ANH HÙNG, LIỆT SĨ PHI CÔNG ĐẶNG NGỌC NGỰ – NGƯỜI CHIẾN SĨ MIẾT MÀI TRÊN BẦU TRỜI
tác giả: Trần Diệp Anh
Đặng Ngọc Ngự sinh ngày 1-11-1939 tại xã Xuân Thủy, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định. Năm 1959, khi vừa tròn 20 tuổi, ông nhập ngũ và được tuyển chọn sang Liên Xô học lái máy bay MiG-21 khóa 1961-1966. Trở về nước năm 1966, ông trở thành phi công lái máy bay phản lực chiến đấu MiG-21 thuộc Trung đoàn Không quân 921.
Ngay từ ngày đầu trực ban chiến đấu chống chiến tranh phá hoại bằng không quân của Mỹ, Đặng Ngọc Ngự đã thể hiện bản lĩnh và khả năng chiến đấu nổi bật. Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, ông đã hơn 100 lần xuất kích, bắn rơi 7 máy bay chiến đấu của Mỹ, gồm 3 máy bay F-4, 1 F-105 và 3 máy bay không người lái.
Một trong những trận không chiến tiêu biểu của ông diễn ra ngày 10-5-1972. Khi đó, Mỹ huy động lực lượng lớn máy bay đánh phá miền Bắc. Lúc 8 giờ 52 phút, biên đội MiG-21 do Đặng Ngọc Ngự dẫn đầu cùng phi công Nguyễn Văn Ngãi cất cánh từ sân bay Kép.
Ngay khi vừa rời mặt đất, biên đội đã bị hai máy bay F-4J phát hiện và phóng tên lửa. Máy bay số 2 của Nguyễn Văn Ngãi trúng đạn và ông anh dũng hy sinh. Đặng Ngọc Ngự lúc này ở độ cao khoảng 600m cũng lập tức trở thành mục tiêu của đối phương.
Bị nhiều máy bay F-4 bao vây và liên tiếp phóng tên lửa, Đặng Ngọc Ngự vẫn bình tĩnh cơ động, né tránh các đợt tấn công. Bằng kỹ thuật không chiến điêu luyện, ông phản công và bắn rơi một chiếc F-4 trước khi thoát ly về sân bay Đa Phúc, hạ cánh an toàn lúc 9 giờ 12 phút.
Trận đánh ấy thể hiện rõ bản lĩnh của một phi công chiến đấu giàu kinh nghiệm: bình tĩnh trong tình thế bất lợi, xử lý chính xác và luôn tìm cách giành lại thế chủ động trước đối phương. Đồng đội từng chứng kiến trận chiến cũng khâm phục khả năng cơ động và tinh thần chiến đấu của ông.
Tháng 7-1972, Đại úy Đặng Ngọc Ngự giữ chức Đại đội trưởng Đại đội 7, Trung đoàn 921. Ngày 8-7-1972, ông tiếp tục dẫn đầu một biên đội MiG-21 chiến đấu với lực lượng máy bay Mỹ đông hơn. Trong trận chiến này, ông đã anh dũng hy sinh, khép lại cuộc đời chiến đấu khi mới ngoài 30 tuổi.
Với những đóng góp và chiến công xuất sắc, tháng 11-1973, Đại úy Đặng Ngọc Ngự được Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Sau khi hy sinh, hài cốt ông từng được an táng tại nghĩa trang liệt sĩ huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình, sau đó chuyển về nghĩa trang liệt sĩ Trần Hưng Đạo, huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc. Tháng 12-2009, đồng đội và gia đình đã đưa di hài Anh hùng, liệt sĩ Đặng Ngọc Ngự về an táng tại nghĩa trang liệt sĩ quê nhà Nam Định.
Cuộc đời Đặng Ngọc Ngự gắn liền với những năm tháng ác liệt của cuộc chiến đấu bảo vệ bầu trời miền Bắc. Hơn 100 lần xuất kích, nhiều chiến công và cuối cùng là sự hy sinh giữa bầu trời Tổ quốc đã làm nên hình ảnh một phi công kiên cường, quả cảm. Tên tuổi Anh hùng, liệt sĩ Đặng Ngọc Ngự mãi là niềm tự hào của quê hương Xuân Trường và của Không quân nhân dân Việt Nam.



