuận lợi cho không quân Pháp đánh phá. Tất cả mọi hoạt động chi viện lực lượng, vận chuyển vũ khí, lương thực, dân công từ Yên Bái sang, từ đồng bằng Bắc Bộ lên Điện Biên Phủ đều phải qua điểm nút ngã ba trọng điểm này, chính vì thế nó là con đường độc đạo vào Điện Biên Phủ.