Anh hùng Giàng Lao Pà
Anh hùng Giàng Lao Pà là người dân tộc Mông, sinh ra và lớn lên tại xã Sín Hồ Sán (nay là xã Sán Chải), huyện Bắc Hà, tỉnh Lào Cai, tham gia dân quân năm 1946.
Tháng 5-1951, khi giặc Pháp kéo đến đánh chiếm vùng đất Si Ma Cai, Giàng Lao Pà lúc này đang làm Xã đội trưởng xã Sín Hồ Sán, đã chỉ huy 12 dân quân anh dũng chiến đấu. Anh và đồng đội đã cùng bộ đội chủ lực đánh lui cuộc tiến công của 300 tên địch ra khỏi Si Ma Cai, tiêu diệt được tên cầm đầu của chúng.
Tháng 3-1954, 30 tên phỉ tập kích hòng đánh cướp kho thóc của chính quyền, Giàng Lao Pà đã chỉ huy 8 dân quân chiến đấu suốt 16 tiếng, bảo vệ được kho thóc.
Từ năm 1949 đến năm 1959, Giàng Lao Pà đã chỉ huy đơn vị thực hiện vận động, thuyết phục 606 tên phỉ ra hàng, thu 220 khẩu súng các loại, riêng anh tuyên truyền và gọi ra hàng được 350 tên, trong đó có 3 tên đầu sỏ phỉ và thu mấy chục khẩu súng, có cả súng máy.
Giàng Lao Pà đã đóng góp nhiều thành tích trong xây dựng đội ngũ dân quân vững mạnh, có chất lượng tốt, làm nòng cốt cho phong trào ở địa phương. Anh đã đề đạt với huyện đội sáng kiến tổ chức một hệ thống trinh sát liên hoàn ở 10 xã trong huyện Bắc Hà. Nhờ đó, mọi hoạt động của bọn phỉ, bọn buôn lậu, trộm cắp ở địa phương đều bị phát hiện và ngăn chặn kịp thời.
Tính từ năm 1954 đến năm 1963, dân quân đã bắt và gọi hàng được 17 tên phỉ, trong đó có 3 tên cầm đầu là người Hoa lén lút hoạt động phá hoại, bắt được 7 vụ trộm cướp, 20 vụ vượt biên giới và nhiều vụ buôn lậu.
Ngoài gương chiến đấu và những thành tích đáng biểu dương, Giàng Lao Pà còn tích cực vận động đồng bào các dân tộc trong xã ở rẻo cao xuống thấp, hướng dẫn bà con sinh sống bằng nghề trồng trọt, làm ruộng, vào hợp tác xã làm ăn tập thể. Đồng chí cũng có công lớn trong việc vận động đồng bào Mông không buôn bán và hút thuốc phiện, tập trung làm ăn, xóa đói giảm nghèo.
Với thành tích trên, Giàng Lao Pà đã được tặng thưởng 1 Huân chương Chiến công hạng Nhì, 12 bằng khen và giấy khen. Ngày 1-1-1967, Giàng Lao Pà đã vinh dự được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
