ANH HÙNG LÂM ÚY: NGƯỜI CHIẾN SĨ TUỔI ĐÔI MƯƠI VÀ HUYỀN THOẠI QUẦN NHAU VỚI KẺ THÙ GIỮA DÒNG SÔNG BÌNH - TRỊ - THIÊN
ANH HÙNG LÂM ÚY: NGƯỜI CHIẾN SĨ TUỔI ĐÔI MƯƠI VÀ HUYỀN THOẠI QUẦN NHAU VỚI KẺ THÙ GIỮA DÒNG SÔNG BÌNH - TRỊ - THIÊN
Trong dải đất Bình - Trị - Thiên gian lao mà anh dũng, trận thắng Xuân Bồ trên sông Kiên Giang năm 1950 đã đi vào lịch sử như một khúc ca tráng liệt về tinh thần xả thân vì Tổ quốc. Giữa khúc ca hùng ấy, sự hy sinh anh dũng của Anh hùng, Liệt sĩ Lâm Úy – người chiến sĩ quật ngã và ôm chặt kẻ thù cùng chìm xuống dòng sông khi đã trút đến đợt đạn cuối cùng – đã trở thành biểu tượng bất tử cho chí khí quật cường của Quân đội Nhân dân Việt Nam.
Người con ưu tú của quê hương Quảng Bình
Anh hùng Lâm Úy sinh năm 1926 tại xã Quảng Hòa, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình. Sinh ra trong một gia đình nông dân giàu truyền thống yêu nước, từ nhỏ người thanh niên vùng sông nước Quảng Bình đã sớm nuôi dưỡng lòng căm thù giặc sâu sắc khi chứng kiến cảnh quê hương bị thực dân Pháp tàn phá.
Năm 1945, khi làn sóng Cách mạng Tháng Tám bùng nổ, Lâm Úy hăng hái tham gia cướp chính quyền tại địa phương và gia nhập Quân đội. Trưởng thành qua gian khổ của những ngày đầu kháng chiến, ông trở thành Tiểu đội phó thuộc Sư đoàn 325 (Đại đoàn Bình - Trị - Thiên). Trong đơn vị, Lâm Úy luôn nổi tiếng là một người chiến sĩ dũng cảm, điềm tĩnh, giỏi võ thuật và luôn xung phong nhận những phần việc nguy hiểm nhất.
Trận Xuân Bồ và màn đối đầu sinh tử trên dòng Kiên Giang
Ngày 20 tháng 5 năm 1950, đơn vị của Lâm Úy nhận nhiệm vụ vượt sông Kiên Giang, đánh chặn một tiểu đoàn lính Lê dương tinh nhuệ của Pháp tại làng Xuân Bồ (huyện Lệ Thủy, Quảng Bình). Đây là một trong những trận chiến ác liệt nhất trên chiến trường Bình - Trị - Thiên thời điểm đó.
Từ 9 giờ sáng đến 14 giờ chiều, dưới sự hỗ trợ của pháo binh và máy bay, quân Pháp liên tục mở tới 10 đợt phản kích dữ dội nhằm đè bẹp lực lượng của ta. Đơn vị của Lâm Úy kiên cường bám trụ từng gốc cây, bờ bãi, đánh bật hết đợt tiến công này đến đợt tiến công khác của kẻ thù.
Khi cuộc chiến đi vào giai đoạn quyết liệt nhất, đạn dược của đơn vị dần cạn kiệt. Trước sự hung hãn của toán lính Lê dương đang tràn lên, Lâm Úy đã dùng đến những viên đạn cuối cùng. Khi súng hết đạn, không một chút nao núng, ông lợi dụng thế võ và sự nhanh nhạy của mình xông thẳng vào giáp lá lá, dùng đòn hiểm quật ngã tên giặc.
Thấy đồng đồng bị quật ngã, các tên giặc xung quanh điên cuồng xả súng vào Lâm Úy. Mặc dù bị thương rất nặng, mất nhiều máu, người chiến sĩ trẻ vẫn dồn hết sức lực cuối cùng ôm ghì lấy tên sĩ quan giặc, kéo hắn cùng lăn xuống dòng sông Kiên Giang đang chảy xiết. Giữa dòng nước sâu, ông quyết liệt vật lộn, ghì chặt kẻ thù cho đến khi trút hơi thở cuối cùng.
Khi trận đánh kết thúc thắng lợi, đồng đội lặn xuống sông vớt anh lên, tất cả đều nghẹn ngào xúc động: Lâm Úy đã hy sinh ở tuổi 24, nhưng hai tay ông vẫn ôm ghì chặt lấy thân thể tên giặc Pháp như một gọng kìm thép không thể gỡ rời.
Tôn vinh và di sản sống mãi với thời gian
Sự hy sinh oanh liệt và chí khí phi thường của Lâm Úy đã bùng cháy thành động lực thi đua giết giặc lập công trong toàn Sư đoàn 325 và quân dân Quảng Bình.
Tháng 8 năm 1955, Lâm Úy vinh dự được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân cùng Huân chương Quân công hạng Nhì.
Hơn 70 năm trôi qua, hình ảnh người chiến sĩ tuổi đôi mươi vật lộn với kẻ thù giữa dòng sông Kiên Giang vẫn sống mãi trong ký ức của nhân dân Quảng Bình và cả nước. Tên của Anh hùng Lâm Úy hôm nay được trân trọng đặt cho nhiều tuyến đường, trường học tại Quảng Bình, mãi mãi là niềm tự hào và bài học lịch sử vô giá về tinh thần "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh".


