Anh hùng lao động Nguyễn Thị Thạc - Người giữ nhịp máy vì miền Nam ruột thịt

Những năm đầu thập niên 1960, khi miền Bắc bước vào thời kỳ vừa xây dựng chủ nghĩa xã hội, vừa chi viện sức người, sức của cho tiền tuyến miền Nam, Nhà máy Dệt Nam Định ngày đêm đỏ lửa.

Tiếng máy dệt không chỉ là âm thanh của lao động.

Đó còn là nhịp đập của hậu phương hướng về chiến trường.

Giữa hàng nghìn công nhân năm ấy, có một cô gái nhỏ bé nhưng luôn được mọi người nhắc đến bằng cái tên đầy tự hào:

"Kiện tướng đứng máy sợi Nguyễn Thị Thạc."

Sinh năm 1938 trong một gia đình nông dân, Nguyễn Thị Thạc vào làm việc tại Nhà máy Dệt Nam Định khi tuổi đời còn rất trẻ. Những ngày đầu tiếp xúc với máy sợi, bà luôn tự nhủ phải học thật nhanh, làm thật giỏi để góp phần xây dựng đất nước.

Không bằng lòng với cách làm cũ, bà miệt mài quan sát từng chuyển động của máy.

Sau chuyến tham quan, học tập tại Nhà máy Dệt Bình Nhưỡng (Triều Tiên) năm 1960, bà mạnh dạn áp dụng nhiều kinh nghiệm vào sản xuất. Bà cải tiến thao tác nối sợi theo phương châm "mắt nhìn, tay nối, chân quơ bông", giảm thời gian chết của máy, nâng năng suất từ khoảng 300 cọc sợi lên 600 cọc, rồi lập kỷ lục đứng 1.100 cọc sợi trong một ca mà vẫn bảo đảm chất lượng sản phẩm. Thành tích ấy khiến cả ngành dệt kinh ngạc.

Nhưng điều bà luôn nhắc đến không phải là những con số.

Có lần, khi được hỏi điều gì giúp mình lập nhiều kỷ lục như vậy, bà chỉ mỉm cười:

"Chúng tôi chỉ nghĩ làm sao sản xuất được thật nhiều sợi, nhiều vải để phục vụ nhân dân, góp phần thống nhất đất nước."

Đối với bà, phần thưởng lớn nhất không phải là danh hiệu, mà là mỗi chuyến xe chở đầy vải, chăn màn và nhu yếu phẩm tiếp tục lăn bánh vào chiến trường miền Nam.

Năm 1962, ở tuổi đôi mươi, Nguyễn Thị Thạc được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động.

Trong Đại hội Anh hùng, Chiến sĩ thi đua toàn quốc ngày 11/5/1962, bà vinh dự được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Nhận tấm bằng khen có chữ ký của Bác, người nữ công nhân trẻ không cầm được nước mắt.

Bà kể rằng, trong lòng mình lúc ấy không phải niềm tự hào, mà là nỗi lo:

"Làm sao giữ vững được danh hiệu cao quý mà Đảng, Nhà nước và Bác đã tin tưởng trao tặng."

Bác Hồ căn dặn:

"Anh hùng, chiến sĩ thi đua và lao động tiên tiến phải làm đầu tàu lôi cuốn người khác cùng tiến bộ, đồng thời luôn khiêm tốn, luôn cố gắng học hỏi thêm."

Những lời ấy trở thành phương châm sống của bà suốt nhiều thập kỷ sau này.

Trong những năm chiến tranh chống Mỹ diễn ra ác liệt, Nhà máy Dệt Nam Định phát động phong trào "Thiên Lý Mã" với khẩu hiệu:

"Sản xuất 10 triệu mét vải vì miền Nam ruột thịt."

Nguyễn Thị Thạc luôn là người đi đầu trong các đợt thi đua.

Không chỉ hoàn thành vượt mức kế hoạch, bà còn tận tình hướng dẫn công nhân trẻ, chia sẻ từng kinh nghiệm đứng máy, từng mẹo nhỏ để giảm đứt sợi và nâng cao năng suất.

Theo bà, một người giỏi chưa đủ, cả tập thể cùng giỏi mới là thành công thật sự.

Sau này, khi trở thành đại biểu Quốc hội nhiều khóa, bà vẫn luôn giữ phong cách giản dị của một nữ công nhân.

Mỗi lần nhắc đến Bác Hồ, giọng bà vẫn nghẹn lại.

Bà thường nói:

"Vinh dự và cũng là hạnh phúc lớn nhất của đời tôi là những lần được gặp Bác Hồ, được nghe Bác dạy. Tôi nguyện suốt đời làm theo lời Bác."