Anh hùng dân tộc Việt (Phần 18)
Trần Bình Trọng
Trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, vương triều nhà Trần đã ghi dấu ấn đậm nét với hào khí Đông A rực lửa – biểu tượng của tinh thần đoàn kết, tự cường và quyết chiến quyết thắng. Giữa muôn vàn những ngôi sao sáng ngời trên bầu trời lịch sử thời kỳ ấy, danh tướng Trần Bình Trọng nổi lên như một tượng đài bất tử về lòng trung kiên. Câu nói đanh thép trước mặt kẻ thù: "Ta thà làm quỷ nước Nam, chứ không thèm làm vương đất Bắc" không chỉ là lời khẳng định khí tiết của riêng ông, mà còn là lời tuyên ngôn độc lập đầy kiêu hãnh của cả một dân tộc không bao giờ chịu cúi đầu trước bạo quyền.
Trần Bình Trọng vốn là dòng dõi của vua Lê Đại Hành, nhưng do cha ông có công lớn với vương triều Trần nên được ban cho quốc tính (họ vua). Là một vị tướng trẻ tài ba, ông được tin tưởng giao trọng trách chỉ huy quân đội bảo vệ những địa bàn chiến lược. Công lao lớn nhất của Trần Bình Trọng không chỉ nằm ở những chiến thuật quân sự trên chiến trường, mà chính là sự hy sinh oanh liệt của ông để bảo vệ đầu não của cuộc kháng chiến, tạo nên bước ngoặt lịch sử giúp quân dân nhà Trần phản công, đập tan quân xâm lược Nguyên - Mông lần thứ hai (năm 1285).
Trận chiến đưa tên tuổi Trần Bình Trọng vào cõi bất tử diễn ra tại bãi Thiên Mạc (khoảng vùng Khoái Châu, Hưng Yên ngày nay). Lúc bấy giờ, thế giặc Nguyên - Mông hung hãn đang như triều dâng thác đổ, ép sát kinh thành. Để bảo vệ cuộc rút lui chiến lược của hai vua Trần (Trần Thánh Tông và Trần Nhân Tông) cùng đại quân về vùng Thiên Trường nhằm bảo toàn lực lượng, Trần Bình Trọng đã dũng cảm nhận nhiệm vụ ở lại chặn hậu. Với một lực lượng quân sĩ ít ỏi, ông đã chỉ huy nghĩa quân chiến đấu vô cùng anh dũng, bẻ gãy nhiều đợt tiến công điên cuồng của giặc, kéo dài thời gian quý báu để bộ chỉ huy tối cao rút đi an toàn.
Do chênh lệch lực lượng quá lớn, Trần Bình Trọng bị giặc bắt giữ. Biết ông là một tướng lĩnh cấp cao và tài giỏi của nhà Trần, tướng giặc là Thoát Hoan đã tìm mọi cách dụ dỗ, mua chuộc. Chúng hứa hẹn sẽ phong vương, ban tước lộc cao sang và của cải danh vọng nếu ông chịu đầu hàng và chỉ đường cho quân Nguyên truy kích vua Trần. Thế nhưng, trước những mưu đồ thâm độc và miếng mồi vinh hoa phú quý của kẻ thù, người anh hùng ấy vẫn đứng vững như bàn thạch. Đôi mắt ông rực lửa căm thù, vạch trần dã tâm của giặc và thét lên câu nói lay động đất trời: "Ta thà làm quỷ nước Nam, chứ không thèm làm vương đất Bắc". Thất bại trong việc khuất phục ý chí của vị tướng trẻ, kẻ thù đã hèn hạ sát hại ông. Năm ấy, Trần Bình Trọng mới vừa tròn 26 tuổi.
Sự hy sinh của Trần Bình Trọng tuy là một mất mát đau xót, nhưng khí phách của ông đã hóa thành ngọn lửa bùng cháy mạnh mẽ, thổi bùng quyết tâm giết giặc của toàn thể quân dân Đại Việt. Nó chứng minh cho quân xâm lược thấy rằng, sức mạnh của người Việt không chỉ nằm ở vũ khí mà nằm ở ý chí và lòng tự tôn dân tộc cốt tủy. Lời thề của ông đã biến thành sức mạnh thần kỳ, giúp quân dân nhà Trần liên tiếp giành thắng lợi ở Hàm Tử, Chương Dương, Tây Kết, quét sạch hàng vạn quân Nguyên ra khỏi bờ cõi chỉ vài tháng sau đó.
Hơn bảy thế kỷ đã trôi qua, triều đại nhà Trần đã lùi xa vào quá khứ, đất nước Việt Nam hôm nay đang vững vàng trên con đường hội nhập và phát triển. Thế nhưng, tên tuổi và câu nói bất hủ của Bảo Nghĩa Vương Trần Bình Trọng vẫn mãi vang vọng dọc theo chiều dài sông núi. Tấm gương của ông là bài học sâu sắc, là ngọn hải đăng soi sáng lý tưởng cho thế hệ trẻ hôm nay về lòng yêu nước, ý chí tự lực tự cường và lòng tự tôn dân tộc. Nhìn vào khí phách của cha ông, thế hệ trẻ tự rèn luyện cho mình bản lĩnh vững vàng, không bị cám dỗ bởi những lợi ích tầm thường, nỗ lực học tập để cống hiến và bảo vệ vững chắc chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.


