Anh hùng Liệt sĩ Kim Đồng - "Người Đội trưởng đầu tiên của Đội Thiếu niên Tiền phong"
Năm 1941, sau khi trở về Tổ quốc, lãnh tụ Hồ Chí Minh trực tiếp lãnh đạo phong trào cách mạng tại Cao Bằng. Để phục vụ công tác liên lạc, bảo vệ cán bộ và xây dựng lực lượng cách mạng ở địa phương, ngày 15/5/1941, Đội Nhi đồng Cứu quốc được thành lập tại thôn Nà Mạ, xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. Đây là tiền thân của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh ngày nay. Người được giao làm Đội trưởng đầu tiên là Kim Đồng, tên thật là Nông Văn Dền.
Nông Văn Dền sinh năm 1929 trong một gia đình dân tộc Nùng ở Cao Bằng. Từ nhỏ, anh đã chứng kiến cuộc sống khó khăn của đồng bào dưới ách thống trị của thực dân Pháp và hiểu được tinh thần yêu nước của nhiều người dân trong vùng.
Nhờ nhanh nhẹn, gan dạ và thông minh, anh Nông Văn Dền thường giúp các cán bộ cách mạng đưa thư, chuyển tài liệu, dẫn đường qua núi rừng. Những công việc ấy đòi hỏi sự bình tĩnh và bí mật tuyệt đối, bởi chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng có thể khiến cả cơ sở cách mạng bị lộ.
Khi Đội Nhi đồng Cứu quốc được thành lập, anh Nông Văn Dền được Bác Hồ và các cán bộ tin tưởng giao làm Đội trưởng. Lúc ấy, anh lấy bí danh là Kim Đồng.
Dưới sự chỉ huy của Kim Đồng, các đội viên đảm nhận nhiều nhiệm vụ quan trọng như: Đưa đón cán bộ, Canh gác các cuộc họp bí mật, Chuyển thư từ, tài liệu, Quan sát hoạt động của địch, Báo động khi có nguy hiểm.
Dù tuổi còn rất nhỏ, Kim Đồng luôn hoàn thành nhiệm vụ với tinh thần trách nhiệm cao. Anh hiểu rằng mỗi chuyến đi đều có thể gặp nguy hiểm, nhưng chưa bao giờ lùi bước.
Sáng ngày 15/2/1943, trong lúc làm nhiệm vụ bảo vệ cuộc họp bí mật của cán bộ Việt Minh tại khu vực Nà Mạ, Kim Đồng phát hiện lính địch bất ngờ tiến vào khu vực.
Để báo động cho cán bộ rút lui an toàn, anh bình tĩnh tìm cách đánh lạc hướng quân địch. Kim Đồng chạy sang hướng khác, tạo tiếng động để thu hút sự chú ý.
Quân địch lập tức nổ súng.
Kim Đồng trúng đạn và hy sinh khi mới 14 tuổi.
Nhờ sự dũng cảm của anh, cuộc họp bí mật không bị phát hiện, nhiều cán bộ cách mạng kịp thời rút lui an toàn.
Sự hy sinh của Kim Đồng đã trở thành biểu tượng đẹp về tinh thần yêu nước, lòng dũng cảm và ý thức trách nhiệm của thiếu nhi Việt Nam.
Sau Cách mạng Tháng Tám, tên tuổi Kim Đồng được đặt cho nhiều trường học, đường phố, nhà thiếu nhi và đặc biệt là Nhà xuất bản Kim Đồng, nhằm giáo dục các thế hệ thiếu niên, nhi đồng về truyền thống yêu nước.



