ANH HÙNG LIỆT SĨ CHU CẨM PHONG: NGƯỜI CẦM BÚT GIỮA CHIẾN TRƯỜNG QUẢNG ĐÀ VÀ TRANG NHẬT KÝ VIẾT BẰNG MÁU
Câu chuyện xúc động về nhà văn, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Chu Cẩm Phong — người trí thức gác lại ngòi bút nơi đất Bắc, xông pha vào chiến trường Quảng Đà khốc liệt và chiến đấu, hy sinh, trút hơi thở cuối cùng trong tư thế của một người chiến sĩ.
1. Từ chàng sinh viên Ngữ văn đến ngòi bút nơi tuyến đầu
Nhà văn, liệt sĩ Chu Cẩm Phong (tên thật là Trần Tiến Tải), sinh năm 1941 tại Hội An, Quảng Nam. Sau khi tốt nghiệp xuất sắc Khoa Ngữ văn - Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội năm 1964, thay vì chọn một công việc nhẹ nhàng nơi hậu phương miền Bắc, anh đã tình nguyện xung phong đi vào chiến trường B (miền Nam) khói lửa.
Được phân công làm phóng viên Thông tấn xã Giải phóng tại khu vực Quảng Đà (Quảng Nam – Đà Nẵng) — một trong những mặt trận gian khổ và tàn khốc nhất thời bấy giờ, Chu Cẩm Phong vừa làm nhiệm vụ của một nhà báo, vừa trực tiếp cầm súng chiến đấu cùng đồng đội.
2. Nhật ký chiến trường và trái tim rực lửa
Giữa cái nóng rát của nắng bụi miền Trung, trong những căn hầm bí mật ngột ngạt và dưới mưa bom bão đạn dội xuống mỗi ngày, Chu Cẩm Phong ghi chép tỉ mỉ từng trận đánh, từng gương hy sinh của chiến sĩ và nhân dân. Những dòng nhật ký của anh không chỉ là nguồn tư liệu báo chí sống động mà còn là tác phẩm văn học giàu cảm xúc, thể hiện tinh thần lạc quan và lý tưởng cống hiến tột cùng:
"Đời người chỉ sống có một lần. Phải sống sao cho khỏi xót xa, hối ân vì những năm tháng sống hoài, sống phí..."
Dù thiếu ăn, sốt rét hành hạ và đối mặt với cái chết rình rập từng phút, ngòi bút của anh chưa bao giờ ngừng chảy. Anh vừa viết tin bài phát sóng về căn cứ, vừa sáng tác truyện ngắn ngay trên túi mìn, mảnh đạn.
3. Trận chiến cuối cùng và sự hy sinh oanh liệt
Ngày 1 tháng 5 năm 1971, tại xã Xuyên Thu (nay là xã Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam), ngách hầm bí mật nơi Chu Cẩm Phong cùng đồng đội ẩn nấp bị quân thù phát hiện. Chúng bao vây dày đặc, liên tục gọi hàng và xả đạn xuống hầm.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Kiên quyết không để tài liệu và trận địa rơi vào tay giặc, Chu Cẩm Phong cùng đồng đội đã dũng cảm đánh trả đến viên đạn cuối cùng. Anh hy sinh ngay tại cửa hầm khi mới tròn 30 tuổi, để lại cuốn nhật ký còn dở dang cùng những dòng chữ thấm đượm tình yêu đất nước.
4. Di sản sống mãi với thời gian
Sau ngày hòa bình, cuốn nhật ký của anh được đồng đội tìm thấy và xuất bản thành cuốn "Nhật ký Chu Cẩm Phong" — một trong những cuốn nhật ký chiến trường lay động lòng người nhất của văn học thời kỳ kháng chiến chống Mỹ.
Năm 2010, nhà văn, nhà báo Chu Cẩm Phong đã được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Anh là minh chứng bất tử cho thế hệ văn nghệ sĩ - chiến sĩ "xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước", dùng cả ngòi bút và máu của mình để viết nên thiên sử đàng hoàng cho Tổ quốc.
