ANH HÙNG ĐỒNG SĨ NGUYÊN
Hơn 80 năm hoạt động cách mạng, đồng chí Đồng Sỹ Nguyên luôn là người chiến sĩ cộng sản tài năng, kiên cường, có đóng góp quan trọng trên nhiều lĩnh vực, từ chính trị, quân sự đến kinh tế, xã hội. Trong đó, gần 10 năm trên cương vị Tư lệnh Đoàn 559 - Bộ đội Trường Sơn, đồng chí Đồng Sỹ Nguyên cùng với Bộ Tham mưu Trường Sơn đã chỉ huy lực lượng hùng hậu với quy mô 9 sư đoàn và 21 trung đoàn trực thuộc, vượt qua mọi khó khăn, hoàn thành xuất sắc sự nghiệp chi viện to lớn cho các hướng chiến trườn
Năm 1944, ông bí mật trở về Việt Nam hoạt động, sau Cách mạng tháng Tám, ông được bầu làm Chủ nhiệm Việt Minh, kiêm Chỉ huy trưởng bộ đội Quảng Bình. Năm 1946, ông trúng cử đại biểu Quốc hội khóa I. Khi chiến tranh Đông Dương nổ ra, ông được phân công làm Chính trị viên kiêm Tỉnh đội trưởng Quảng Bình. Trong thời gian 1947-1948, ông chỉ huy nhiều trận tấn công quân Pháp, vì vậy, để tránh liên lụy đến gia đình, ông dùng tên mới là Đồng Sỹ Nguyên, cái tên về sau gắn bó với ông trong cuộc đời còn lại. Năm 1950, ông được rút về Việt Bắc học lớp trung cao quân sự, sau đó được điều về Tổng cục Chính trị làm phái viên, biệt phái tham gia Bộ Tư lệnh cánh phối hợp Trung-Hạ Lào trong chiến dịch Đông Xuân 1953-1954.
Kháng chiến chống thực dân Pháp kết thúc, ông được điều về Bộ Tổng tham mưu, phụ trách Cục Động viên dân quân, được cử sang Trung Quốc học Trường Cao cấp Quân sự Bắc Kinh. Năm 1964, ông về nước và được đề bạt giữ chức vụ Tổng tham mưu phó một thời gian ngắn, sau đó được điều về làm Chính ủy Quân khu 4 năm 1965, rồi Tư lệnh kiêm Chính ủy Quân tình nguyện Việt Nam tại Trung-Hạ Lào. Đầu năm 1966, ông được cử giữ chức Phó Chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần, kiêm Chủ nhiệm Hậu cần tiền phương. Đầu năm 1967, ông được điều làm Tư lệnh kiêm Chính ủy, Bí thư Đảng ủy Đoàn 559, ông giữ chức vụ này đến năm 1976. Ông đã có đóng góp quan trọng trong việc xây dựng đường mòn Hồ Chí Minh - đường Trường Sơn, đưa con đường vận tải chiến lược này thành một huyền thoại, góp phần quan trọng đến thành bại cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, được giới truyền thông mệnh danh là “trận đồ bát quái xuyên rừng rậm”.
Năm 1976, ông được cử giữ chức Thứ trưởng Quốc phòng, phụ trách Tổng cục Xây dựng kinh tế, rồi Bộ trưởng Bộ Xây dựng, Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải. Năm 1979, ông được điều trở lại quân đội, giữ chức Tư lệnh kiêm Chính ủy Quân khu Thủ đô. Từ năm 1982, ông làm Bộ trưởng Giao thông Vận tải, được bầu làm Ủy viên Dự khuyết Bộ Chính trị khóa V, Ủy viên Chính thức Bộ Chính trị khóa VI (1986-1991), Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng.
Sau khi thôi chức Bộ trưởng, ông được giao nhiệm vụ Đặc phái viên Chính phủ đặc trách Chương trình 327 về bảo vệ và phát triển rừng phòng hộ và rừng đặc dụng, rồi là cố vấn đặc biệt của Thủ tướng Chính phủ, tham gia Ban Chỉ đạo Nhà nước về quốc lộ Hồ Chí Minh (Quốc lộ Trường Sơn).
Với những cống hiến, công lao to lớn và thành tích xuất sắc đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc, đồng chí Đồng Sỹ Nguyên được Đảng, Nhà nước tặng thưởng Huân chương Sao Vàng, Huân chương Quân công hạng Nhất, Huy hiệu 80 năm tuổi Đảng, danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, cùng nhiều huân, huy chương, phần thưởng cao quý khác.
