Anh hùng liệt sĩ Nguyễn Văn Trỗi (1940-1964)

Anh hùng liệt sĩ Nguyễn Văn Trỗi (1940-1964) là chiến sĩ biệt động thành Sài Gòn. Ông nổi tiếng với lòng yêu nước bất khuất và hành động mưu trí ám sát phái đoàn quân sự cấp cao Mỹ năm 1964, để lại câu nói bất hủ "Hãy nhớ lấy lời tôi!" trước pháp trường.

1. Tuổi thơ và bước ngoặt giác ngộ

Sinh năm: 01/02/1940, tại làng Thanh Quýt, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam (nay thuộc Đà Nẵng).

Gia cảnh: Xuất thân trong gia đình bần nông, mất mẹ từ nhỏ. Do sự đàn áp của chính quyền đương thời, năm 1956 gia đình ông di cư vào Sài Gòn.

Quá trình hoạt động: Ông học nghề điện và trở thành công nhân Nhà máy điện Chợ Quán. Tại đây, ông được giác ngộ cách mạng, tham gia tổ chức Biệt động thành (Đại đội Quyết tử 65, cánh Tây Nam Sài Gòn).

2. Nhiệm vụ lịch sử tại cầu Công Lý

Sự kiện: Ngày 02/05/1964, Nguyễn Văn Trỗi nhận nhiệm vụ ám sát Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara và Đại sứ Henry Cabot Lodge khi phái đoàn này đến thăm miền Nam Việt Nam.

Bị bắt: Kế hoạch đặt mìn tại cầu Công Lý bị lộ. Ông bị bắt lúc 22h ngày 09/05/1964. Dù bị địch tra tấn dã man và mua chuộc, ông vẫn giữ vững khí tiết cách mạng, nhận mọi trách nhiệm về mình để bảo vệ cơ sở.

3. Sự hy sinh oanh liệt và di sản

Tử hình: Tòa án quân sự của chính quyền Việt Nam Cộng hòa đã kết án tử hình ông. Tại pháp trường: Lúc 9h45 ngày 15/10/1964, tại sân sau nhà lao Chí Hòa, ông đã hiên ngang, dũng cảm vạch trần tội ác của đế quốc Mỹ trước các phóng viên nước ngoài, không đồng ý bịt mắt và dõng dạc hô vang: "Đả đảo bọn xâm lược Mỹ và tay sai! Việt Nam muôn năm!".

khí phách của Nguyễn Văn Trỗi được truyền thông quốc tế thời bấy giờ ca ngợi, trở thành biểu tượng của tinh thần tuổi trẻ và phong trào phản đối chiến tranh của nhân dân yêu chuộng hòa bình toàn thế giới.