ANH HÙNG CHU VĂN MÙI – NGƯỜI CHIẾN SĨ THÔNG TIN GIỮ MẠCH SỐNG TRÊN ĐỒI A1

Có những chiến công được viết nên bằng tiếng súng, bằng những trận đánh dữ dội và những cuộc xung phong giữa mưa bom, bão đạn. Nhưng cũng có những chiến công âm thầm hơn, không trực tiếp cầm súng xông lên phía trước mà giữ cho mạch thông tin không bao giờ bị đứt, để người chỉ huy nắm được tình hình chiến trường, để pháo binh biết nơi cần chi viện và để những người lính đang chiến đấu không bị cô lập giữa vòng vây của quân thù. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Chu Văn Mùi chính là một người lính như thế. Câu chuyện về ông gắn liền với một trong những trận đánh khốc liệt nhất của Chiến dịch Điện Biên Phủ – trận chiến trên đồi A1.

Chu Văn Mùi sinh năm 1929 tại thôn Hà Thượng, xã Thượng Lan, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Xuất thân từ một gia đình nông dân, tuổi thơ của ông gắn với cuộc sống lao động giản dị của làng quê. Khi đất nước bước vào những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp, tiếng gọi của non sông đã thôi thúc những người thanh niên lên đường.

Năm 1949, Chu Văn Mùi nhập ngũ, trở thành người lính thuộc Tiểu đoàn 38, Trung đoàn 102, Đại đoàn 308 – đại đoàn chủ lực đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Từ một người thanh niên quê hương, ông bước vào cuộc đời quân ngũ với hành trang giản dị nhưng vô cùng quý giá: lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và ý chí quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ.

Trước khi đến với Điện Biên Phủ, Chu Văn Mùi đã tham gia nhiều chiến dịch lớn như Cao – Bắc – Lạng, Biên giới, Hoàng Hoa Thám, Hòa Bình, Tây Bắc, Thượng Lào... Ở mỗi chiến dịch, ông đảm nhiệm những công việc khác nhau, từ chiến sĩ nuôi quân, chiến sĩ xung kích, pháo thủ đến chiến sĩ thông tin. Dù ở bất kỳ vị trí nào, ông đều cố gắng hoàn thành nhiệm vụ được giao.

Năm 1952, ông được tham gia lớp đào tạo vô tuyến điện đầu tiên do Cục Thông tin Liên lạc tổ chức. Sau khóa học, ông trở thành chiến sĩ thông tin vô tuyến, rồi đảm nhiệm vai trò đài trưởng, trực tiếp bảo đảm liên lạc trong những trận đánh lớn. Công việc của người chiến sĩ thông tin tưởng như thầm lặng nhưng lại có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Trong chiến tranh, một đường dây liên lạc bị đứt có thể khiến mệnh lệnh không đến được với chiến trường; một tín hiệu bị mất có thể làm thay đổi cả cục diện một trận đánh.

Và rồi năm 1954, Chu Văn Mùi cùng đơn vị tiến vào Điện Biên Phủ. Trước mắt ông và đồng đội là một tập đoàn cứ điểm kiên cố của quân Pháp, nơi từng tấc đất đều trở thành mục tiêu tranh giành quyết liệt.

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, đồi A1 là một trong những vị trí có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là cao điểm nằm ở phía Đông tập đoàn cứ điểm, nơi diễn ra những cuộc chiến đấu vô cùng ác liệt giữa quân ta và quân Pháp.

Đêm 31 tháng 3 năm 1954, quân ta mở đợt tiến công vào các cao điểm phía Đông. Tại A1, cuộc chiến diễn ra vô cùng dữ dội. Hỏa lực của quân Pháp bắn xuống như trút, nhiều chiến sĩ thương vong, hệ thống thông tin liên lạc giữa các đơn vị bị đứt. Trong hoàn cảnh ấy, nhiệm vụ của Chu Văn Mùi trở nên đặc biệt quan trọng: phải bằng mọi cách nối lại liên lạc giữa lực lượng đang chiến đấu trên đồi với sở chỉ huy.

Chu Văn Mùi cùng đồng đội mang theo máy vô tuyến và tìm đường tiến vào trận địa. Đường lên đồi A1 lúc ấy đầy hiểm nguy. Pháo sáng của địch liên tục rực lên trên bầu trời. Đạn pháo, súng máy và hỏa lực từ các vị trí phòng ngự của quân Pháp khiến mỗi bước chân của người lính đều có thể đối diện với cái chết.

Nhưng Chu Văn Mùi vẫn tiến lên, Đường dây liên lạc bị đứt nhiều đoạn. Không thể chờ đợi, ông cùng đồng đội lần theo từng đoạn dây, sửa chữa và nối lại liên lạc. Có những lúc phải bò qua những khu vực đầy bom đạn, có lúc phải nằm sát mặt đất để tránh hỏa lực đối phương. Mục tiêu của ông rất rõ ràng: bằng mọi giá phải khôi phục liên lạc.

Cuối cùng, Chu Văn Mùi đã tìm được Đại đội trưởng Lâm Viết Hữu trong giao thông hào và nối lại đường liên lạc. Thông tin từ trận địa được truyền về sở chỉ huy. Nhờ đường liên lạc được khôi phục, pháo binh của ta có thể nhận tọa độ, kịp thời chi viện cho bộ binh, góp phần đánh bật những đợt phản kích của quân Pháp.

Nhưng đó mới chỉ là bắt đầu, Trong những ngày tiếp theo, tình hình trên đồi A1 tiếp tục vô cùng căng thẳng. Quân Pháp liên tục phản kích nhằm giành lại những vị trí đã mất. Bom đạn trút xuống trận địa. Người lính thông tin phải vừa bảo vệ máy, vừa duy trì liên lạc, vừa sẵn sàng chiến đấu như một người lính xung kích.

Có lúc đường dây lại bị đứt. Có lúc máy thông tin bị hỏng. Trong điều kiện thiếu thốn đến cùng cực, Chu Văn Mùi vẫn tìm mọi cách để khôi phục liên lạc. Tại cao điểm 311B, ông cùng đồng đội phải nằm trong hầm suốt nhiều ngày dưới làn hỏa lực dữ dội. Khi máy bị hỏng, ông còn mạo hiểm tìm phụ kiện từ thiết bị của địch để sửa chữa, đưa hệ thống thông tin trở lại hoạt động.

Đặc biệt, trong trận chiến trên đồi A1, có thời điểm lực lượng của ta bị thương vong nặng, Chu Văn Mùi cùng một chiến sĩ khác phải bám trụ giữa vòng vây. Ông vừa chiến đấu, vừa tìm cách duy trì liên lạc với cấp trên. Khi nhận được lệnh phải tìm Trung đoàn trưởng Nguyễn Hùng Sinh để nối thông đường liên lạc, ông lại mang theo máy, vượt qua trận địa đầy nguy hiểm để hoàn thành nhiệm vụ.

Ba ngày đêm trên đồi A1 là ba ngày đêm thử thách ý chí của người chiến sĩ. Đói khát, kiệt sức, thương vong và bom đạn không thể khiến Chu Văn Mùi rời vị trí. Đối với ông, chỉ cần còn khả năng giữ máy, còn có thể nối được một đường dây thì vẫn phải tiếp tục nhiệm vụ.

Chiến công của Chu Văn Mùi không phải là một cuộc xung phong được ghi lại bằng những hình ảnh hào hùng. Đó là một chiến công âm thầm nhưng có ý nghĩa quyết định: giữ cho “mạch máu” thông tin của chiến trường không bị tê liệt.

Nhờ thông tin được giữ vững, những mệnh lệnh từ sở chỉ huy được truyền đến các đơn vị; tọa độ mục tiêu được chuyển đến pháo binh; tình hình chiến trường được báo cáo kịp thời. Người chiến sĩ thông tin đã góp phần giúp quân ta giữ vững trận địa, đánh bật nhiều đợt phản kích của quân Pháp và tiến tới giành thắng lợi trong Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Ngay tại mặt trận, Chu Văn Mùi được Đại tướng Võ Nguyên Giáp khen ngợi và tặng thưởng Huân chương Chiến sĩ hạng Nhất. Ngày 31 tháng 8 năm 1955, ông được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.