ANH HÙNG LLVT NHÂN DÂN ĐINH THẾ VĂN

Năm 16 tuổi, chàng trai nặng 38kg này, đang học học kỳ I lớp 5, người anh hùng năm ấy đã xung phong nhập ngũ nhưng bị đơn vị tuyển quân trả về.

Sau đó, ông trốn gia đình gia nhập Thanh niên xung phong. Anh lên Lạng Sơn – Cao Bằng phá đá mở đường. Khi cả đội được điều sang quân đội, ông bị bỏ lại do chưa đủ tuổi. Không chấp nhận ở lại, ông liều chạy bộ đuổi theo đơn vị, tha thiết xin nhập ngũ và được chấp nhận vào pháo binh. Dù chỉ nặng 38kg, ông vẫn kiên cường mang vác tới 28kg hành trang gồm đạn pháo, gạo, cuốc xẻng và tư trang.

Hồi đi bộ đội, Đinh Thế Văn mới học hết lớp 5, đánh trận bằng pháo 12 ly 7. Muốn làm lính pháo cao xạ, bắn máy bay phải giỏi về vô tuyến, ít nhất phải có bằng trung cấp vô tuyến điện. Vậy là chàng trai trẻ đã miệt mài học bổ túc văn hóa, nhanh chóng tốt nghiệp cấp 2, sau đó học và tốt nghiệp trung cấp VTĐ. Năm 1965, ông Văn thi đỗ Đại học Bách khoa Hà Nội ngành VTĐ được một tháng thì tái ngũ.

Với sự phấn đấu, nỗ lực rèn luyện đến năm 1971 khi mới 33 tuổi, ông đã trở thành Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 77, Trung đoàn 257, Sư đoàn 361, đóng quân tại làng Chèm. (Nay thuộc phường Thụy Phương, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội)

Trong chiến dịch “Điện Biên Phủ trên không” tháng 12/1972, có một người chỉ huy đã ghi dấu ấn đặc biệt đó là Đại tá Đinh Thế Văn. Là một chiến sĩ pháo cao xạ, ông không chỉ chỉ huy xuất sắc mà còn sáng tạo ra những chiến thuật mang tính bước ngoặt, giúp thay đổi cục diện bầu trời Hà Nội giữa lúc khói lửa khốc liệt.

Tiểu đoàn 77 thuộc Trung đoàn 257, sư đoàn 361 giữ vai trò then chốt trong lưới lửa phòng không bảo vệ thủ đô Hà nội. Năm 1972 khi mới 33 tuổi, Đinh Thế Văn được giao chức Tiểu đoàn trưởng tiểu đoàn 77, đơn vị đóng quân tại khu vực Chèm, Đông Ngạc. Đây là vị trí có ý nghĩa chiến lược quan trọng, nằm trên trục Tây Bắc Thủ đô, khu vực được Bộ Tư Lệnh phòng không – Không quân nhận định là hướng tấn công chính của máy bay B52 Mỹ.

Không chỉ là đơn vị phòng không trọng yếu tại Thủ đô, Tiểu đoàn 77 còn là lực lượng giàu kinh nghiệm chiến đấu. Trước năm 1972, đơn vị từng trực tiếp tham gia nhiều chiến dịch ác liệt như Khe Sanh, đường 9 – Nam Lào và nhiều mặt trận ở miền Trung – Tây Nguyên. Chính những trải nghiệm thực chiến đã tô luyện nên một tập thể kiên cưỡng, sẵn sàng đương đầu với cuộc không kích quy mô lớn của Mỹ.

Đại tá chia sẻ, B-52 được ví là “siêu pháo đài bay” bất khả chiến bại của quân đội Mỹ, chưa có nước nào bắn rơi. Mỗi chiếc B-52 có thể chở theo 30 tấn vũ khí. Chúng bay ở tầm cao trên 10.000 m nên ngoại trừ tên lửa SAM-2 của Nga, không một loại đạn pháo cao xạ nào của Việt Nam có thể bắn tới.

Điểm mạnh của B52 là gây nhiễu vì mỗi B-52 có 15 máy gây nhiễu. Mỗi khi xuất kích, B-52 thường đi thành nhóm ba chiếc theo đội hình mũi tên, cùng với sự yểm trợ của các loại máy bay F4, F105, tổng cộng 51 máy gây nhiễu. Với cách đánh này, giải nhiễu của máy bay địch bịt mắt tên lửa, không thể nhìn, bắt được nó khiến rada của ta không thể phát hiện được máy bay B-52. Nếu cứ thất tín hiệu là phóng tên lửa SAM-2 thì rất tốn đạn, xác suất lại kém.

Theo ông Văn, phương pháp bắn máy bay B-52 lúc bấy giờ thường sử dụng hai cách là “vượt nửa góc” và “đánh 3 điểm” Giải thích về tính ưu việt của phương pháp vượt nửa góc, Đại tá văn cho biết. “Trắc thủ của ta có thể phân biệt được nhiễu của B-52 do giải nhiễu của nó rất nặng và ổn định”. Khi ra đa bám mục tiêu (B-52) thì giữa quả tên lửa của ta và mục tiêu tạo một góc. “Vượt nửa góc” nghĩa là quả tên lửa do ta điều khiển làm sao phải luôn luôn đón trước nửa góc với mục tiêu. Khi máy bay gần đến điểm bằng không, tên lửa bắn lên, xác suất bắn trúng là 98%. Cách đánh này xác suất tiêu diệt cao, vừa tiết kiệm đạn vừa bắn rơi được B-52 tại chỗ. Vì vậy chúng tôi chọn cách đánh “vượt nửa góc”.

Được gọi là khắc tinh của B52, Đại tá Đinh thế Văn chia sẻ về phương pháp đánh “vượt nửa góc”. Khi phát hiện máy bay B-52, ông đã ra lệnh cho kíp chiến đấu theo dõi mục tiêu. Chỉ đạo phương pháp đánh “vượt nửa góc”, bám sát bằng chế độ tự động. “4 giờ 39 phút, ra lệnh phóng hai quả tên lửa, trong đó quả 1 cự ly 26km, quả 2 cự ly 25km. Hai quả đạn bắt trúng mục tiêu và hạ gục ngay “siêu pháo đài bay”. Chiếc B-52 này rơi xuống cánh đồng xã Tam Hưng, huyện Thanh Oai”, ông Văn kể.

Tiếp đó, đêm 20, rạng sáng 21-12, Tiểu đoàn bắn rơi hai chiếc B-52, một chiếc rơi ở Ba Vì, một chiếc rơi tại Phúc Yên (Vĩnh Phúc). Ngày 27-12, Tiểu đoàn tiếp tục bắn trúng một máy bay nhưng không rơi tại chỗ… Với thành tích đạt được, Tiểu đoàn 77 trở thành một trong những đơn vị bắn rơi nhiều máy bay B-52 nhất của Quân chủng,

Sau ngày Hiệp định Paris được ký kết, chưa kịp về Trung ương báo cáo, đồng chí Lê Đức Thọ, Cố vấn đặc biệt của đoàn đại biểu Chính phủ về Hà Nội, sau khi xuống sân bay đã đến thẳng Tiểu đoàn 77 và nói “Cảm ơn các đồng chí bộ đội tên lửa phòng không. Cảm ơn quân và dân Hà Nội, chính các đồng chí đã quyết định ký thắng lợi cho Việt Nam ở Hội nghị Paris”.

Với chiến công đặc biệt xuất sắc trong Chiến dịch Phòng không Hà Nội-Hải Phòng tháng 12-1972, giữa năm 1973, Tiểu đoàn 77 được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân; Tiểu đoàn trưởng Đinh Thế Văn được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhất. Năm 2013, Đại tá Đinh Thế Văn được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân

(Hội yêu khí tài quân sự)