Anh Hùng Kim Đồng
Tên Anh Hùng: Kim Đồng (Tên thật: Nông Văn Dền) Năm sinh - Năm mất/Hy sinh: 1928 - 1943 Thành tựu nổi bật: Đội trưởng đầu tiên của Đội Nhi đồng Cứu quốc, dũng cảm hy sinh bảo vệ cán bộ cách mạng.
Kim Đồng tên thật là Nông Văn Dền, sinh năm 1928, là người dân tộc Nùng, quê ở bản Nà Mạ, xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. Lớn lên ngay tại cái nôi của cách mạng, cậu bé Dền sớm được giác ngộ và tham gia hoạt động liên lạc, bảo vệ cán bộ.
Ngày 15 tháng 5 năm 1941, theo sáng kiến của Bác Hồ, Đội Nhi đồng Cứu quốc (tiền thân của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh ngày nay) được thành lập. Nông Văn Dền, với bí danh là Kim Đồng, đã vinh dự được cử làm Đội trưởng đầu tiên, gánh vác trọng trách hướng dẫn các đội viên thực hiện nhiệm vụ cách mạng.
Kim Đồng được giao nhiệm vụ quan trọng là làm giao liên, dẫn đường và canh gác bảo vệ các cán bộ cấp cao của Trung ương Đảng đang hoạt động bí mật tại địa phương. Với sự thông minh, nhanh nhẹn, cậu đã hoàn thành xuất sắc nhiều nhiệm vụ hiểm nguy, truyền tin an toàn qua nhiều vòng vây của địch.
Vào một buổi chiều tháng 2 năm 1943, Kim Đồng được giao nhiệm vụ cảnh giới cho một cuộc họp quan trọng của các cán bộ cách mạng. Khi đang làm nhiệm vụ, anh phát hiện một toán lính tuần tra của địch đang tiến sát vào khu vực họp bí mật. Tình hình vô cùng nguy cấp, nếu địch phát hiện, toàn bộ cán bộ và cuộc họp sẽ bị đặt vào hiểm nguy.
Không một giây do dự, Kim Đồng đã nhanh trí hành động. Anh chủ động phát ra tiếng động lớn, cố tình để lộ vị trí của mình và chạy về phía suối Lê Nin, đồng thời phát tín hiệu báo động. Hành động dũng cảm này đã thu hút sự chú ý của toàn bộ toán lính địch, khiến chúng tập trung hỏa lực và đuổi theo anh.
Nhờ hành động mưu trí và gan dạ của Kim Đồng, các cán bộ đã có đủ thời gian để rút lui an toàn. Tuy nhiên, anh đã bị địch bao vây, và bị trúng đạn. Kim Đồng hy sinh anh dũng bên bờ suối Lê Nin, khi mới 15 tuổi. Sự hy sinh của anh đã bảo vệ thành công căn cứ cách mạng, trở thành tấm gương sáng về lòng dũng cảm và sự hy sinh cao cả của thế hệ thiếu niên Việt Nam. Anh được truy tặng danh hiệu AHLLVTND năm 1997.
