ANH HÙNG CÙ CHÍNH LAN-Biểu tượng bất tử của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam
Cù Chính Lan sinh năm 1928 tại làng Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An — một vùng đất giàu truyền thống hiếu học và yêu nước. Sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo, ông trải qua tuổi thơ vô cùng gian khổ khi sớm chịu cảnh mồ côi mẹ và phải tự mình đi làm thuê kiếm sống từ nhỏ. Những nhọc nhằn của cuộc sống áp bức đã sớm rèn luyện cho ông bản lĩnh kiên cường, ý chí tự lập và tinh thần căm thù giặc sâu sắc. Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, nghe theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, năm 1946, ông xung phong nhập ngũ vào Quân đội Nhân dân Việt Nam và đảm nhiệm chức vụ Tiểu đội trưởng thuộc Đại đội 215, Tiểu đoàn 441, Trung đoàn 66, Đại đoàn 304. Trong sinh hoạt lẫn chiến đấu, ông luôn thể hiện tinh thần kỷ luật tự giác cao, tính cẩn trọng, tận tụy và lòng thương yêu đồng đội hết mực, được các chiến sĩ trong đơn vị tin yêu gọi bằng cái tên thân mật: "Anh Bê".
Tên tuổi của Cù Chính Lan gắn liền với những chiến công vang dội trong Chiến dịch Hòa Bình (1951 – 1952). Trong trận phục kích trên Đường số 6 tại dốc Giang Mỗ ngày 13/12/1951, trước chiếc xe tăng B2bis của Pháp xả đạn dữ dội cản đà tiến công của quân ta, dù đang bị thương, ông vẫn mưu trí bám đuổi, bất ngờ nhảy lên nắp capo và rút chốt ném lựu đạn vào buồng lái, tiêu diệt toàn bộ kíp lái Pháp, dập tắt hỏa lực địch và tạo thời cơ cho đơn vị thừa thắng xông lên. Chiến công này không chỉ đập tan cuộc phản công của Pháp mà còn xua tan tâm lý e ngại vũ khí cơ giới hiện đại của bộ đội ta thời bấy giờ. Nửa tháng sau, trong trận tấn công đồn Gốm ngày 28/12/1951, dù bị thương rất nặng ở cả tay và chân, ông vẫn kiên cường không rời vị trí, dùng sức lực còn lại chỉ huy tiểu đội phá liên tiếp các lô cốt địch cho đến khi trút hơi thở cuối cùng vào ngày 29/12/1951 khi mới tròn 23 tuổi.
Ghi nhận những đóng góp và sự hy sinh vô cùng cao cả, ngày 19/5/1952, tại Đại hội Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ nhất, Cù Chính Lan được Chủ tịch Hồ Chí Minh và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân cùng Huân chương Quân công hạng Nhì. Ngày nay, tên tuổi của Anh hùng Cù Chính Lan đã trở thành bất tử trong lịch sử dân tộc và được trân trọng đặt cho nhiều tuyến đường, trường học trên khắp cả nước như ở Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Nghệ An. Tấm gương "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh" của ông mãi mãi là ngọn đuốc soi đường, giáo dục lòng yêu nước và lý tưởng cách mạng cho các thế hệ trẻ Việt Nam
