Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực — một thủ lĩnh phong trào khởi nghĩa chống Pháp nổi tiếng ở Nam Bộ vào giữa thế kỷ 19.

Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực (1838 – 1868) — một thủ lĩnh phong trào khởi nghĩa chống Pháp nổi tiếng ở Nam Bộ vào giữa thế kỷ 19.

Sinh ra tại phủ Tân An (nay thuộc tỉnh Long An), Nguyễn Trung Trực xuất thân trong một gia đình làm nghề chài lưới. Khi quân Pháp mở rộng xâm lược Nam Kỳ, ông hăng hái chiêu mộ nghĩa quân đứng lên chống giặc. Nguyễn Trung Trực gắn liền với hai chiến công quân sự hiển hách đi vào lịch sử: trận đốt cháy hoàn toàn tàu chiến Espérance (Hy Vọng) của Pháp trên sông Vàm Nhật Tảo năm 1861 và trận tập kích bất ngờ chiếm đồn Rạch Giá năm 1868.

Tháng 10 năm 1868, sau khi quân Pháp dồn lực lượng hòng dập tắt phong trào, chúng đã bắt giữ mẹ của ông và nhiều dân lành để gây áp lực. Để cứu mẹ và nhân dân khỏi cảnh thảm sát, Nguyễn Trung Trực đã ra nộp mình. Dù kẻ thù dùng nhiều thủ đoạn dụ dỗ, hứa hẹn ban chức quyền cao sang, ông vẫn kiên quyết từ chối hợp tác và để lại câu nói bất tử: "Bao giờ người Tây rút hết cỏ nước Nam thì mới hết người Nam đánh Tây".

Ông bị thực dân Pháp hành quyết tại chợ Rạch Giá (Kiên Giang) khi mới 30 tuổi. Khí tiết lẫm liệt cùng tinh thần yêu nước bất khuất của Nguyễn Trung Trực đã trở thành ngọn lửa soi đường cho các thế hệ sau; tên của ông được nhân dân tôn kính lập đền thờ ở nhiều nơi và trân trọng đặt cho hàng loạt tuyến đường, trường học trên khắp cả nước.