Anh hùng liệt sĩ Phạm Tuân – Người lính từ chiến trường bước vào lịch sử
Anh hùng liệt sĩ Phạm Tuân – Người lính từ chiến trường bước vào lịch sử
Có những con người được lịch sử nhớ đến bởi một trận đánh.
Có người được nhớ bởi một quyết định trong khoảnh khắc sinh tử.
Và có người được nhớ bởi một chiến công đã trở thành biểu tượng của cả một thời kỳ.
Phạm Tuân là một nhân vật đặc biệt trong lịch sử Việt Nam hiện đại.
Tuy nhiên, khác với những nhân vật đã hy sinh mà chúng ta thường kể trong loạt bài này, Phạm Tuân không phải liệt sĩ. Ông là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, từng chiến đấu trong chiến tranh và sau đó trở thành người Việt Nam đầu tiên bay vào vũ trụ.
Vì vậy, câu chuyện của ông rất phù hợp với chủ đề Những câu chuyện thời hoa lửa, nhưng cần được nhìn đúng: đây là câu chuyện về một người anh hùng còn sống trở về từ chiến tranh.
Phạm Tuân sinh năm 1947 tại Thái Bình.
Ông gia nhập quân đội và trở thành phi công.
Trong những năm chiến tranh chống Mỹ, lực lượng không quân Việt Nam phải đối mặt với một đối thủ có ưu thế lớn về phương tiện và hỏa lực.
Bầu trời miền Bắc trở thành chiến trường.
Đối với phi công, mỗi lần cất cánh đồng nghĩa với việc chấp nhận nguy hiểm.
Năm 1972, trong cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của Mỹ đối với miền Bắc, Phạm Tuân đã tham gia chiến đấu.
Đêm 27/12/1972, ông điều khiển máy bay MiG-21 và thực hiện nhiệm vụ đánh chặn máy bay B-52.
Theo tư liệu lịch sử, ông đã bắn rơi một máy bay B-52.
Đó là một chiến công đặc biệt.
Bởi B-52 là loại máy bay ném bom chiến lược có khả năng hoạt động ở độ cao lớn và được bảo vệ bởi nhiều phương tiện hỗ trợ.
Việc một phi công Việt Nam điều khiển máy bay chiến đấu đánh trúng B-52 trở thành một trong những hình ảnh nổi bật của chiến tranh trên bầu trời Hà Nội.
Nhưng phía sau chiến công ấy là một điều mà người đời sau khó có thể hình dung.
Một phi công chỉ có vài phút để đưa ra quyết định.
Không có cơ hội sửa sai.
Một sai lầm có thể đồng nghĩa với cái chết.
Đó là cuộc chiến giữa con người, máy móc, tốc độ và bản lĩnh.
Phạm Tuân đã trở về sau những trận đánh ấy.
Và cuộc đời ông tiếp tục mở sang một chương hoàn toàn khác.
Năm 1980, ông trở thành người Việt Nam đầu tiên và người châu Á thứ hai bay vào vũ trụ.
Từ một phi công chiến đấu trong chiến tranh, ông trở thành nhà du hành vũ trụ.
Câu chuyện ấy cho thấy một điều đặc biệt về thế hệ những người lính Việt Nam: họ không chỉ chiến đấu để tồn tại trong chiến tranh, mà sau chiến tranh còn tiếp tục học tập, rèn luyện và đóng góp cho đất nước.
Nếu chỉ nhìn Phạm Tuân qua hình ảnh người đầu tiên bay vào vũ trụ, chúng ta có thể bỏ qua một phần quan trọng trong cuộc đời ông.
Đó là những năm tháng trên bầu trời chiến tranh.
Những năm tháng mà mỗi lần cất cánh đều có thể là lần cuối.
Và chính từ những năm tháng ấy, bản lĩnh của người phi công được hình thành.
Câu chuyện Phạm Tuân vì thế là cầu nối giữa hai thời đại.
Một bên là thời hoa lửa, nơi con người phải chiến đấu để bảo vệ đất nước.
Một bên là thời bình, nơi con người dùng tri thức để khám phá và xây dựng.
Đối với thế hệ trẻ, đây là một bài học rất đáng suy ngẫm.
Chiến tranh đòi hỏi lòng dũng cảm.
Hòa bình đòi hỏi tri thức.
Đất nước cần cả hai.
Những người lính của thế hệ trước đã bảo vệ bầu trời bằng máy bay chiến đấu.
Thế hệ hôm nay phải bảo vệ và xây dựng đất nước bằng tri thức, khoa học, trách nhiệm và khát vọng vươn lên.



