Anh hùng Hà Văn Nọa – Người đại đội trưởng kiên cường trên chiến trường Điện Biên Phủ

Trong những trận đánh mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ, có những người lính đã chiến đấu bằng tất cả lòng quả cảm, dù trên cơ thể đã mang thương tích của những trận chiến trước đó. Đại đội trưởng Hà Văn Nọa là một trong số những người như vậy. Từ một chiến sĩ trưởng thành trong gia đình giàu truyền thống cách mạng, ông đã lập nhiều chiến công qua các chiến dịch lớn và hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ.

Sớm giác ngộ, hăng hái lên đường chiến đấu

Đồng chí Hà Văn Nọa sinh năm 1928 tại xã Vĩnh Hòa, huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương, trong một gia đình có truyền thống cách mạng. Gia đình ông từng nuôi dưỡng, che chở các đơn vị bộ đội về hoạt động tại địa phương.

Từ nhỏ, Hà Văn Nọa được cha dạy chữ và truyền dạy võ nghệ. Lớn lên trong môi trường giàu tinh thần yêu nước, ông sớm giác ngộ cách mạng, đặt niềm tin vào con đường đấu tranh giành độc lập dân tộc.

Năm 1947, Hà Văn Nọa tình nguyện nhập ngũ, trực tiếp tham gia chiến đấu tại địa phương. Một năm sau, ông bị thương nhưng vẫn tiếp tục phục vụ trong quân đội. Sau đó, ông được bổ sung về Tiểu đoàn 11, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312.

Từ đây, người chiến sĩ trẻ lần lượt tham gia nhiều chiến dịch lớn như Biên giới, Trung du, Hòa Bình, Tây Bắc. Qua từng trận đánh, Hà Văn Nọa trưởng thành trên nhiều cương vị, từ tiểu đội trưởng, trung đội trưởng đến cán bộ chỉ huy cấp đại đội.

Mất một cánh tay vẫn xin trở lại chiến trường

Trong Chiến dịch Biên giới năm 1950, Hà Văn Nọa bị thương nặng, cụt một tay. Với nhiều người, thương tích ấy có thể đồng nghĩa với việc phải rời xa chiến trường. Nhưng với ông, khát vọng được tiếp tục chiến đấu vẫn mạnh mẽ.

Sau khi hồi phục, Hà Văn Nọa tiếp tục xin trở lại đơn vị, tiếp tục thực hiện nhiệm vụ chiến đấu.

Đến Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông được biên chế vào Đại đội 243, Tiểu đoàn 11, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312 và giữ cương vị Đại đội trưởng.

Đây là đơn vị được giao một nhiệm vụ đặc biệt quan trọng: tham gia trận đánh mở màn vào Trung tâm đề kháng Him Lam.

Chỉ huy đánh chiếm mỏm số 1 ở Him Lam

Tối 13-3-1954, trận Him Lam mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ bắt đầu. Đại đội do Hà Văn Nọa chỉ huy tiến công vào khu vực được giao.

Trong quá trình chiến đấu tại mỏm số 1, ông thể hiện khả năng quan sát và xử trí tình huống nhanh nhạy. Hà Văn Nọa phát hiện từ một lô cốt gần đó, quân Pháp đã đào một đường hào nối ra sát hàng rào. Trong khi lực lượng ta đang tập trung đánh các hỏa điểm, đường hào này lại tạo điều kiện để địch tiếp cận cửa mở và bắn chặn bộ đội ta.

Nhận thấy nguy cơ, Hà Văn Nọa cùng một số cán bộ, chiến sĩ tiến về phía đường hào nhằm tiêu diệt lực lượng địch.

Tuy nhiên, khi lực lượng ta tiến được một đoạn, một hỏa điểm bí mật khác từ mỏm số 2 bất ngờ sử dụng đại liên bắn sang. Do địch chiếm vị trí cao và hỏa lực mạnh, đội hình tiến công của ta gặp nhiều khó khăn, một số chiến sĩ hy sinh.

Trước tình hình đó, Hà Văn Nọa nhanh chóng liên lạc với cấp trên, đề nghị chi viện để tiêu diệt hỏa điểm này.

Khi pháo binh ta đồng loạt trút hỏa lực xuống trận địa địch, ông lập tức tổ chức lại đội hình. Lực lượng tiến công phá nốt hàng rào, theo giao thông hào thọc sâu vào trung tâm, từng bước chia cắt đội hình phòng ngự của quân Pháp.

Đến 22 giờ 30 phút, quân ta hoàn toàn làm chủ cứ điểm Him Lam, thu nhiều vũ khí của đối phương và tiêu diệt lực lượng địch. Trận đánh kết thúc sớm hơn thời gian dự kiến của Bộ chỉ huy chiến dịch.

Trong thắng lợi ấy, sự quyết đoán và khả năng nắm bắt thời cơ của Đại đội trưởng Hà Văn Nọa đã góp phần quan trọng giúp đơn vị hoàn thành nhiệm vụ.

Mũi thọc sâu giữa lòng trận địa địch

Ở đợt tiến công thứ hai của Chiến dịch Điện Biên Phủ, đơn vị của Hà Văn Nọa tiếp tục nhận nhiệm vụ khó khăn.

Bộ chỉ huy giao cho Đại đội 243 vượt qua cửa mở tại khu vực Đồi E, tiến theo đường 41 thọc sâu vào giữa trận địa quân Pháp, gây rối loạn đội hình và tạo điều kiện cho các đơn vị khác phát triển tiến công.

Cuộc chiến diễn ra hết sức ác liệt. Gần sáng, khoảng một phần ba quân số của đại đội đã bị thương. Tuy vậy, đội hình vẫn không dừng lại. Hà Văn Nọa quyết tâm chỉ huy bộ đội tiếp tục tiến sâu theo hướng đã định, hướng tới bờ sông Nậm Rốm.

Trước sức tiến công mạnh và bất ngờ của mũi thọc sâu, quân Pháp bắt đầu rơi vào tình trạng hỗn loạn. Nhiều đơn vị địch tháo chạy, thậm chí bỏ lại cả trận địa pháo.

Không bỏ lỡ thời cơ, Hà Văn Nọa dẫn khoảng 20 chiến sĩ tiếp tục truy kích quân địch đến bờ sông Nậm Rốm.

Dưới làn bom đạn dày đặc của đối phương, những người lính bị thương vẫn cố gắng tự băng bó, buộc chặt vết thương để tiếp tục chiến đấu. Tinh thần ấy thể hiện ý chí quyết tâm chiến đấu đến cùng của những người lính Đại đoàn 312.

Nhưng trận chiến cũng trở thành trận đánh cuối cùng của Hà Văn Nọa.

Đại đội trưởng cùng nhiều cán bộ, chiến sĩ Đại đội 243 đã hy sinh trên chiến trường Điện Biên Phủ. Khi nằm lại nơi đây, Hà Văn Nọa mới 26 tuổi.

Người đại đội trưởng sống mãi với Điện Biên

Cuộc đời chiến đấu của Hà Văn Nọa chỉ kéo dài chưa đầy một thập kỷ, nhưng gắn với nhiều chiến dịch lớn của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Từ Biên giới đến Trung du, Hòa Bình, Tây Bắc và Điện Biên Phủ, ông luôn có mặt ở những nơi chiến đấu quyết liệt.

Đặc biệt, dù từng mất một cánh tay trong Chiến dịch Biên giới, ông vẫn không rời bỏ hàng ngũ chiến đấu. Tại Him Lam, ông trực tiếp chỉ huy bộ đội đánh chiếm một trong những vị trí phòng ngự quan trọng của tập đoàn cứ điểm. Ở những trận đánh sau đó, ông tiếp tục dẫn đầu mũi thọc sâu, chiến đấu cho đến khi hy sinh.

Ngày 16-12-2004, Nhà nước truy tặng đồng chí Hà Văn Nọa Huân chương Quân công hạng Ba và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Tên tuổi Hà Văn Nọa gắn với hình ảnh một người chỉ huy trẻ, kiên cường và giàu ý chí. Ông đã dành trọn tuổi thanh xuân cho quân đội, nhiều lần vượt qua thương tích để trở lại chiến trường và cuối cùng nằm lại trên mảnh đất Điện Biên.

Sự hy sinh của Hà Văn Nọa cùng đồng đội là một phần của những mất mát lớn lao làm nên Chiến thắng Điện Biên Phủ. Đó cũng là minh chứng cho tinh thần quyết chiến, quyết thắng, sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc của thế hệ những người lính năm xưa.