Anh hùng Liệt sĩ Nguyễn Văn Tiến - người có công lớn trong việc đánh sập cầu Kỳ Cùng, cắt đứt đường rút lui của quân Pháp

Khúc ca về người "đánh sập cửa ngõ": Nguyễn Văn Tiến và khối thuốc nổ dưới lòng sông

Năm 1950, trong Chiến dịch Biên giới, thị xã Lạng Sơn trở thành một chiếc bẫy khổng lồ đối với quân viễn chinh Pháp. Để ngăn chặn quân địch rút chạy về xuôi theo Đường số 4, nhiệm vụ tối quan trọng là phải đánh sập cây cầu Kỳ Cùng – chiếc cầu độc đạo nối liền hai bờ thị xã.

1. Người thợ rèn đi làm cách mạng

Nguyễn Văn Tiến vốn là một thanh niên nghèo, có tay nghề thợ rèn điêu luyện. Khi cuộc kháng chiến bùng nổ, anh gia nhập tổ công binh. Sự am hiểu về kim loại và sức bền vật liệu đã biến anh thành một "chuyên gia" phá hoại các công trình quân sự của địch.

Trong văn học, hình ảnh người thợ rèn thường gắn liền với sự thô mộc, nhưng ở Nguyễn Văn Tiến, đó là sự kết hợp giữa sức mạnh cơ bắp và sự tính toán khoa học đến từng gam thuốc nổ.

2. Cuộc xâm nhập dưới làn nước lạnh

Đêm ấy, dòng sông Kỳ Cùng chảy xiết và lạnh ngắt. Cầu Kỳ Cùng được lính Pháp canh gác cẩn mật với hệ thống đèn pha quét liên tục trên mặt nước. Bất cứ một gợn sóng bất thường nào cũng có thể ăn đạn đại liên từ trên tháp canh.

Nguyễn Văn Tiến cùng đồng đội đã thực hiện một hành động vô cùng táo bạo: Ngậm ống thở bằng nứa, đẩy khối thuốc nổ nặng hàng chục kilôgam ngầm dưới mặt nước. Anh phải tính toán dòng chảy sao cho khối thuốc nổ bám chắc vào trụ cầu chính – nơi hiểm yếu nhất. Giữa dòng nước xiết, đôi bàn tay thợ rèn của anh bám chặt vào rêu xanh và sắt thép lạnh lẽo, từng nhịp thở phải nén lại để không tạo ra tiếng động.

3. Tiếng nổ rung chuyển lịch sử

Khi ngòi nổ được kích hoạt, một cột nước khổng lồ vọt lên giữa dòng Kỳ Cùng. Cây cầu thép kiên cố bị vặn sườn, đổ sụp xuống lòng sông. Tiếng nổ ấy không chỉ là tín hiệu tấn công của quân ta mà còn là tiếng chuông cáo chung cho sự hiện diện của quân Pháp tại thị xã Lạng Sơn.

Đường rút lui bị cắt đứt, quân Pháp rơi vào tình trạng hỗn loạn tột độ, dẫn đến sự tan rã nhanh chóng của binh đoàn Charton và Lepage trên Đường số 4. Nguyễn Văn Tiến đã hy sinh anh dũng ngay trong chiến dịch ấy, khi anh đang tiếp tục thực hiện nhiệm vụ phá rào kẽm gai mở đường cho bộ binh xung phong.

4. Di sản bên dòng sông xanh

Nguyễn Văn Tiến được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ngày nay, cầu Kỳ Cùng đã được xây lại bền đẹp hơn, nhưng câu chuyện về người chiến sĩ công binh năm ấy vẫn được người dân Lạng Sơn kể lại mỗi khi nhìn xuống dòng nước xanh ngắt. Anh là minh chứng cho việc: Một cá nhân mưu trí có thể xoay chuyển cả cục diện của một trận đánh lớn.