Anh hùng LLVT nhân dân Phùng Văn Khầu với chiến công trên đồi E1

Những ngày giữa tháng 3/2014, khi những cánh hoa ban đang bung nở trắng rừng, chúng tôi đã chuyến hành trình “Về nguồn - qua miền Tây Bắc” với sự tham dự của hơn 800 đại biểu là các chiến sĩ Điện Biên, cựu thanh niêm xung phong, dân công hỏa tuyến, cựu chiến binh, gia đình chính sách thuộc 26 tỉnh, thành phố. Các thành viên trong đoàn đã được nghe những nhân chứng lịch sử: Anh hùng LLVT nhân dân Đặng Đức Song, Anh hùng LLVT nhân dân Phùng Văn Khầu và Đại tá Hoàng Đăng Vinh - người trực tiếp tham gia bắt sống tướng Đờ Cát, ôn lại ký ức một thời trận mạc cùng những câu chuyện xúc động trong suốt chặng hành trình.

Được tiếp xúc các nhân chứng lịch sử và những cựu chiến sĩ Điện Biên trong hành trình 5 ngày về nguồn, chúng tôi đã nghe họ sẻ chia nhiều kỷ niệm buồn vui cùng không ít những giọt nước mắt. “Không ai trong chúng tôi muốn chiến tranh để trở thành Anh hùng, nhưng khi có chiến tranh, thì cả nước cùng bảo nhau cầm súng. Im tiếng súng, người thì vĩnh viễn nằm xuống, người thì may mắn trở về để kể lại những câu chuyện bi hùng về đồng đội”, Đại tá, Anh hùng LLVT nhân dân Phùng Văn Khầu chân thành bộc bạch.

Đại tá Phùng Văn Khầu năm nay đã ở tuổi 84. Ông là người dân tộc Nùng, sinh ra ở xã Đức Hồng, huyện Trùng Khánh (Cao Bằng). Tháng 3/1954, ông tham gia đánh địch ở đồi E1, mở màn cho trận quyết chiến chiến lược Điện Biên Phủ. Trong trận này, ông đã lập công xuất sắc, góp phần cùng đồng đội tiêu diệt cứ điểm E1 của quân Pháp. Trong khi khẩu đội của ông hy sinh và bị thương gần hết; chỉ còn một mình với một khẩu sơn pháo, ông đã bắn trúng để phá hủy mục tiêu, tạo điều kiện cho bộ binh xông lên chiếm lĩnh trận địa. Ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân ngay sau Chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc.

Trong đêm giao lưu, tôn vinh với chủ đề “Điện Biên Phủ - Thiên anh hùng ca thời đại Hồ Chí Minh” tổ chức tại Trung tâm văn hóa hội nghị tỉnh Điện Biên tối 18/3/2014, những tràng pháo tay đã vang lên không ngớt khi các nhân chứng từng làm nên lịch sử trong Chiến dịch Điện Biên Phủ bước lên sân khấu. Đó là Đại tá, Anh hùng LLVT Đặng Đức Song, người chiến sĩ liên lạc đã lập công xuất sắc trên đồi C1 và đồi Mâm Xôi, được phong danh hiệu “Chiến sĩ Đồi Xanh”; đó là Anh hùng LLVT nhân dân Phùng Văn Khầu, người lính pháo binh từng gắn với thành tích “một mình một pháo cũng tiến công”; đó là Đại tá Hoàng Đăng Vinh, người đã cùng Đại đội trưởng Tạ Quốc Luật và đồng đội bắt sống tướng Đờ-cátx-tơ-ri ngày 7/5/1954.

Bước lên sân khấu giao lưu với gần 1.000 đại biểu có mặt trong hội trường, Anh hùng mLLVT nhân dân Phùng Văn Khầu đã xúc động kể lại những trận chiến giằng co trên đồi E1 giữa ta và địch. Đồi E1 nằm ở phía đông bắc trung tâm Mường Thanh, cạnh đường 42, đường Tuần Giáo vào Điện Biên, quân Pháp đặt đồi E1 là cứ điểm quan trọng trong cụm cứ điểm phòng ngự tuyến 2 sau cụm Him Lam. E1 nằm sát đường 42, từ Him Lam qua E1 xộc thẳng vào trung tâm Mường Thanh. E1 được quân Pháp xây dựng thành một cứ điểm rất mạnh trong phòng ngự không khác gì Him Lam, có hệ thống giao thông hào bao quanh nối dọc, ngang rất cơ động trong tác chiến. Cứ khoảng 3 m giao thông hào, trên mép hào có một hố đựng sẵn vài chục quả tạc đạn màu vàng, các ụ súng máy, hầm hào thiết bị vững chắc, nóc hầm lát những khúc gỗ to đường kính 20 - 40 cm, trên xếp những bao cát, đất rất dày, rất khó phá bằng đạn pháo. Từ E1 có thể quan sát, phát hiện khống chế mọi hoạt động tiếp cận của ta từ phía đường 42 vào và là lá chắn bảo vệ an toàn cho trận địa pháo và sân bay Mường Thanh của địch.

Trận chiến đấu ở E1 có thể nói là “ngàn cân treo sợi tóc”. Đã bám trụ phải “bền gan, ngoan cường, mưu trí, dũng cảm và không bao giờ nghĩ đến cái chết”. Thực tế đúng như vậy. Xe tăng địch từ đầu cầu Mường Thanh cách E1 chưa đầy 300 m, cùng với phi pháo, chúng thường trực suốt ngày đêm, xoi mói, sẵn sàng “bóc vỏ” E1. Sau 36 ngày đêm trụ bám chiến đấu, bom đạn địch đã biến E1 trở thành đồi chết. Đài quan sát bổ trợ nằm trong tầm bắn của tăng, trúng đạn xe tăng, hầm quan sát bị xới tung nhiều lần, chiến sĩ thương vong tưởng không trụ nổi. Trận địa cối 82, các trận địa của đại đội sơn pháo 75 ly (Đại đội 755, Trung đoàn 675) cũng không ngoài tầm bắn của tăng, luôn luôn ở thế hiểm nguy ác liệt, nhiều lần bị bắn trúng, thương vong gần hết. Cuối cùng chỉ còn khẩu đội trưởng kiêm pháo thủ Phùng Văn Khầu, một mình một pháo vẫn tiến công. Dù bị thương, ông vẫn cùng với đài quan sát kiên cường bám trụ chiến đấu đến cùng, quần nhau với địch, diễn ra trận “đấu pháo” trực tiếp, không cân sức, vô cùng ác liệt, nhưng ông đã dũng cảm mưu trí tiêu diệt hoàn toàn cụm hỏa lực, trận địa pháo 6 khẩu 105 ly và 26 khẩu đại liên, 4 lô cốt, một kho đạn, diệt hàng trăm lính địch, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chi viện cho bộ binh tiến công vào trung tâm tập đoàn cứ điểm cho đến giờ toàn thắng, 17 giờ ngày 7/5/1954 lịch sử.

Anh hùng LLVT nhân dân Phùng Văn Khầu bảo rằng đã 60 năm trôi qua, nhưng ông không bao giờ quên hình ảnh trong ngày chiến thắng 7/5/1954, khi cờ trắng, vải trắng của địch giơ cao trên đầu dọc khắp các chiến hào. “Tất cả chúng tôi cùng sung sướng hô vang: Chiến thắng! Chiến thắng rồi, Hồ Chủ tịch muôn năm!”. Kể lại chuyện cũ, ông cười vui mà nước mắt lăn dài trên má.