anh Hùng Lê Bình

Người chiến sĩ cảm tử trẻ tuổi của lực lượng Quốc gia Tự vệ Cuộc tỉnh Cần Thơ, đã trực tiếp chỉ huy trận tập kích vào chỉ huy sở quân Pháp tại Cái Răng ngày 12/11/1945; anh dũng hy sinh khi hạ cờ Pháp và kéo lá cờ đỏ sao vàng lên đỉnh cột cờ, để lại tiếng vang lớn cổ vũ phong trào kháng chiến Nam Bộ.

NGƯỜI CHIẾN SĨ CẢM TỬ TRẺ TUỔI CỦA ĐẤT CẦN THƠ

Lê Bình (1924 – 1945) là một liệt sĩ Việt Nam, nguyên Giám đốc Quốc gia Tự vệ Cuộc tỉnh Cần Thơ (nay là Sở Công an Thành phố Cần Thơ). Ông là người trực tiếp chỉ huy trận tập kích quân Pháp tại thị trấn Cái Răng, tỉnh Cần Thơ (nay là phường Lê Bình, quận Cái Răng, thành phố Cần Thơ) vào ngày 12 tháng 11 năm 1945, một trong những trận đánh táo bạo và để lại dấu ấn mạnh mẽ trong những ngày đầu kháng chiến ở miền Tây Nam Bộ.

Trước 1945: Ngay từ thuở nhỏ, ông đã chịu ảnh hưởng lớn từ người cha một người có học vấn, yêu nước và coi trọng giáo dục, nhờ đó mà ông được nuôi dưỡng trong một môi trường đạo đức, kỷ luật và tri thức vững vàng. Sau khi tốt nghiệp Tú Tài, vốn là trình độ cao và hiếm hoi trong giai đoạn đương thời, ông trở thành một giáo viên tiểu học tại địa phương, tiếp nối nghề nghiệp truyền thống của gia đình. Trong quá trình học tập và trưởng thành, ông còn chịu tác động sâu sắc từ người thầy là Tôn Quang Phiệt và người chú ruột Lê Lộc, hai nhân vật có tư tưởng yêu nước mạnh mẽ, góp phần bồi đắp lý tưởng cách mạng cho ông.

Tháng 1 năm 1945: Do ảnh hưởng từ phong trào cách mạng đang lan rộng và từ chính lý tưởng đã được bồi dưỡng nhiều năm, ông cùng những người anh chị em của mình tham gia Việt Minh tại Hà Tĩnh. Đây là bước ngoặt đánh dấu sự chuyển mình từ một trí thức trẻ, một nhà giáo, trở thành người chiến sĩ dấn thân cho con đường giải phóng dân tộc.

Sau tháng 8 năm 1945: Khi Tổng khởi nghĩa thành công, Việt Minh giành chính quyền trên cả nước, ông được tổ chức điều động vào hoạt động tại Sài Gòn trong ngành công an. Ban đầu, ông được giao nhiệm vụ Trưởng Công an Tân Bình (nay là quận Tân Bình, TP.HCM), nơi ông nhanh chóng thể hiện bản lĩnh, tinh thần trách nhiệm và khả năng tổ chức. Không lâu sau đó, ông được điều về miền Tây để giữ chức Giám đốc Quốc gia Tự vệ Cuộc tỉnh Cần Thơ \tương đương người đứng đầu lực lượng công an tại địa phương trong giai đoạn đất nước mới giành chính quyền, mọi công việc đều bộn bề và đòi hỏi tinh thần hy sinh lớn.

Cuối năm 1945: Khi ông chưa kịp đến nhiệm sở để bắt tay vào công việc thì quân Pháp đã bất ngờ tái chiếm Cần Thơ. Trước tình thế nguy cấp, với khí thế quyết liệt của tuổi trẻ và lòng quyết tâm bảo vệ thành quả cách mạng, ông chủ trương tổ chức một trận đánh táo bạo nhằm tập kích bất ngờ vào chỉ huy sở của quân Pháp tại Cần Thơ. Mục tiêu của ông là tạo tiếng vang lớn, nâng cao uy tín cho lực lượng kháng chiến còn non trẻ, đồng thời khích lệ tinh thần nhân dân chống giặc ngoại xâm.

Ngày 12 tháng 11 năm 1945: Sau quá trình điều nghiên cẩn thận, nắm địa hình và lên kế hoạch tỉ mỉ, vào lúc 19 giờ 30, ông chỉ huy bốn chiến sĩ cảm tử thuộc Quốc gia Tự vệ, cải trang thành người Hoa kiều đến Nhà việc của xã Thường Thạnh để xin giấy phép đi lại mua lợn một vỏ bọc hợp lý nhằm tiếp cận mục tiêu. Đây cũng là nơi quân Pháp đặt sở chỉ huy tại khu vực Cái Răng. Lợi dụng yếu tố bí mật và bất ngờ, ông cùng đồng đội nổ súng tấn công, bắn hạ một số lính Pháp và bắn trọng thương đại úy Rouen đồn trưởng. Trong khoảnh khắc đầy khí phách giữa làn đạn của kẻ thù, ông leo lên cột cờ, hạ lá cờ Pháp đang tung bay và kéo lá cờ đỏ sao vàng lên, thể hiện tinh thần chủ quyền và khí thế của chính quyền cách mạng mới.

Tuy nhiên, ngay sau cú đánh bất ngờ này, quân Pháp trong đồn đã lập tức phản công mạnh. Ông bị bắn hy sinh ngay tại chân cột cờ, và cả bốn chiến sĩ cảm tử đi cùng sau đó cũng chiến đấu đến cùng và anh dũng hy sinh. Dù trận đánh thất bại về mặt quân sự, nhưng đúng như dự định ban đầu của Lê Bình, nó đã tạo tiếng vang lớn, khích lệ tinh thần kháng chiến mạnh mẽ không chỉ tại Nam Bộ mà còn lan đến miền Bắc. Nhân dân Cần Thơ ghi nhớ công lao của ông và gọi chợ Cái Răng bằng tên mới chợ Lê Bình. Tại Hà Nội, phố Charron cũng được đổi thành phố Lê Bình để tưởng niệm. Tên ông còn được đặt cho Trường Huấn luyện Dân quân Trung ương.

Ngày 4 tháng 5 năm 1959: Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa truy tặng ông cùng đồng đội danh hiệu Liệt sĩ, ghi nhận sự hy sinh anh dũng của những chiến sĩ cảm tử đã góp phần quan trọng vào phong trào kháng chiến buổi đầu.

Sau năm 1975: Chính quyền Cần Thơ dựng bia kỷ niệm các chiến sĩ cảm tử tại chợ Cái Răng. Một con đường và một phường tại quận Cái Răng được đặt theo tên ông. Tại quê nhà Hà Tĩnh, tên ông tiếp tục được đặt cho một con đường và một trường Trung học cơ sở, thể hiện sự tri ân sâu sắc của nhân dân đối với người con ưu tú.

Thập niên 1990: Nhà nước Việt Nam truy phong cho Lê Bình danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân, tôn vinh người chiến sĩ cảm tử trẻ tuổi đã sống trọn vẹn 21 năm đời mình cho lý tưởng giải phóng dân tộc.

- Sưu tầm-