Anh hùng Liệt sĩ Bế Văn Đàn – Người lấy thân mình làm giá súng
Lê Thị Cẩm Tú
Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, Anh hùng Liệt sĩ Bế Văn Đàn là biểu tượng sáng ngời của lòng dũng cảm, tinh thần hy sinh và ý chí quyết chiến quyết thắng của Quân đội nhân dân Việt Nam. Hình ảnh người chiến sĩ lấy chính thân mình làm giá súng để đồng đội tiếp tục chiến đấu đã trở thành biểu tượng bất tử của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, góp phần làm nên thắng lợi của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và Chiến thắng Điện Biên Phủ lịch sử.
Tuổi thơ gian khó và ý chí cách mạng
Bế Văn Đàn sinh năm 1931, là người dân tộc Tày, quê tại xã Quang Vinh, huyện Phục Hòa (nay thuộc huyện Quảng Hòa), tỉnh Cao Bằng. Anh sinh ra trong một gia đình nghèo nhưng giàu truyền thống yêu nước. Cha làm thợ mỏ, mẹ mất sớm, người chú tham gia cách mạng bị thực dân Pháp bắt và sát hại. Cuộc sống cơ cực khiến anh phải đi ở cho địa chủ từ khi còn nhỏ.
Sau nhiều năm chịu cảnh áp bức, Bế Văn Đàn trốn về sống cùng người dì và tham gia lực lượng du kích địa phương. Tháng 1 năm 1949, anh tình nguyện gia nhập Quân đội nhân dân Việt Nam. Trong quá trình công tác, anh luôn hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ, nổi bật bởi tinh thần kỷ luật, dũng cảm và sẵn sàng hy sinh vì đồng đội, vì Tổ quốc.
Người chiến sĩ kiên cường trên chiến trường Mường Pồn
Trong Chiến cuộc Đông Xuân 1953–1954, Bế Văn Đàn được giao nhiệm vụ làm liên lạc viên của tiểu đoàn. Đơn vị của anh nhận nhiệm vụ giữ vững trận địa tại Mường Pồn (Điện Biên) nhằm chặn bước tiến của quân Pháp và tạo điều kiện cho các đơn vị chủ lực triển khai lực lượng chuẩn bị cho Chiến dịch Điện Biên Phủ.
Mặc dù vừa hoàn thành nhiệm vụ liên lạc trở về, khi biết đại đội đang chiến đấu rất ác liệt và cần người tăng cường, Bế Văn Đàn lập tức xung phong lên đường. Anh dũng cảm vượt qua làn bom đạn để truyền đạt mệnh lệnh của cấp trên:
“Bằng mọi giá phải giữ chân địch để đơn vị lớn triển khai lực lượng kịp thời.”
Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, anh tình nguyện ở lại cùng đồng đội chiến đấu bảo vệ trận địa.
Hành động anh hùng lấy thân mình làm giá súng
Cuộc chiến ngày càng khốc liệt. Quân Pháp liên tiếp mở các đợt phản kích với hỏa lực mạnh nhằm chiếm lại trận địa. Sau nhiều giờ chiến đấu, lực lượng của ta bị tổn thất nặng nề, chỉ còn lại 17 chiến sĩ. Bản thân Bế Văn Đàn cũng bị thương nhưng vẫn không rời vị trí.
Trong lúc đó, một khẩu trung liên của đơn vị không thể tiếp tục chiến đấu vì xạ thủ đã hy sinh, còn khẩu trung liên của đồng đội Chu Văn Pù không có điểm tựa để khai hỏa.
Trước tình thế vô cùng cấp bách, Bế Văn Đàn không hề do dự. Anh lao tới, quỳ xuống và dùng chính vai mình làm bệ đỡ cho khẩu trung liên, dõng dạc hô lớn:
“Kẻ thù trước mặt, bắn chết chúng nó đi, trả thù cho đồng đội!”
Được tiếp thêm quyết tâm, Chu Văn Pù lập tức siết cò. Những loạt đạn chính xác đã tiêu diệt nhiều tên địch, bẻ gãy hoàn toàn đợt phản kích của quân Pháp và giữ vững trận địa.
Trong khi làm giá súng cho đồng đội chiến đấu, Bế Văn Đàn tiếp tục trúng thêm nhiều viên đạn. Anh anh dũng hy sinh khi hai tay vẫn ghì chặt chân súng trên vai, để đồng đội tiếp tục chiến đấu đến cùng.
Tấm gương bất tử góp phần làm nên Chiến thắng Điện Biên Phủ
Sự hy sinh anh dũng của Bế Văn Đàn đã trở thành nguồn động viên to lớn đối với cán bộ, chiến sĩ trên toàn mặt trận. Tinh thần quên mình vì nhiệm vụ, vì đồng đội và vì Tổ quốc của anh đã tiếp thêm sức mạnh cho quân và dân ta vượt qua mọi khó khăn, góp phần làm nên Chiến thắng Điện Biên Phủ ngày 7 tháng 5 năm 1954 – chiến thắng “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Hình ảnh người chiến sĩ lấy thân mình làm giá súng đã trở thành một trong những biểu tượng đẹp nhất của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam.
Sự ghi nhận của Đảng và Nhà nước
Để ghi nhận công lao to lớn của Bế Văn Đàn, Đảng và Nhà nước đã truy tặng anh Huân chương Chiến công hạng Nhất, Huân chương Quân công hạng Nhì và bình bầu là Chiến sĩ thi đua số 1 của tiểu đoàn.
Ngày 31 tháng 8 năm 1955, anh được truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Hài cốt của anh hiện được an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ A1 (thành phố Điện Biên Phủ), nơi yên nghỉ của nhiều anh hùng, liệt sĩ đã hy sinh trong Chiến dịch Điện Biên Phủ.
Giá trị lịch sử và ý nghĩa giáo dục
Ngày nay, tên tuổi Bế Văn Đàn được đặt cho nhiều tuyến phố, trường học và đơn vị trên khắp cả nước. Di tích Mường Pồn, nơi anh anh dũng hy sinh, trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước và lòng biết ơn đối với các thế hệ trẻ.
Cuộc đời và sự hy sinh của Anh hùng Liệt sĩ Bế Văn Đàn là minh chứng sinh động cho tinh thần “Vì Tổ quốc quên mình, vì nhân dân phục vụ” của Bộ đội Cụ Hồ. Hình ảnh người chiến sĩ lấy chính thân mình làm giá súng sẽ mãi mãi là biểu tượng của lòng yêu nước, ý chí kiên cường và đức hy sinh cao cả, truyền cảm hứng cho các thế hệ hôm nay tiếp tục gìn giữ, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam.



